Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi E.2025/1252 K.2025/1187

Taraflar arasındaki yapılan yargılaması sonunda ilk derece mahkemesince verilen ve yukarıda tarih ve numarası gösterilen ihtiyati tedbirin reddine dair karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Tedbir talep eden vekili tarafından, 04/08/2023 tarihinde, ....istikameti üzerinde...Arama Şirketi önünde meydana gelen yaralamalı trafik kazasında, davalı ...'in sahibi olduğu ve kaza sırasında ....'ın sevk ve idaresinde bulunan .... plakalı aracı ile müvekkili ...'ın maliki olduğu ve olay günü sevk ve idaresinde bulunan ....plakalı araca arkadan çarptığını müvekkilinin omurgada kırık ve yaralanmalara bağlı olarak vücudunun çeşitli yerlerinde sabit izler kaldığı tespit edildiğini, sağlık sorunları sebebiyle 45 gün iş görememezlik raporu aldığını,

kaza mahallinde tutulan 04/08/2023 tarih ve kaza sıra numaralı ....Trafik kazası tespit tutanağında müvekkiline herhangi bir kusur atfedilmediğini, davalı sürücü ve davalı araç sahibinin taşınır taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki ve bankalardaki hak ve alacakları üzerine ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiş, ilk derece mahkemesince; “ talep eden tarafça tedbir istemine konu taleplerin iş bu davanın uyuşmazlık konusu olmadığı, dolayısı ile de 6100 sayılı HMK'nın 389 ve devamı maddeleri gereğince ihtiyati tedbir şartlarının somut olayda oluşmadığı,

ihtiyati tedbirin ancak uyuşmazlık konusu üzerine konulabileceği, dikkate alındığında ihtiyati tedbir talebinin reddine” yönünde karar verildiği, iş bu karara karşı davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulduğu görülmüştür.

Delillerin Değerlendirilmesi, Hukuki Sebepler ve Gerekçe:

Talep, ihtiyati tedbir kararı verilmesine ilişkindir.

İstinaf incelemesi, Dairemizce, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi uyarınca, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak, istinaf kanun yoluna başvuran tarafın sıfatı gözetilerek, kamu düzenine aykırılık teşkil eden ve bu nedenle resen gözetilmesi gereken hususlar değerlendirilerek yapılmıştır.

HMK'nun 394. maddesinde "Karşı taraf dinlenmeden verilmiş olan ihtiyati tedbir kararlarına itiraz edilebileceği, ihtiyati tedbirin uygulanması sırasında karşı tarafın hazır bulunmaması halinde tedbire ilişkin tutanağın tebliğinden itibaren bir hafta içinde ihtiyati tedbirin şartlarına, mahkemenin yetkisine ve teminata ilişkin olarak kararı veren mahkemeye itiraz edebileceği, itiraz eden dilekçe ile itiraz sebeplerini açıkça göstermek ve itirazın dayanağı olan tüm delilleri eklemek zorunda olduğu, mahkemenin ilgilileri dinlemek üzere davet edeceği, gelmedikleri takdirde dosya üzerinden inceleme yapılarak karar vereceği, itiraz hakkında verilen karara karşı da kanun yoluna başvurulabileceği" şeklinde düzenleme mevcuttur.

Ayrıca HMK'nun 396/1. maddesi uyarınca, durum ve koşulların değişmesi sebebiyle teminat aranmaksızın tedbirin değiştirilmesi ya da kaldırılmasına talep üzerine karar verilebilecektir.

Geçici hukuki koruma tedbirlerinin özel ve yaygın bir türü olan ihtiyati tedbir 6100 sayılı HMK’nun 389 ve devamı maddelerinde düzenlenmiş, ihtiyati tedbirin şartlarını belirten 1. fıkrasında; mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebileceği belirtilmiştir.

Bilindiği üzere uyuşmazlık bir miktar para alacağına ilişkin ise İİK 257. vd. maddeleri gereğince ihtiyati haciz; uyuşmazlığın dava konusu hakkında olması halinde 6100 Sayılı HMK'nun 389. vd maddeleri gereğince ihtiyati tedbire ilişkin geçici hukuki koruma kararı verilmesi istenebileceği açıktır.

Somut olay değerlendirildiğinde, ihtiyati tedbir kararı verilebilmesi için tedbir konulması talep edilen mal ya da hakkın uyuşmazlık konusu olması gerekir. Eş söyleyişle ihtiyati tedbir, ancak taraflar arasında çekişmeli olan dava konusu hakkında verilebilir. Mahkemece verilen ihtiyati tedbirin reddi kararı yerinde olup, eldeki davanın para alacağına ilişkin olduğu ve para alacağına ilişkin davada dava konusu olmayan şeyler üzerine ihtiyati tedbir konulamayacağı anlaşıldığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.

Bu itibarla, dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1 gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; ihtiyati tedbire itiraz eden davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1,b,1 gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.