İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi E.2021/1787 K.2025/354

Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

Dava; taraflar arasındaki eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili talebine ilişkin olup, mahkemece davacının reddine dair verilen karara karşı davacı vekili tarafından istinaf talebinde bulunulmuştur.

Davacı vekili; taraflarca davacının projelerinin yapılması konusunda çalışmalar yaptıklarını, bedelleri ödenerek bu çalışmaları neticelendirdiklerini, davacının yeni inşa edilmekte olan Ayazağa Kültür Merkezi bina ve eklentileri içinde açılacak stant ve mağazaların işletmesi kapsamında alt kiracı olan dava dışı şirket ile anlaşma imzaladıklarını, bunun üzerine stant kurmak için davalı şirketle şifahen anlaştığını ve sözleşmeye uygun proje tasarımı ve düzenlemesini talep ettiklerini, davalıya 26/08/2014 tarihinde 10.000,00 TL olarak "..." açıklaması ile masraf avansı gönderdiklerini,

devamında da 27/08/2014 tarihinde "..." ve diğer devam eden işler için 20.000,00 TL daha gönderildiğini, davalının belirtilen proje dışına çıkalarak farklı bir projeyide kendilerine dayattığını, bunu kabul edemeyeceklerini bildirdiklerini ve yapılan ödemenin iade edilmesini talep ettiklerini, bu durumdan ötürü dava dışı şirket ile de sözleşmenin feshedildiğini, davalının devam eden işleri gözeterek kendilerine "Mimarlık Danışma Bedeli" adı altında fatura yolladığını, kendilerinin bu faturalara itiraz ederek;

ihtar gönderip almadıkları hizmet ve mal bedeli olan 4.000,00 TL Stant Sipariş Avansını da iade etmesini istediklerini, davalının karşı ihtar ile ısrarla ve kötü niyetli olarak ücreti iade etmeyeceğini bildirdiğini belirterek; iş avansları olarak ödenen 34.000,00 TL'nin ödeme yaptığı tarihlerden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; davacı tarafın müvekkili ile defalarca şifahi olarak anlaşıp, defalarca iş yaptırdığını, projeler çizdirdiğini, danışmanlık hizmeti aldığını, iş seyahatlerine bile müvekkil şirket mimarı ...'ı götürdüğünü, müvekkil şirkete çizdirdiği projeden vazgeçtiğini veya iş planlarının başarısızlıkla sonuçlanması nedeni ile ödemesi gereken mimarlık hizmet bedellerini dahi ödemediğini, davacı ile müvekkili arasında birçok iş ilişkisinin olduğunu, davacının ödemeleri yaptığının ispatının gerektiğini,

dava konusu edilen proje için de edimlerini eksiksiz olarak yerine getiren müvekkiline ödemeyi yapmaması üzerine kendilerine ihtar gönderdiklerini belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece 15/01/2021 tarihli karar ile; davanın, taraflar arasındaki mimarlık sözleşmesi sonrasında davacının yapılan işin eksik ve yetersiz olması iddiası ile davalıya yaptığı ödemelerin iadesine yönelik alacak davası olduğu, tarafların bilirkişi incelemesi için ara karara rağmen defter ve kayıtlarını sunmadıklarından inceleme yapılamadığı, davacının Ayazaga Kültür Merkezi bünyesinde kurmak istediği cafe ile ilgili davalı ile yazılı bir sözleşmesinin olmadığı, şifahi olarak aralarında anlaşma bulunduğu,

her iki şirketin dava konusu iş dışında da birlikte çalıştıkları, davacının davalı tarafa 3 adet havale yaptığı toplamda 34.000,00 TL nin dava konusu Ayazağa Kültür merkezi bünyesinde kurulacak cafe için yaptığını gösterir somut delil bulunmadığı, başka işler için ödeme yapılmış olmasının da sunulan beyan ve deliller neticesinde ihtimal dahilinde olduğu, davanın ispatlanamadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Davacı vekili istinaf dilekçesi ile; uyuşmazlığın Ayazağa Kültür Merkezinde açılacak yiyecek-içecek stant ve mağazaların işletmesi kapsamında, dava dışı ...A.Ş. (kiralayan) ile davacı şirket (kiracı) arasında akdedilen alt kira sözleşmesi gereğince, sözleşme yapım-tasarım şartlarına uygun cafe (stant) kurmak adına proje tasarımı ve düzenlemesi konusunda davalı şirket ile yapılan şifai anlaşmaya istinaden, davacı şirketçe muhtelif tarihlerde davalıya/davalının yetkilendirildiği kişilere havale ettiği ancak davalıca taahhüt edilen hizmetin verilmemesi,

malların teslim edilmemesi üzerine davalıya keşide edilen ihtarnamelerle iadesi yapılmayan ödemelerin davalıdan tahsiline ilişkin olduğunu, karara dayanak 19.08.2016 tarihli bilirkişi kök raporu ve 20.03.2017 tarihli bilirkişi ek raporunu kabul etmediklerini, davalı yanca, ilk derece Mahkemesine yasal süresi geçtikten sonra sunulmuş olan cevap dilekçesi adlı "beyan dilekçesi" ve ekindeki belgeleri kabul etmediklerini, söz konusu dilekçede davalının, dava konusu ödemeleri kabul ettiğini, bunlara ilişkin edimleri eksiksiz ve gereği gibi yerine getirdiğini, mimari danışmanlık hizmeti sunduğunu kabul ve beyan ettiğini,

