Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2023/356 K.2024/1077

Taraflar arasında görülen davada yerel mahkemece verilen karar davacı vekilince istinaf edilmekle, dosyadaki tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

DAVA

Davacı vekili, müvekkili şirket iş yerinin davalı tarafından......i ile makineler, demirbaşlar, ham madde, yarı mamül, mamül, üretilen mallar ve poliçe kapsamı içerisinde diğer ürünlerin sigortalandığını, müvekkilinin riziko adresinde .. günü meydana gelen sel baskını neticesinde gerek idari bina gerekse üretim alanında yaklaşık.

TL üretilen ürün ile bunun yanında ekte tutanak altına alınan bir kısım makine, bilgisayar ve idari işletmenin olduğu yerdeki dekorasyon ürünleri (laminant parke, mobilya vs.) ile üretim alanındaki ham madde, yarı mamül, mamül ürünler ile üretim yapan makinalar ve yedek parçaları ile makine yan ürünlerin zarar gördüğünü, müvekkilinin yaklaşık .hafta üretim yapamadığını ve kirasını ödemeyemediğini, sigorta acentesine ihbarda bulunulduğunu, sigorta eksperi tarafından yapılan incelemede eksik sigorta hükümlerine ve muafiyete dayanarak ödeme yapılmadığını, işletme sahasındaki bölümde ham madde,

yarı mamül ve mamüllerle ilgili ayrıca işletme sahasındaki demirbaşlarla ilgili herhangi bir tespit ve değerlendirme yapılmadığını, sadece idari binada tespit yapıldığını ve değerlendirildiğini, sigortacının eksik sigortaya dayalı TTK 1426. maddesince makul bir ödeme yapması gerektiğini belirterek idari bina demirbaş ve dekorasyon ürünleri ile ayrıca üretim ve depo sahasındaki emtia ve diğer demirbaş hasarlarının ödenmesi ayrıca yukarıda sayılan hasarların haricinde ayrıca kira kaybı, enflasyon klozu, emtia ambalaj klozu, kdv klozu,

enkaz kaldırma ve lehlerine olan diğer tüm kloz kayıplarının da ayrıca hesaplanması ile poliçeye dayalı belirsiz alacak davası olarak şimdilik. TL'nin ihbar tarihinden itibaren yoksa..........ay sonrasından itibaren uygulanacak reeskont faizi ile davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, davanın belirsiz alacak olarak açılamayacağını, yetkili mahkemelerin.........olduğunu, davacının davaya konu zararlarının poliçedeki muafiyetin altında kaldığını, davacının iddiasını ispatla yükümlü olduğunu belirterek davanın reddini dilemiştişr.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, taraflar arasında düzenlenen poliçede makine ve demirbaşlar yönünden sel ve su baskınına karşı teminatın bulunduğu ancak emtia, bina, dekorasyon yönünden teminat klozunun bulunmadığı, davacı şirket işyerinde hasar gören emtiaya ilişkin davacı kayıtlarında herhangi bir bilginin ve kaydın bulunmadığı, her ne kadar teminat kapsamında olsa da dosya kapsamında hasar gören emtia yönünden bir inceleme ve tespitin yapılmasının mümkün olmadığı, bu hususu davacının ispatlaması gerektiği, ancak mevcut delillerle bu hususun tespitinin de mümkün olmadığı,

davacının ...tarihleri arasındaki mizanı ile sigortacı tarafından ibraz edilen davacıya ait ........ tarihleri arasındaki mizanın örtüşmediği, davacı şirkete ait defter kayıt ve belgeleri üzerinde SMM tarafından yapılan inceleme ve değerlendirmelere göre, eksik sigorta bedelinin ....olduğu, idari bina inşaat işleri yönünden poliçede teminat klozu olmadığı, diğer hasar bedelinin muafiyet tutarının altında kaldığı, idari bina inşaat işlerine ilişkin zararın poliçe teminat kapsamında olduğunun kabulü halinde de, davacı şirket işyerinde meydana gelen hasarın muafiyet tutarının altında kaldığı,

davacı tarafından davalı sigorta şirketinin aydınlatma yükümlülüğünü yerine getirmediği yönünde itiraz edilmiş ise de, TTK'nın 1423. maddesine göre aydınlatma açıklamasının verilmemesi halinde sigorta ettirenin sözleşmenin yapılmasına ondört gün içinde itiraz etmemişse sözleşme poliçede yazılı şartlarla yapılmış olacağı gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF GEREKÇELERİ

