Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2023/898 K.2024/1344

Taraflar arasında görülen Genel Kredi Sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla yapılan takibe vaki itirazın iptali istemi davasına ilişkin olarak yapılan açık yargılama sonucunda verilen karara karşı, yasal süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK 353. madde uyarınca dosya üzerinden inceleme yapıldı.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;müvekkili bankanın .../Erzurum Şubesi ile davalılardan asıl borçlu ... ... Tur. Tic. San. ve Paz. Ltd. Şirketi arasında imzalanan Genel Nakdi ve Gayrinakdi Kredi Sözleşmesi ve Taşıt Rehni Sözleşmesine istinaden borçluya krediler kullandırıldığını, davalılardan ...'ın hem kendisinin hem de ... ... Tur. Tic. San. ve Paz. Ltd.

Şirketi firmasının kullandığı kredilerin teminatını oluşturmak üzere, adına kayıtlı olan ... plakalı araç üzerinde müvekkili banka lehine rehin hakkı tesis edildiğini, borçluların borcunu ödememesi üzerine Erzurum ....

Noterliğinin 18.03.2020 tarih, ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile sorumlu oldukları borç bildirildiğini, söz konusu ihtarnamenin tebliğine rağmen müvekkili banka alacağının ödenmemesi üzerine fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla alacaklarının tahsili amacıyla, davalılar hakkında Erzurum ...

İcra Müdürlüğü’nün 2020/...Esas sayılı dosyası üzerinden menkul rehninin paraya çevrilmesi yolu ile ilamsız icra takibi başlattıklarını, ayrıca alacaklarının temini için arabuluculuğa müracaat ettiklerini ancak sonuç alamadıklarını, borcun ve rehnin mevcudiyetine rağmen davalı borçluların takibe itirazları kötüniyetli olup, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğundan iptali gerektiğini, tüm bu nedenlerle davalı-borçluların haksız ve hukuka aykırı tüm itirazlarının iptali ile takibin devamını, %20’den aşağı olmamak üzere icra ve inkar tazminatına hükmedilmesini,

yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkillerinin aleyhine davacı banka tarafından açılan haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanınn reddini talep ettiklerini, davacının dava dilekçesinde ileri sürmüş olduğu hususlar gerçeği yansıtmadığını, davacı haksız ve hukuka aykırı olarak icra takibi yaptığını ve müvekkillerinin bu şekilde haksız kazanç sağlamaya çalışmakta olduklarını, davacı bankanın göndermiş olduğu ihtarlara taraflarınca itiraz edildiğini, buna rağmen davacı haksız bir şekilde icra takibi başlattığını, bu icra takibine de haklı olarak itiraz edildiğini,

davacı bankanın çıkartmış olduğu hesaplar ve uyguladığı faiz oaranları haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu bu haliyle açılan davanın reddini, dava açtığından dolayı %40 aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davacı üzerine bırakılmasını talep ettikleri anlaşılmıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda. "Tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde, dava genel kredi sözleşmesi ve taşıt rehni sözleşmesi nedeniyle başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali taleplidir, davacı vekili Erzurum ...

İcra Müdürlüğünün 2010/...Esas sayılı taşınır rehninin paraya çevrilmesi yoluyla takip dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir, davalılar icra takibine yönelik sundukları itirazlarında herhangi bir borçlarının bulunmadığını, ödeme emrine, borca, faize ve tüm ferilerine itiraz ettiklerini beyan etmişlerdir. Davalılardan ... 24.04.2015 tarihli davacı banka ile davalı ...

Yem Gıda..Ltd Şti ile imzalanan genel kredi sözleşmesine müteselsilen kefil olmuş, ayrıca davacı lehine taşıt rehni sözleşmesi akdetmiştir. Kredi genel sözleşmesinin, kefalet sözleşmesinin ve rehin sözleşmesinin yasada aranan geçerlilik şartlarını taşıdığı görülmüş davalıların takibe yönelik itirazlarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Yine hesabın kat edildiğine ilişkin ihtarnamenin davalılara keşide edildiği, bu şekilde temerrütün gerçekleştiği ve temerrüt faiz oranının takip talebinde belirtildiği görülmekle davalıların itirazlarında kısmen haksız oldukları sonucuna varıldığından davalıların itirazlarının kısmen iptaline karar verilmiştir.

Davalıların icra takibine itirazı sonucunda takibin durdurulmasına karar verildiği, asıl alacak miktarının likit ve hesaplanabilir nitelikte olduğu, alacağın sözleşmeden kaynaklandığı davalının icra takibine itirazlarında haksız ve kötü niyetli oldukları anlaşılmakla" gerekçesiyle "Davanın kabulü ile, Erzurum ... İcra Müdürlüğü'nün 2020/...Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline, takibin 178.086,00-TL asıl alacak üzerinden devamına, Asıl alacağın %20'si olan 35.617,20-TL icra inkar tazminatın davalılardan alınarak davacıya verilmesin" şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle. Davacı bankanın yapmış olduğu hiçbir işlemin açık ve net olmadığını, haksız ve hukuka aykırı olarak kazanç sağlamaya çalışıldığını, ilk kredi sözleşmelerinin bankada imzalatılırken kredi sözleşmesinin hiçbir maddesinin müvekkilleriyle karşılıklı olarak görüşülmeden, maddeler üzerinde mutabakat sağlanmadan imzalatıldığını, sözleşmenin tek taraflı olarak hazırlandığı,

davacının dayandığı kredi sözleşmesinin hukuken bağlayıcılığının bulunmadığını, hukuken geçersiz bir sözleşme olduğunu, bankanın bu şekilde sözleşme düzenlemesinin Medeni Kanunun 2 maddesindeki dürüstlük kurallarına aykırı bulunduğunu, davacı bankanın sözleşme kurulurken dürüstlük kurallarına aykırı bir şekilde sözleşme hazırladığını, müvekkilleri aleyhine ağır şartlar koyarak müvekkillerinin adeta banka karşısında aciz duruma düşürüldüğünü, davacı bankanın işleminin ayrıca bankacılık kanununa ve bankacılık düzenleme ve denetleme kurumunun mevzuatına da aykırı olduğunu,