dolayısıyla ispat külfetinin yer değiştirdiğini, keza davalının davacı şirkete keşide ettiği faturaya süresi içinde itiraz edildiğini, 26.08.2014 tarihli 10.000,00- TL tutarındaki ödemenin davacı şirket yetkilisi... tarafından davalı şirket mimarı ...hesabına açıklama bölümünde " ... " olarak gönderildiğini, 27.08.2014 tarihli 20.000,00- TL tutarındaki ödemenin de;

yine davacı şirket yetkilisi... tarafından davalı şirketin talebi üzerine çalışanı ...'in hesabına açıklama bölümünde "... için" yazılmak sureti ile havale edildiğini, işbu ödemelerin dava konusu cafe için yapıldığının alenen ortada olduğunu, 30.05.2014 tarihli 4.000,00-TL tutarındaki diğer ödeme de, davacı şirket tarafından davalı şirkete "Stand İçin Spariş Ödemesi" açıklaması altında havale edildiğini, yapılan ödemelerin karşılığı hizmet verildiğinin, mal tesliminde bulunulduğunun ispat külfetinin davalıya ait olduğunu ancak davalının dosyaya sunmuş olduğu belgelerle iddialarını ispatlayamadığını,

mahkemece kısa karar 07.01.2021 tarihinde verilmesine rağmen, gerekçeli kararın ilk sayfasında karar tarihinin 15.01.2021 olarak yazıldığını belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılması için istinaf kanun yoluna başvurmuştur. Uyuşmazlık, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunun 470. ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Davacı yan iş sahibi, davalı yan ise yüklenicidir.

Taraflar arasında cafe (stant) kurmak adına proje tasarımı ve düzenlemesi konusunda şifahi sözleşme akdedilmiştir. Davacı yan davalı ile cafe standı için proje tasarımı ve düzenlenmesi için anlaştıklarını, bu iş için davalı yana toplamda 34.000,00 TL gönderdiğini, davalının ise başka işleri de kendisine dayatmak istemesi sonucu sözleşmeyi tek taraflı fesh ettiğini belirterek;

davaya konu iş için gönderdiği paraların iadesini talep etmiş, davalı yan ise süresinde olmayan cevap dilekçesi ile taraflar arasında süre gelen iş ilişkileri olduğunu, davacının ödemeleri yaptığının ispatının gerektiğini belirterek davanın reddini istemiş, daha sonra sunduğu 09/03/2018 tarihli beyan dilekçesi ile davacı yanın dava konusu iş ile ilgili kendisinden sadece danışmanlık hizmeti istediğini bildirmiş, mahkemece 34.000,00 TL nin dava konusu Ayazağa Kültür merkezi bünyesinde kurulacak cafe için yaptığını gösterir somut delil bulunmadığı,

başka işler için ödeme yapılmış olmasının da sunulan beyan ve deliller neticesinde ihtimal dahilinde olduğu gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Somut olayda dosya kapsamından taraflar arasında süre gelen iş ilişkisinin bulunduğu, davacı yanın Ayazağa da bulunan bir iş yerine cafe standı kurulması işi için davalı yan ile anlaştığı, davalı yanın süresinde olmayan cevap dilekçesi ile edimlerini yerine getirdiğini belirttiği, daha sonra davalı yan tarafından dosyaya sunulan 09/03/2018 tarihli dilekçe ile davacı yanın dava konusu iş ile ilgili kendisinden sadece danışmalık hizmeti istediğini beyan ettiği ancak dosyaya dava konusu iş ile ilgili hazırlanmış bir proje veya sunum dosyası sunamadığı, buna karşın davacı tarafından Ayazağa da (...

İstanbul'da ) bulunan dava konusu iş yeri için davalıya yapılan ilk ödemenin 30.05.2014 tarihli 4.000,00-TL lik "Stand İçin Spariş Ödemesi" açıklaması ile yapıldığı, 26.08.2014 tarihli 10.000,00- TL tutarındaki ödemenin davacı şirket yetkilisi... tarafından davalı şirket mimarı ...hesabına "... iş avansı" açıklaması ile olarak gönderildiği, 27.08.2014 tarihli 20.000,00- TL tutarındaki ödemenin, davacı şirket yetkilisi... tarafından davalı şirket çalışanı ...'in hesabına "... için" açıklaması ile gönderildiği,

yapılan tüm bu ödemelerin aynı iş yeri için yapıldığının anlaşılmasına karşın , davalı yanın bu ödemelerin farklı bir iş için yapıldığına dair herhangi delil sunamadığı gibi, dava konusu işi yaptığına dair herhangi delil de ibraz etmediği anlaşıldığından; davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmesi doğru olmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile, yerel mahkeme kararının HMK'nın 353/1-b-2. bendi gereğince kaldırılarak davanın kabulüne dair yeniden esas hakkında karar verilmesi gerekmiştir.