Davacı vekili, TTK m. 1423'te sigorta ettirenin aydınlatma yükümlülüğünün ihlali nedeniyle bir zarara uğraması halinde bu zararın tazminini talep edebileceğine yönelik açık bir hüküm yer almadığını, ancak bu husus açıkça belirtilmiş olmasa da sigorta ettirenin genel hükümler çerçevesinde zararının tazmini talep etmesine herhangi bir engel bulunmadığını, bahse konu olan bilirkişi kök ve ek raporunda ise davacı şirket kayıtlarında zarar gören emtiaya ilişkin bir bilgi olmadığı belirtilmiş ise de, tarafça sunulan video kayıt ve resimlerde işletme sahasında dön sermaye sayılabilecek ham madde,

yarı mamul ve mamul maddelerin sele kapılmayıp tüm malzemelerin çamurdan arındırılması gerektiğinin ifade edildiği, yine kimya mühendisi tarafından yapılan tespitte ham madde, yarı mamul, mamuller ile ilgili zarar olduğu açıkça dile getirildiği, dolayısıyla bir zarar olduğu tespit edilmişken bu yönde bir hesaplama yapılmamasının hakkaniyete aykırı olduğunu, mahkemenin konusunda uzman bilirkişiye yönlendirme yapmaması, var olan zararın tespiti yönünden ek rapor alınmaması sebebiyle, kararın kaldırılması ve konusunda uzman bilirkişi kamera kayıtlarına göre yeni rapor alınması gerektiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle, geniş kapsamlı yangın paket katılım sigorta poliçesi kapsamında...... tarihinde davacı iş yerinde vuku bulan su baskını nedeniyle oluşan maddi zararın davalı sigortacıdan tazmini istemine ilişkindir.

Dairemizce inceleme, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, istinaf edenin sıfatı, ileri sürülen istinaf nedenleri ve kamu düzeni gözetilerek yapılmıştır.

TTK’nın 1401. maddesinde sigorta sözleşmesi düzenlenmiştir. Aynı Kanun'un 1409. maddesinde "Sigortanın Kapsamı" başlığı ile sigortacının, sözleşmede öngörülen rizikonun gerçekleşmesinden doğan zarardan ve bedelden sorumlu olduğu, sözleşmede öngörülen rizikolardan herhangi birinin veya bazılarının sigorta teminatı dışında kaldığını ispat yükünün sigortacıya ait olduğuna yer verilmiştir. Şu halde, davalı sigortacı, sigorta sözleşmesinde öngörülen rizikolardan birinin meydana gelmesi halinde sorumlu olacaktır. Meydana gelen hasarın sigorta teminatı kapsamı dışında olması halinde sigorta şirketinin sorumluluğundan söz edilemeyecektir. Sigorta sözleşmesinde de diğer çift taraflı sözleşmelerde olduğu üzere, tarafların borç ve yükümlülükleri mevcuttur.

Davacı vekili, müvekkilinin poliçe hükümleri hakkında yeterince bilgilendirilmediğini ileri sürmüş ise de, aydınlatma yükümlülüğünün yeterince yerine getirilmemesinin hukuki sonucu TTK'nın 1423/2. maddesindeki on dört günlük sürenin geçtiği anlaşılmaktadır. Yasa hükmü gereği, sigorta sözleşmesinin, poliçedeki koşullarla kurulduğunun kabulü gerekir.

Dosyadaki bilgi ve belgelere göre; davacı sigortacının ...... tarihleri arasındaki mizanı ile davalı sigortacı tarafından ibraz edilen davacıya ait ........ tarihleri arasındaki mizanın örtüşmediği, davacı şirkete ait defter kayıt ve belgeleri üzerinde SMM marifetiyle tarafından yapılan inceleme ve değerlendirmelere göre, eksik sigorta bedelinin %. olduğu, idari bina inşaat işleri yönünden poliçede teminat klozu olmadığı, diğer hasar bedelinin muafiyet tutarının altında kaldığı anlaşılmaktadır. Zarar sigortaları hukukunda gerçek zarar ilkesi esas olup, mahkemece davacı kayıtlarındaki bilgi ve belgelere üstünlük tanınarak eksik sigorta bedeli olarak % . oranının esas alınması isabetlidir.

Uyuşmazlık konusu poliçede makine ve demirbaşlar yönünden sel ve su baskınına karşı teminatın bulunduğu görülmekteyse de emtia, bina, dekorasyon yönünden teminat klozunun bulunmadığı, davacı işyerinde zarara uğrayan emtiaya ilişkin davacı sigortalı kayıtlarında herhangi bir belgenin bulunmadığı, her ne kadar teminat kapsamında olsa da dosya kapsamında hasar gören emtia yönünden bir inceleme ve tespitin yapılamamıştır. Zararın ispatı noktasında ispat yükü davacı üzerindedir.

Mahkemece, poliçe klozu ve muafiyet hükümleri doğru uygulanarak tespit edilen muafiyet bedeli usulüne uygun olarak ortaya konulmuş bilirkişi kök raporu ve dosya kapsamına göre davanın reddine karar verilmiştir. Bilirkişi raporu, dosya kapsamına uygun, yeterli ve gerekçelidir.

Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, davacı vekilinin yerinde olmayan istinaf sebeplerinin esastan reddi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR. "5070 Sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur."