İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2022/989 K.2024/1767

İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı aleyhine İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyası ile toplam 23.128,00 TL tutarındaki faturalar münasebetiyle icra takibi başlatıldığını, takibe haksız ve kötü niyetli olarak itiraz edildiğini, faturalara konu borcun ödenmediğini, faturaların teslim alınmasına rağmen faturalara itiraz edilmediğini, alacağın likit olduğunu belirterek; itirazın iptali ile takibin devamına ve %20 oranından az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ile davacı arasında davacının müvekkilinden hizmet alacak olan müşterilerin ulaşımının sağlanması ve bunun akabinde davacının belli bir tutarda taşıma ücreti alması hususlarında anlaşma yapıldığını, anlaşma sonucunda tutarların düzenli olarak davacının ödeme yapılması istenilen ve davacı tarafından yetkilendirilen üçüncü kişiye yapıldığını, müvekkilinin davacının talimatı doğrultusunda ödemeleri üçüncü kişiye yaparak borcunu ödediğini, takip ve dava konusu edilen faturaların ve bunun dışındaki diğer faturaların ...'a ödendiğini,

yapılan ödemelerin açıklama kısımlarında davacının müvekkili şirkete hizmet sağlamış olduğu müşteri isimleri ile davacı tarafından düzenlenen faturalarda yer alan isimlerin birebir aynı olduğunu, müvekkilinin davacı yana borcunun bulunmadığını savunarak; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi 15/02/2022 tarih ve 2020/304 Esas - 2022/117 Karar sayılı kararında; "....Tüm dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesi neticesinde; davacı tarafça, fatura alacağına istinaden davalı aleyhine başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptalinin talep edildiği; davalı tarafça, fatura bedellerinin davacının talimatı doğrultusunda üçüncü kişiye ödenerek borcunun bulunmadığı savunulmuştur.

Davacı tarafça, davalı adına düzenlenen 8 adet faturadan kaynaklı olarak alacaklı olduğu iddia edilmiş olup; davalı tarafından da, anılan 8 adet faturanın tamamı kabul edilmektedir. Taraflar arasında ticari ilişki bulunduğu, faturalara konu hizmetin davacı tarafından verildiği hususlarında uyuşmazlık bulunmamaktadır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; fatura bedellerinin ödenip ödenmediği, ihbar olunan kişinin davacı adına tahsile yetkili olup olmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır. Davalı tarafça ödeme savunmasında bulunulduğundan, ispat yükünü kendi üzerine almıştır. Bu hali ile davalı yanın öncelikle, ihbar olunan ...'ın davacı tarafından tahsile yetkilendirildiğini ispat etmesi gerekmektedir.

Ancak, ihbar olunan kişinin davacı tarafından yetkilendirildiğine dair davalı tarafça dosyaya yazılı herhangi bir delil ibraz edilmemiştir. İhbar olunan ... mahkememiz celsesindeki beyanında, daha önce hizmetin kendisi tarafından verildiğini, ancak kendisinin işi daha sonra ... adlı kişiye devrettiğini ve ödemeleri ...'e aktardığını, ...in davacının aracını kiralayan kişi olduğunu beyan etmiştir.

Ancak dava konusu edilen hizmet ilişkisi davacı ile davalı arasında kurulmuş olduğu tarafların kabulündedir. Adı geçen ... isimli şahıs ile sözleşme ilişkisi kurulduğuna dair herhangi bir savunma ileri sürülmediği gibi, ...'in davacı adına hareket ettiği ve bu hususta yetkisinin bulunduğu hususunda da dosyaya herhangi bir yazılı delil ibraz edilmemiştir.

Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda, taraf defterlerinde fatura bedellerine yönelik olarak davacı yana yapılmış herhangi bir ödeme tespit edilememiştir. Davalı tarafından ihbar olunan kişiye karşı bir kısım ödemeler yapıldığı tespit edilmiş ise de, bu ödemelerin davacı yana ödendiğine dair herhangi bir tespit yapılmamıştır.

