Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2025/183 K.2025/402

Yukarıda tarih ve sayısı yazılı kararın istinaf edilmesi üzerinde dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 14/02/2022 günü saat 12.30 sıralarında Antalya ili Alanya ilçesi ... Mahallesi ... Caddesinde nizami şekilde park etmiş müvekkile ait ... plakalı araca, Tam ve Asli Kusurlu, ... plakalı aracın çarpması ile maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği ve bu aracın hasar tarihini kapsayan ... poliçe no lu ZMSS ile davalı ...

Sigorta A.Ş. tarafından sigortalandığı. çarpma sonucu müvekkile ait ... plakalı ... model ... marka araçta oluşan hasar için kazaya sebebiyet veren aracın trafik poliçesinden taraflarına yalnızca 2.500 TL ödeme yapıldığı, bu ödemenin yetkili servisçe yapılacak olan orijinal parça onarım ve tamirini karşılamadığı.

Müvekkilin Almanya tescilli aracındaki hasarın giderilmesi için ... şubesinden fiyat teklifi almış ve kendisine 14.091.67 Euro fiyat teklifi verildiği, değer kaybı talebine ilişkin başvurularının ise davalı şirketçe reddedilmiş olduğu. Anayasa Mahkemesi’nin ... E, ...

K, 17.07.2020 Tarihli kararı gereği, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun, zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki, tazminatların "genel şartlar"a göre belirlenmesini düzenleyen hükümlerini iptal etmiştir. Buna göre tazminat hesaplarında Türk Borçlar Kanunu’nun genel hükümlerine göre yapılmasının gerektiği, taraflarınca arabuluculuk kurumuna başvurulduğu, neticesinde anlaşamama tutanağı düzenlendiği.

Huzurdaki dava ile, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak üzere, yapılacak olan bilirkişi incelemesi sonucunda ortaya çıkacak olan müvekkile ait araçtaki değer kaybının ve bakiye hasar bedelinin davalı sigorta şirketi tarafından tazmin edilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın, müvekkil şirket tarafından 24/11/2021-2022 tarihleri arasında geçerli olan ... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigorta teminatı altına alındığını.

Bu sigorta poliçesinden dolayı Müvekkil Şirketin sorumluluğunun sigortalının kusuru oranında olmak üzere, maddi zararlarda araç başına azami 50.000,00 TL ile sınırlı olduğu, müvekkil şirket taralından 23/03/2022 tarihinde davacı vekiline 2.500.00 TL. hasar bedeli ödenmiş olup müvekkil şirket sorumluluğunu verine getirmiş olduğu, öncelikle kazaya karışan sürücülerin, meydana gelen olaydaki kusur durumunun belirlenmesi gerektiğini, ödenmesi gereken bir tazminat bedeli belirlenmesi halinde dava tarihinden itibaren faiz işletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece aşağıdaki gerekçeyle; "davamıza gelince; davacı taraf trafik kazası nedeniyle davaya konu araçta meydana gelen hasarın ve değer kaybının tazmini istemi ile dava açmıştır. 14.02.2022 günü saat 12:30 sıralarında sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobil ile olay mahallinde geri manevrasında aracının sağ arka kısımları ile park halindeki ... plakalı otomobilin sol yan kısımlarına çarpması sonucu davaya konu kaza meydana gelmiştir.

Anayasa Mahkemesi'nin 17/07/2020 tarih ... E. ...

K. sayılı kararı ile 2918 sayılı kanunun 90. maddesinin 1. cümlesindeki "...ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlara..." ve ikinci cümlesindeki "...ve genel şartlara..." ile 92. maddesinin (i) fıkrasının Anayasaya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması, yeni genel şartlar ile ekindeki formüle göre yapılan tazminat hesaplarının yasal dayanağı kalmaması, yeni genel şartların yürürlüğe girdiği tarih olsa dahi Anayasa Mahkemesinin iptal kararı sonrası uygulanamayacak olması nedeni ile serbest piyasa şartlarına göre değer kaybı hesabı yapılmalıdır.

Anayasa Mahkemesi'nin 29/12/2022 tarih ... E. ... K. sayılı kararında da karayolu zorunlu trafik sigortasının öngörülmesinin temelinde yatan mağdurun gerçek zararının karşılanması olduğu belirtilmiştir. Ankara Adli Tıp Kurumunun ... tarihli raporuna göre; meydana gelen trafik kazasında Davalı taraf sürücüsü ...’in % 100 (yüzde yüz) oranında kusuru bulunmaktadır.