Genel Kredi Sözleşmesinin 6098 sayılı Borçlar Kanunun yürürlükte olduğu dönemde imzalandığını, bu yasa hükümlerine tabi olunacağını, ...'ın 24.04.2015 tarihli davacı banka ile davalı arasında imzalanan sözleşmede müteselsilen kefil olduğunu, ayrıca davacı lehine taşıt rehni sözleşmesi kapmamında kefalet sözleşmesinin geçerli olabilmesi için evli olan kefillerin eşlerinin rızasının bulunmasının zorunlu olduğunu, kefalet sözleşmesinin geçerli olabilmesi için evli olan kefillerin eşlerinin rızasının bulunması gerektiğini, ancak sözleşmede bu hususun bulunmadığını, bu nedenle kefalet sözleşmesinin geçerli olmadığını,

bu nedenle davalıların da sorumluluklarının bulunmayacağı sonucuna varılarak davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek kararın kaldırılması istemi ile istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, Genel Kredi Sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla yapılan takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

Dava konusu Erzurum .... İcra Müdürlüğü'nün 2020/...Esas sayılı takip dosyası ile davacı alacaklı tarafından davalı borçlular hakkında 136.839,49-TL asıl alacak, 46.869,20-TL işlemiş faiz, 2.343,46-TL BSMV olmak üzere toplam 186.052,15-TL alacağın tahsili talebiyle 25/11/2020 tarihinde taşınır rehnin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı borçlulara tebliğ edildiği, davalı borçluların 7 günlük hak düşürücü süre içerisinde borca itiraz ettikleri, davacı alacaklı vekiline itirazın tebliğ edilmediği, işbu itirazın iptali davasının, 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı dosya içeriği ile sabittir.

Davacı yan Genel Kredi Sözleşmesinden kaynaklanan alacağının tahsili için başlatılan icra takibine davalı borçluların haksız olarak itiraz ettiğini iddia etmiş, davalı yan davanın reddini savunmuştur. Mahkemece yapılan yargılama sonunda bilirkişi raporu hükme esas alınmak suretiyle yukarıda açıklandığı şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dava tarihi itibarıyla, yasal süre içerisinde ödeme emrine itiraz edilmiş olmasına ilişkin itirazın iptali davasının dava şartı gerçekleşmiştir. Karar tarihinden sonra ise istinaf aşamasında, Davacı vekili 22.07.2024 tarihli dilekçesi ile, davaya konu icra dosyasının borcunun ödenerek infazen kapatılmış olması nedeni ile davanın konusuz kaldığını, bu doğrultuda karar verilmesini talep ettiklerini bildirdiği görülmüş, Dairemizce ilgili icra dairesine yazılan müzekkere cevabından davaya konu icra dosyasının 22/12/2023 tarihinde infazen kapatıldığı, davanın konusuz kaldığı anlaşılmıştır.

Bu durumda "davanın konusuz kalması nedeni ile davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına" karar verilmesi gerektiği anlaşıldığından ve bu husus yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HMK'nun 353/1,b-2.maddesi uyarınca duruşma yapılmaksızın ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın konusuz kalması nedeniyle davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalılar ... ve ... ... Turizm Tic. San. ve Paz. Ltd. Şti vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak "dava konusuz kaldığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına” ve dava açıldıktan sonra yapılan ödeme nedeniyle davacının dava açmasında haksız sayılamayacağı cihetle davacı yararına AAÜT'ye göre vekalet ücreti takdir edilerek ve yapmış olduğu yargılama giderlerinin davalılardan tahsiline karar verilmek suretiyle yeniden esas hakkında karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

II-KALDIRILAN HÜKMÜN YERİNE GEÇMEK ÜZERE

"a)Konusuz kalan dava hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,

b)Asıl alacak üzerinden hesaplanan %20 oranındaki 37.210,43-TL tutarında icra inkar tazminatının davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

c-Alınması gerekli 427,60-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 2.150,84 -TL'nin mahsubu ile fazlaca alınan 1.723,24-TL'nin davacıya iadesine,

ç-Davacı tarafından yapılan 59,30-TL başvurma harcı, 427,60-TL peşin harcın davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

d-Davacı tarafından yapılan 846,30-TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

e-Dava şartı olan arabuluculuk son tutanağı gereğince arabulucuya ödenen 1.320,00-TL'nin davalılardan müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,

f-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 28.493,76-TL vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

g-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın hüküm kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine," şeklinde YENİDEN HÜKÜM TESİSİNE,

III-Peşin alınan istinaf karar harcının davalılara iadesine,

IV-İstinaf aşamasında yapılan 492,00-TL başvuru harcı, tebliğ ve dosya gidiş dönüş masrafı 186,00-TL istinaf yargılama gideri toplamı 678,00-TL'nin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,

V-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,

VI-Kararın taraflara tebliği ve gider avansı iadesi işlemlerinin yerel mahkemece yerine getirmesine,

Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK'nın 362/(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere ... tarihinde oy birliğiyle karar verildi.