Her ne kadar bilirkişi raporunda 02/12/2019 tarihli 2.773,00 TL bedelli faturanın davalı defterlerinde kayıtlı olmadığı belirtilmiş ise de, anılan faturaya konu hizmetin verildiği davalı tarafça cevap dilekçesi ile kabul edilmiştir. Davacı tarafından ihbar olunan kişinin tahsile yetkilendirildiği hususu ancak yazılı deliller ile ispat edilebileceğinden, davalı yanın tanık deliline başvurması da mümkün değildir.

Davalı tarafından her ne kadar cevap dilekçesi ile birlikte yemin deliline başvurulmuş ise de, verilen kesin süre içinde yemin metni sunulmadığı gibi 15/02/2022 tarihli celsede yemin deliline dayanılmaktan vazgeçildiği beyan edilmiştir. Bu hali ile; davalı tarafça, takip konusu fatura bedellerini tahsil için ...'ın davacı tarafından yetkilendirildiği ve fatura bedellerinin ödendiği ispat edilemediğinden, davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Tarafların tacir olması ve taraflar arasındaki işin ticari nitelikte olması nedeniyle, alacak miktarına takip tarihinden itibaren avans faizi talep edilebilecek ise de, davacı tarafça başlatılan icra takibi ile yasal faiz talep edildiğinden, taleple bağlılık ilkesi uyarınca, alacak miktarına takip tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar vermek gerekmiştir.

Alacağın miktarının tespiti yargılamayı gerektirmediğinden likit olduğu anlaşılmakla, davacı yanın icra inkar tazminatı isteminin kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Dosya kapsamında tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda açıklandığı üzere Yasa ve Yargıtay İçtihatları gereğince ayrıntılı, detaylı inceleme yapılmış olup, yukarıda gerekçesi de yazılı olduğu üzere davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir."gerekçesi ile, ''Sabit olan 23.128,00 TL alacağın takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile ve isabet eden takip giderleri ile birlikte, davalıdan alınıp davacıya verilmek üzere, borçlu davalının İstanbul Anadolu ...İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın iptaline, takibin devamına, Alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,'' karar verilmiş ve karara karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

Mahkemenin gerekçeli kararında, dosya içerisindeki banka ödeme dekontlarını, bilirkişi raporu ve tanık beyanlarına ilişkin herhangi bir değerlendirme yapmadan eksik inceleme ile takibin devamına karar verdiklerini, verilen bu kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, bu sebeple istinaf kanun yoluna başvurma zarureti hasıl olduğunu, gerekçeli kararda eksik değerlendirme yapıldığını, Mahkeme gerekçeli kararında, " Davalı tarafından ihbar olunan kişiye karşı bir kısım ödemeler yapıldığı tespit edilmiş ise de,

bu ödemelerin davacı yana ödendiğine dair herhangi bir tespit yapılmamıştır," şeklinde kanaat bildirildiğini,Müvekkili şirketin uzun zamandan beri sağlık sektöründe yer almakta olduğunu, başarılı ve süregelen bir yapıya sahip olduğunu, davaya konu olan faturaların ödenmemiş olduğu iddialarının asılsız ve mesnetsiz olduğunu, davacı şirket ile,

davalı şirketten hizmet alacak olan müşterilerin ulaşımının sağlanması ve bunun akabinde davacının belli bir tutarda taşıma ücreti alması konusunda anlaşıldığını, Anlaşma sonucunda, anlaşılan tutarın düzenli olarak davacının ödeme yapılması istenilen ve davacı tarafından yetkilendirilen ...'a yapıldığını, müvekkili şirketin, davacının talimatları doğrultusunda ödemeleri düzenli olarak yetkili üçüncü kişiye yaparak borcu ödeme yükümlülüğünü yerine getirdiğini, davacının dava dilekçesinde belirtmiş olduğu üzere.

