Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2025/3761 K.2025/2171

Finike 2. Asliye Hukuk Mahkemesi 02.12.2024 tarih ... E., ... K. sayılı kararıyla ".. uyuşmazlığın tarafların ticari faaliyetlerinden kaynaklandığı ve Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla davaya bakılması gerektiği tespit edilmiştir.

HSK Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarih 608 sayılı kararı ile Antalya Asliye Ticaret Mahkemesi Yargı çevresinin Antalya ili Mülki sınırları (Alanya ve Manavgat Ağır Ceza Mahkemeleri yargı çevreleri hariç) olarak belirlendiği iş bu kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği, davacı tarafından açılan davanın 01/09/2021 tarihinden sonra açıldığı...." gerekçesiyle açılan davanın görevsizlik nedeniyle reddine kararı verilmiştir.

Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 08.05.2025 tarih ... E., ... K. sayılı kararıyla "...; Dava tarihi itibariyle davalının mal müdürlüğünün cevabı uyarınca tacir olmadığı, eldeki dava konusunun mutlak ticari davalardan olmadığı, dolayısıyla davanın da hukuki niteliği itibariyle ticari dava olmadığı,.." gerekçesiyle dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine, davaya bakmaya yetkili ve görevli mahkemenin Finike Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, meyve-sebze temin edilmesi için ödenen bedelin geri alınması için yapılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK)’nın 3. maddesi hükmüne göre bu Kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiiller ticari işlerdendir. Bir işin ticari veya adi olması, farklı kuralların uygulanmasını gerektirir. Bir işin ticari olup olmadığını kanunda öngörülen kurallar uyarınca saptamak gerekir. Eğer iş ticari ise özel ticari kuralların uygulanması zorunlu olur.

Ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işler, yani, haklı veya haksız fiil yahut işletmeyi ilgilendiren her iş ayrık durumlar dışında, ticari iş sayılır. Bu işler, eğer bir ticari işletmeyi ilgilendirmiyorsa, ticari iş sayılmazlar (ERİŞ Gönen, Gerekçeli- Açıklamalı-İçtihatlı 6335 Sayılı Kanunla Güncellenmiş Yeni TTK Hükümlerine Göre Ticari İşletme ve Şirketler Ticaret Sicili Yönetmeliği ve İlgili Tebliğler, Seçkin Yayınevi, 1. Baskı, Mart 2013, 1. Cilt, Sh, 323).

Ticari davalar ise aynı Kanunun 4/1 maddesinde tanımlanmıştır.

Bu maddeye göre, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işleri ve tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545,

ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580. maddelerinde; fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta; borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde ve bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır.

Bu maddeye göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için tarafların her ikisinin tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğması veya ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi olması veyahut da açılan davanın maddede altı bent halinde sayılan davalardan olması gerekir. Taraflardan biri tacir değilse veya tacir olmasına rağmen uyuşmazlığın ticari işletmeyle ilgisi yoksa ticari davanın varlığından söz edilemez.

Somut olayda uyuşmazlık; komisyon ücretinin iadesine ilişkin başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkin olup, TTK'nın 4. maddesi uyarınca TBK'nın 532 vd. maddelerinden doğan davalar ticari dava niteliğinde olduğundan, davanın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 08/05/2025 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı görevsizlik kararının kaldırılmasına ve yargı yeri olarak Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin belirlenmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜ M/:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere

1-Davaya Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesince bakılması gerektiği halde davanın Finike 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde görülmesi gerektiği belirtilerek görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, HMK.nın 353/1-a, 353/3 maddeleri gereğince Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 08.05.2025 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı görevsizlik kararının KALDIRILMASINA,

2-Yargı yeri olarak Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin belirlenmesine,

...