Makine Mühendisi bilirkişiler ..., ... ve ...'un mahkememize sunmuş oldukları ... tarihli rapora göre: toplam hasar tutarı olay tarihi itibariyle 2.440,00 Euro olup, sigorta tarafından yapılan 2.500,00 TL (2500,00 TL/15,3270=163,11 Euro) hasar ödemesi düşüldüğünde bakiye hasar tutarı 2.276,89-Euro, değer kaybı tutarı ise olay tarihi itibariyle 2.680,00 Euro'dur. Kaza tarihindeki kura göre bakiye hasar tutarının karşılığı 34.897,89-TL, değer kaybı tutarı ise 41.076,36-TL'dir.

Makine mühendisi bilirkişi ...'ın tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda yabancı ülke piyasasına göre yeterli araştırma yapılmamış olduğundan bu rapora itibar edilmemiş olup Makine Mühendisi bilirkişilerden oluşan bilirkişi heyetinin hasar gören aracın kayıtlı olduğu ülke piyasası şartlarına göre değerlendirme yaparak detaylı olarak hazırladığı ... tarihli bilirkişi raporu hükme esas alınmıştır.

Davalı sigorta şirketi kazaya neden olan ... plakalı aracın trafik sigortacısıdır. Davacı tarafça davalı şirketin aynı zamanda kazaya sebebiyet veren aracın ihtiyari mali mesuliyet sigortacısı olduğu iddia edilmiş olup bu hususta davalı şirkete ilgili poliçenin gönderilmesi için süre verilmişse de davalı şirketçe kasko poliçesi sunulmamıştır. Ancak bu hususta SBGM'den gelen yazı cevabından kaza tarihinde kasko poliçesinin mevcut olduğu anlaşılmıştır.

Bu nedenle davalı sigortanın aynı zamanda kazaya sebebiyet veren aracın ihtiyari mali mesuliyet sigortacısı olduğu kabul edilmiştir. 2918 sayılı Karayolu Trafik Kanunun 99/1 maddesi ile ZMSS poliçesi Genel Şartlarının B.2 maddesi uyarınca rizikonun belge ve bilgileri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 işgünü içinde sigortanın tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir.

Davalı taraf sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde asli kusurlu olması, Anayasa Mahkemesi ve Yargıtay kararlarının ışığında değer kaybı tazminatının serbest piyasa koşullarına göre belirlenmesinin gerekmesi, yabancı ülkeye kayıtlı araçların hasar zararlarının hesabında kayıtlı oldukları ülkedeki piyasa şartlarının gözetilmesinin gerekmesi, ATK raporunun ve ... tarihli bilirkişi heyet raporunun denetime ve hüküm kurmaya uygun olması,

davalı sigorta şirketinin hasar gören aracın onarım maliyetinden ve uğradığı değer kaybından ZMMS ve İMMS Genel Şartları hükümleri gereğince sorumlu olması nedenleri ile uzman bilirkişi heyeti tarafından aracın kayıtlı olduğu ülke serbest piyasa koşullarına göre belirlenen tazminat tutarlarından daha önce yapılan ödemeler (2.500,00 TL hasar ödemesi) mahsup edilmek suretiyle; "davanın kabulü ile, 34.897,89 TL hasar tazminatı ve 41.076,36 TL değer kaybı tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine" karar verilmiştir.

Davalı vekili özetle, poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu olduklarını mahkemece bu durumun dikkate alınmadığını belirterek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Dava haksız fiil nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir.

6100 sayılı HMK'nun 355. maddesi gereğince; İstinaf incelemesi, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Ancak, bölge adliye mahkemesi kamu düzenine aykırılık gördüğü takdirde bunu resen gözetir.

Mahkemece davalı sigorta şirketinin hasar gören aracın onarım maliyetinden ve uğradığı değer kaybından ZMMS ve İMMS Genel Şartları hükümleri gereğince sorumlu olması nedenleri ile davanın kabulüne karar verilmiş ise de davaya konu aracın İMMS poliçesi dosyaya getirtilmemiştir. Buna göre davaya konu aracın İMMS poliçesi de getirtilerek toplam poliçe miktarı ile sınırlı olmak üzere davalı şirket sorumluluğuna hükmetmek gerekirken denetimi yapılmadan yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmadığından hükmün kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.

...