01.08.2019 tarihli ... No'lu 1.298,00 TL miktarlı, 28.08.2019 tarihli ... No'lu 3.481,00 TL miktarlı, 30.09.2019 tarihli ... No'lu 2.065,00 TL miktarlı, 31.10.2019 tarihli ... No'lu 4.838,00 TL miktarlı, 02.12.2019 tarihli ... No'lu 2.773,00 TL miktarlı, 30.12.2019 tarihli ... No'lu 2.242,00 TL miktarlı, 28.02.2020 tarihli ... No'lu 3.450,00 TL miktarlı, 28.01.2020 tarihli ...

No'lu 2.891,00 TL miktarlı faturalar ve bunlar dışında davacı tarafından belirtilmemiş olan farklı faturaların bedellerinin davacının talimatlarına uygun olarak yetkilendirilen üçüncü kişiye ödendiğini, Temsil yetkisinin Türk Borçlar Kanunu'nun 40. maddesinde.

"Yetkili bir temsilci tarafından bir başkası adına ve hesabına yapılan hukuki işlemin sonuçlarının, doğrudan doğruya temsil olunanı bağlayacağını, temsilcinin, hukuki işlemi yaparken bu sıfatını bildirmezse, hukuki işlemin sonuçlarının kendisine ait olacağını, ancak, karşı taraf bir temsil ilişkisinin varlığını durumdan çıkarıyor veya çıkarması gerekiyor ya da hukuki işlemi temsilci veya temsil olunandan biri ile yapması farksız ise, hukuki işlemin sonuçlarının doğrudan doğruya temsil olunana ait olacağının," düzenlendiğini, İhbar olunan ...'ın, davacı tarafından ödemeler hususunda temsilci olduğunu,

temsil yetkisinin şekle bağlı olmayıp sözlü dahi kurulabileceğini, bu temsil yetkisinin tanıklar tarafından bizzat bilinmekte olduğunu, bu hususta tanıklık yapmaları adına tanık listesini sunduklarını, ancak yerel mahkemenin 03.06.2021 tarihli 3 numaralı celsede.

Davalı tarafça bildirilen tanıkların bu aşamada dinlenilmesine yer olmadığına, şeklinde tesis ettiğini ve kalan tanıkların neden dinlenilmediğine dair herhangi bir gerekçe sunmadığını, Kaldı ki tanıklardan birisi de ihbar olunan ...'ın ödemeleri aktardıklarını söylediğini ve davacının aracını kiralayan ... isimli şahıs olduğunu, Taraflarınca tanıkların dinlenilmesinden vazgeçme durumunun söz konusu olmamasına rağmen, tanıkların dinlenilmemesinin hukuki dinlenilme haklarını kısıtlamakla beraber, eksik incelemeye sebebiyet verdiğini,

Davacının davalı şirkete üçüncü kişiye ödeme yapılması konusunda talimat vermesinin ve sekiz ay boyunca davacı tarafından bildirilen ...'a ödeme yapılmış olmasının, davacının bu sekiz aylık süreçte hiçbir borç takibi gerçekleştirmemiş olması nedenleriyle davacının ihtilaf konusu ödemeleri kabul ettiğini ve davalı şirkete ait borç yükümlülüğünün kalmadığının kabul edilmesi gerektiğini, 03.06.2021 tarihli duruşmada dinlenen ihbar olunan ...'ın "ben daha önceden bir turizm şirketi çalıştırıyordum, ben davalı şirkete taşıma hizmeti veriyordum ,daha sonra şirketi kapattığım için ve kendisini de tanıdığım için bu işi ...'e yönlendirdim,

ancak yapılan ödemeler yine bana yapılıyordu, biz de ödemeleri ...'a aktarıyorduk, ... davacının aracını kiralayan kişidir, bildiğim kadarıyla da ...'ın davacıya kira borcu vardır" şeklindeki beyanı ile müvekkili tarafından fatura ödemelerinin kendisine yapıldığını doğruladığını, Mahkemeye sunulan banka ödeme dekontlarında davacı tarafından yetkilendirilen üçüncü kişi ... a davaya konu olan faturaların ödemelerinin yapıldığının anlaşıldığını, bu şahsın davacının yetkili temsilcisi olduğu ve bu kişiye yapılacak ödemelerin davacı nezdinde hukuken sonuç doğuracağını,

