Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2023/1618 K.2025/595

Taraflar arasında görülen davaya ilişkin olarak yapılan açık yargılama sonucunda verilen karara karşı yasal süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK 353. madde uyarınca dosya üzerinden inceleme yapıldı.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkiline ait ... plakalı aracın müvekkilinin kardeşi ...'nın sevk ve yönetiminde iken 16/05/2022 tarihinde ...plakalı araç sürücüsünün sıkıştırmak sureti ile aracın yan tarafına hasar vererek kaçtığını, sürücü kaçtığı için kimlik tespitinin yapılamadığını, ...'nın emniyete giderek şikayetçi olduğunu, aracın plakasını bildirdiğini, müvekkilinin karşı tarafa ulaşamadığı için aracı kendi imkanları ile yaptırdığını, tamir bedeli olarak 10.150,00 TL ödeme yaptığını, aracın ...model olduğunu,

ilk kazası olduğu için değer kaybı meydana geldiğini beyanla hasarlı trafik kazasından doğan 10.150,00 TL tamirat bedeli ve fazlaya ilişkin dava ve talep hakkı saklı kalmak kaydı ile şimdilik 5.000,00 TL değer kaybı olmak üzere toplam 15.150,00 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle;, başvurunun usulüne uygun yapılmadığını, başvurunun usule uygun olmadığı için şirketin temerrüdünün gerçekleşmediğini, davacının belirsiz alacak davası açmakta hukuki yaranının bulunmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince, "...Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacıya ait ve dava dışı ...'nın sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı araca davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan ve diğer davalı ...

Gıda İnşaat Turizm Akaryakıt Dayanıklı Tüketim Malları Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi'ne ait ...plakalı araç sürücüsünün 16/..../2022 tarihinde çarparak kaçması neticesinde araçta maddi zarar meydana geldiği iddiasıyla eldeki davanın açıldığı, davacı tarafça sürücüye ait bilgilerin sürücünün kaçması nedeniyle bildirilemediğinin beyan edildiği, Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2016/8461 Esas 2016/12266 Karar sayılı 15/12/2016 tarihli emsal içtihadında da belirtildiği üzere haksız fiilin unsurlarının hukuka aykırı fiil, zarar, kusur ve illiyet bağı olduğu,

bu unsurların tamamının somut olayda mevcut olması durumunda haksız fiil faillerinin zarardan sorumlu olacağı, dava konusu olayda ispat yükünün davacı üzerinde olduğu, davacının maddi vakıayı ispat etmesi gerektiği, dosya kapsamında kaza tespit tutanağı, kamera kaydı, tanık beyanı gibi maddi vakıayı ispata yarar hiçbir bir delilin bulunmadığı, mahkememizce mahallinde icra edilen keşif sonucu düzenlenen bilirkişi raporunda her ne kadar davalı yana %100 kusur atfedilmiş ise de söz konusu raporun varsayımlara dayalı olarak düzenlendiği, bu nedenle hükme esas alınmasının mümkün olmadığı" gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı şirket nezdinde çalışan şoförün müvekkilinin sahibi olduğu araca çarpmak suretiyle olay yerinden uzaklaştığını, davacıya ait aracı kullanan ...'nın karakola giderek olayı anlattığını ve şikayette bulunduğunu ancak maddi hasarlı kaza olması sebebiyle bu müracaatın soruşturmaya dönüştürülmediğini, yani ...Karakolu tarafından işlemin sonuçlandırılmayarak müracaat aşamasında kaldığını, bunun sonuçlarının da mağdur olan tarafa yükletildiğini belirterek kararın kaldırılması ile davanın kabulüne karar verilmesi istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava; davalı sigorta şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan, diğer davalının işleteni olduğu ...plaka sayılı aracın, davacıya ait ... plaka sayılı araçla çarpıştığı iddiası kapsamında davacının aracında meydana gelen hasar bedeli ve oluşan değer kaybının tahsili istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiş, davacı vekilince kararın kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme sonucunda;

1-) Bilindiği üzere ceza mahkemesi kararlarının hukuk mahkemesine (davasına) etkisi, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) m.74'de düzenlenmiş olup; hukuk hâkimi, ceza mahkemesinin kesinleşmiş kararları karşısında ilke olarak bağımsız kılınmıştır.

Bununla birlikte, hukuk hâkiminin yukarıda açıklanan bu bağımsızlığı sınırsız değildir. Gerek öğretide ve gerekse Yargıtay'ın yerleşmiş içtihatlarında, ceza hâkiminin tespit ettiği maddi olaylarla ve özellikle “fiilin hukuka aykırılığı” konusu ile hukuk hâkiminin tamamen bağlı olacağı kabul edilmektedir. Diğer bir anlatımla, maddi olayları ve yasak eylemlerin varlığını saptayan ceza mahkemesi kararı, taraflar yönünden kesin delil niteliğini taşır (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 10.1.975 tarihli, 1971/T-406 E. ve 1975/1 K; 23.1.1985 tarihli, 1983/10-372 E. ve 1985/21 K.; 27.04.2011 tarihli, 2011/17-50 E. ve 2011/231 K.; 03.04.2013 tarihli, 2012/19-873 E.,2013/433 K. sayılı kararları).

2-) Somut dava konusu olayda ilk derece mahkemesince meydana gelen trafik kazasıyla ilgili herhangi bir soruşturma yürütülüp yürütülmediği hususu Erzurum C. Başsavcılığı'ndan sorulmuş, gelen yazı cevabında 2023/... sayılı muhabere dosyası numarası üzerinden sürücü ...'nın kolluk tarafından alınan ifadesinin gönderildiği görülmüştür.

Mevcut durum itibariyle ilgilisinin kaza nedeniyle ...plaka sayılı araç sürücüsü hakkında şikayette bulunduğu ancak evrakın ve soruşturma aşamasının nihayete erdirilmediği anlaşılmaktadır. Soruşturma dosyasının akıbetinin ne olduğu dosya içeriğine göre belli değildir.

Bu minvalde soruşturma dosyasının akıbetinin araştırılarak tespit edilecek bir maddi vakıa olacaksa davaya etkisi yönünden değerlendirme yapılması gerekmektedir. Soruşturma dosyasının akıbeti araştırılmadan ve davaya etkisi bakımından değerlendirme yapılmayarak eksik inceleme ile karar vermesinin isabetli olmadığı değerlendirilmiştir.

3-) Açıklanan nedenlerle, HMK'nın 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebepler ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde davacı vekilinin istinaf başvuralarının kabulü ile 6100 sayılı HMK'nın 353-(1)/a-6 maddesi gereğince kararın kaldırılmasına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.