Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2024/214 K.2025/1178

..Asliye Ticaret Mahkemesi'nin.. Karar sayılı kararı aleyhine davacı vekili istinaf başvurusunda bulunduğundan dosyanın yapılan incelemesi sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirket adına.. numaralı ZMMS poliçesi bulunduğunu, kaza tarihi olan ..tarihinde davalıya ait .. plakalı aracın sürücüsü . ..’ın tam kusuru ile sebebiyet verdiği trafik kazasında dava dışı .. aracın zarar gördüğünü ve kasko sigortacısı . . A.Ş.’ye oluşan zarar için .. TL ödeme yapıldığını, kazaya karışan sürücünün kaza tarihinde ehliyetinin geçerlilik süresinin dolduğunu bu nedenle gene şartlar gereğince rücu şartlarının oluştuğunu belirterek davalının kötü niyetli ve haksız olarak yaptığı itirazın iptali ile .. İcra Müdürlüğü'nün..esas sayılı dosyanın aynen devamına ve alacağın en az ..si oranında icra inkâr tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı taraf cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı vekili süresinde istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı .. Sigorta A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı arasında..tarihli ZMMS poliçesi bulunduğunu, .. plakalı aracın sürücüsü . ..’ın asli ve tam kusurlu olduğu kazada ...’ye ait aracın zarar gördüğünü, kasko sigortacısı ..

TL ödeme yaptığını, ancak kazaya karışan sürücünün ehliyetinin süresinin dolduğunu bu nedenle ZMMS Genel Şartları B.4 kapsamında rücu hakkının doğduğunu, ilk derece mahkemesinin ehliyetin süresinin dolmasının yalnızca idari yaptırım doğurduğu ve geçerli ehliyetsizlik sayılmayacağı gerekçesinin hatalı olduğunu, sürücü belgesi süresi dolmuş kişinin geçerli belgeye sahip sayılamayacağını ve mevzuata göre bunun ehliyetsizlik niteliğinde olduğunu, mahkemece bilirkişi incelemesi yapılmadan karar verilmesinin hukuka aykırılık teşkil ettiğini belirterek mahkemece verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Davacı sigorta şirketinin, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi kapsamında zarar gören üçüncü kişilere ödenen tazminatın ZMSS Genel Şartlarının B.4 maddesi gereğince kendi sigortalısından rücuen tahsili talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90, 91 ve 95 inci maddeleri, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları, B. 4. b maddesi,6100 sayılı HMK m. 341, 353, 355, 359;

3. Değerlendirme

HMK'nun 355. maddesi kapsamında istinaf itirazları ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda;

3.1 Somut olayda; davacı sigorta şirketine zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalı bulunan davalıya ait aracın karıştığı kaza sebebi ile dava dışı 3. kişiye ödenen tazminatın sigortalı aracın sürücüsünün sürücü belgesinin süresinin dolması sebebi ile ZMMS genel şartları uyarınca davalıdan rücuen tahsiline karar verilmesi talep edilmektedir. Her ne kadar mahkemece sürücü belgesinin yenilenme süresinin dolmasına rağmen yenilenmemesinin yalnızca idari yaptırımı gerektirdiği yani sigortalı araç sürücüsünün yeterli ve geçerli sürücü belgesi bulunmadığı iddiasının yerinde olmadığı belirtilerek davanın reddine karar verilmiş ise de eksik araştırma ile hüküm tesisi hatalı bulunmuştur.

3.2. Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın zarar görenlerin haklarının saklı tutulması ve sigortacının sigortalıya rücu hakkı başlıklı B.4. maddesinde; ''Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda kazaya sebebiyet veren sigortalıya rücu edebilir. Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir.

Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ağır kusur ile ihlali sonucunda meydana gelmiş ise'' şeklindedir.

O halde mahkemece ilgili . . . müzekkere yazılarak ve konusunda uzman bilirkişiden kaza tarihinde dava dışı sürücüye ait mevcut sürücü belgesinin süresinin dolup dolmadığı, süresi dolmuş ise sürücünün araç kullanma hakkını yitirip yitirmediği ve belgenin süresinin dolmasının başlı başına sürücü belgesinin geçersizliği sonucunu doğurup doğurmayacağı hususunda rapor alınması gerekmektedir.

3.3. Mahkemece rücu koşulunun olayda gerçekleştiğinin kabul edilmesi durumunda, Sigorta şirketinin rücu edebileceği tazminat tutarı, sigortalı araç sürücüsünün kusur oranına ve zarar görenlerin gerçek zararına göre belirlenir. Rücu davaları; gerçek zararının giderilmesi amacına yönelik olup, zenginleşmeye bir vesile teşkil etmemelidir. Dolayısıyla davacı ödediği meblağın tamamını değil, ancak zarar görenin uğradığı gerçek zararı, zarar sorumlusu bulunandan isteyebilir. Bu durumda mahkemece yapılacak iş ödemeye ilişkin belgeler ve hasar dosyası getirtilerek ve varsa taraf delilleri toplanıp kaza nedeni ile meydana gelen gerçek zarar miktarı ve rücu edilebilecek bakiye tazminat tutarı tarafların kusur oranına göre belirlenerek hasıl olacak sonuca göre karar tesisi gerektiği unutulmamalıdır.

3.4. Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, sair hususlar incelenmeksizin, HMK'nın 353/1-a.6 maddesi gereğince kararın kaldırılmasına, Dairemiz kararına uygun şekilde, davanın yeniden görülerek eksikliklerin giderilmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

M.T.