20/10/2021 tarihli bilirkişi raporunda da " davacı tarafından düzenlenen 8 adet faturadan 2.773,00 TL bedelli fatura haricindeki 7 adet fatura bedelinin davalı tarafından ihbar olunan ...'a gönderildiğini, 2.773,00 TL bedelli faturanın davalı kayıtlarında yer almadığını, davacının davalı taraftan herhangi bir alacağının olmadığı kanaatine varıldığı" şeklinde görüş bildirildiğini, davacı tarafın müvekkilinden herhangi bir alacağı kalmadığının doğrulandığını, Müvekkilin davacı tarafından ihbar olunan kişiye karşı davaya konu fatura ödemelerini gerçekleştirdiğinin anlaşıldığını, davacı tarafından yetkilendirilen üçüncü kişinin,

yapılan ödemeleri davacı tarafa ödeyip ödememesinin müvekkilinin sorumluluğunda olmadığını, davanın konusu olmadığını, İşbu sebeple, mahkeme tarafından da ihbar olunan kişiye karşı fatura ödemelerinin gerçekleştirildiği kabul edildiğinden takibin devamına şeklinde hüküm tesis edilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, Tüm bunların yanı sıra mahkeme gerekçeli kararında, ödemeye ilişkin sunulan banka dekontlarını, bilirkişi raporunu ve ihbar olunan yetkili kişi ...'ın beyanını değerlendirmediğini, üstün tutulan delilin neler olduğunu göstermediğini, neden üstün tutulduğunu da açıklamadığını,

tanıkların dinlenilmesinden vazgeçmemesine rağmen dinlemeyerek hukuki dinlenilme haklarını ihlal ettiklerini ve sonucunda eksik inceleme ile hüküm tesis edildiğini, İleri sürerek. Yukarıda izah edilen ve re'sen nazara alınacak sebeplerle; ilk derece mahkemesi hükmünün bozularak kaldırılmasına, yeniden yargılama yapılarak davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı nezdinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Dava, sekiz adet fatura alacağının tahsili talebiyle başlatılan icra takibine itiraz üzerine açılan itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulüne, karar verilmiş ve karara karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Davacı taraf, takip dayanağı toplam 23.128,00 TL tutarındaki 8 adet fatura bedelinin davalı şirket tarafından ödenmediğini, takibe haksız olarak itiraz edildiği belirtilerek davanın kabulü ile itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı taraf ise, uzun zamandan beri sağlık sektöründe faaliyet gösterdiğini, taraflar arasında yapılan sözleşme uyarınca davacının, davalı şirketin müşteri ulaşımını sağladığını ve ulaşımını sağladığı müşteriler kapsamında ücret aldığını, mahkeme huzuruna sunulacak banka dekontları incelendiğinde davalı şirket tarafından EFT şeklinde gönderilen tutarların açıklama kısmında davacının davalı şirkete ulaşımını sağlamış olduğu müşteri isimlerinin yer aldığını, ayrıca banka dekontlarının açıklama kısmında yer alan,

davacının davalı şirkete ulaşımını sağlamış olduğu müşteri isimleri ile davalı şirketin müşterilerin aldığı hizmet karşılığı kesmiş olduğu faturalarda yer alan isimlerin birebir aynı olduğunu, davacının dava dilekçesinde belirtmiş olduğu sekiz adet faturanın ödenmediğini iddia ettiğini ancak davacının yetkilendirmiş olduğu ...'a ödenmiş olan sekiz adet fatura dışında da fatura ödemesi mevcut bulunduğunu, söz konusu diğer faturaların bahsi geçmemekle beraber davacının sekiz faturanın karşılıksız kaldığını iddia ederek diğer faturalar hakkında beyanda bulunmamasının kötü niyetli ve haksız olduğunun sarih bir kanıtı olduğunu,

davaya konu olan fatura ödemelerinin davacı tarafından yetkilendirilmiş üçüncü kişi ...'a yapıldığını, bu şahsın davacının yetkili temsilcisi olduğu ve bu kişiye yapılacak ödemelerin davacı nezdinde hukuken sonuç doğuracağının açık olduğunu, davacının davalı şirkete üçüncü kişiye ödeme yapılması konusunda talimat vermesi ve sekiz ay boyunca davacı tarafından bildirilen ...'a ödeme yapılmış olması, davacının bu sekiz aylık süreçte hiçbir borç takibi gerçekleştirmemiş olması nedenleriyle davacının ihtilaf konusu ödemeleri kabul ettiğini gösterdiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı tarafın cevap dilekçesinde bildirdiği ve davaya konu fatura bedellerini ödediğini belirttiği ... ihbar olunan sıfatıyla 03/06/2021 tarihli duruşmada beyanda bulunmuştur. Davalı tarafın cevap dilekçesi ve delil listesinde bildirdiği banka kanalıyla dava dışı ihbar olunan ...'a yaptığı ödemelere ait banka kayıtları ile taraflara ait ticari defter ve kayıtlar inceletilmek suretiyle mali müşavir bilirkişiden rapor alınmıştır.

HMK 282 maddesinde, "Hakim bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir," yasal düzenlemeleri gözetildiğinde. Davalı tarafça, dava konusu faturalara ilişkin davacı taraftan hizmet almadığına yönelik itirazının olmayıp dava konusu olan ve olmayan faturalara ilişkin tüm ödemelerin davacı tarafça yetkilendirilmiş ...'ın banka hesabına yapıldığının belirtildiği, mahkemece alınan bilirkişi raporunda ise.

Davacı yana ait incelenen 2019-2020 yılı ticari defterlerinde taraflar arası ticari ilişkinin 01.09.2019 tarihinde başladığı, davalı yana ait incelenen 2019-2020 yılı ticari defterler ve kayıtlara göre taraflar arası ticari ilişkinin 31.10.2019 tarihinde başladığı, bu tespitlere göre davalı tarafça belirtildiği üzere dava konusu faturalardan öncesine ait taraflar arasında ticari ilişki olmadığının tespit edildiği, davalı tarafça dava konusu olan ve olmayan faturalara ilişkin ...' ın banka hesabına yapılan tüm ödemelerin davacının ticari defter ve belgelerinde kayıtlı olmadığı,

davalı tarafça ihbar olunana yapılan ödemelerin davacı tarafça kabul edilmediği, davacı tarafından ihbar olunan kişinin tahsile yetkilendirildiği hususunun yazılı delil ile ispat edilmesi gerektiği, ispat külfeti davalı tarafta olup davalı tarafın bu yönde yazılı delil ibraz etmediği, bu hususun tanıkla ispatı mümkün olmadığından mahkemece tanık dinlenilmediğine ilişkin gerekçenin yerinde olduğu, mahkemece, davalı tarafa yemin delili hatırlatılmış ise de davalı tarafın yemin teklif etmeyeceğini beyan ettiği, davalı tarafın ödeme yaptığı ihbar olunan ...' ın davacı adına tahsilat yapmaya yetkilendirildiğinin ispat edilemediği,

bu tespitlere göre davacının 8 adet faturadan kaynaklı takip tarihi itibariyle davalıdan 23.128,00 TL. alacaklı olduğunun anlaşıldığı, buna göre.

Mahkemece davanın kabulüne yönelik verilen hüküm gerekçesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı gibi kamu düzenine aykırılık da görülmediğinden, mahkemenin kabul ve gerekçesine göre, davalı vekilinin ihbar olunan ...'ın beyanının değerlendirilmediği, ihbar olunanın davacı tarafça tahsilat yapmaya yetkilendirildiği, tanıkların dinlenilmediği, davacı tarafa ödeme yapıldığı ve borcu olmadığına yönelik aksi yöndeki tüm istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.

Sonuç olarak; davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.