İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi E.2023/1236 K.2025/97

Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

Dava; taraflar arasındaki eser sözleşmesi nedeni ile düzenlenen teminat mektuplarından borçlu olunmadığının tespiti ilişkin olup, mahkemece davanın kabulüne dair verilen karara karşı davalı vekili tarafından istinaf talebinde bulunulmuştur. Davacı vekili.

2019 yılında iki adet kamu hastanesinin yeniden yapım işine dair kamu ihaleleri kapsamında, davalı tarafından ihale konusu işlerin yüklenildiğini, davalının, bu iki kamu hastanesinin de “Faz-1 imalat kapsamında ... ünitelerinin devreye alınması” işlerini davacıya devrettiğini, Okmeydanı Eğitim ve Araştırma Hastanesi Yeniden Yapım İşi Projesine ilişkin Sözleşme kapsamında davacıdan edime dair teminat talep edildiğini, teminatların Sözleşmenin 6. Maddesinde düzenlendiğini, sözleşmenin 6.2 maddesi içerisinde düzenlenen “Kesin Teminat” kapsamında davacının davalıya,

sözleşme bedeli olan KDV hariç 442.000,00 Euro’nun %5’i tutarında 22.100,00 Euro değerinde, ...

Banka’sından keşide edilen, ... numaralı, 30/04/2020 vade tarihli, kesin ve süreli banka teminat mektubunun 02/05/2019 tarihinde teslim ettiğini, davacının sözleşmeden kaynaklanan tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini, Laminar Flow ünitelerinin üretimi ve enstalasyonu işlemlerini tamamladığını, kullanımının proje konusu hastane tarafından sürdürüldüğünü, bu havalandırma ünitelerinin filtrelerinin yenilenmesi için dahi hastane tarafından ihale ilanı verildiğini, buna rağmen davalı yanın davacıya ödeme yapmamak ve kanuna uygun şekilde banka teminat mektubunu iade etmemek için çaba gösterdiğini,

yine Göztepe Eğitim ve Araştırma Hastanesi Yeniden Yapım İşi ihalesi kapsamında sözleşmenin 6.2.

Maddesinde düzenlenen “Kesin Teminat” kapsamında, müvekkilinin davalıya sözleşme bedeli olan 437.600,00 Euro’nun %5’i tutarında 21.880,00 Euro değerinde, kesin ve 1 yıllık süreli, ... numaralı ... seri nolu, banka teminat mektubunun 02/05/2019 tarihinde teslim edildiğini, davacı tarafından bu hastaneye ilişkin sözleşme konusu için tamamlanıp, davalıya teslim edildiğini, 08/03/2021 tarihinde her iki hastane için de davalı şirketten hizmetin tamamlandığına ilişkin kabul yazılarının tutanak halinde teslim alındığını, ancak teminat mektuplarının iade edilmediği gibi. yerine getirdiği edimlere ilişkin geçici veya kesin bir kabul de verilmediğini,

davacının neredeyse 2 yıldır davalının anılan davranışları nedeniyle, haksız yere itibarının zedelenmemesi için banka teminat mektubu nedenli komisyon ödediğini ve ödemeye devam ettiğini ileri sürerek; davacının sözleşmeler çerçevesinde yüklenmiş olduğu edimleri yerine getirmiş olduğunun tespitine ve davalıda bulunan her iki banka teminat mektubunun hükümsüzlüğüne karar verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davalı şirket ile davacı arasında, davalı şirketin kamu ihaleleri kapsamında yapımını üstlenmiş olduğu Okmeydanı Eğitim ve Araştırma Hastanesi ile Göztepe Eğitim ve Araştırma Hastanesi yeniden yapım işleri kapsamında "Faz-1 imalatları kapsamında Laminar Flow ünitelerinin projelere ve teknik şartnameye göre temini, süpervizörlüğü, otomasyon, test ve devreye alma işlemlerinin davacı tarafından üstlenilmesi için ayrı ayrı sözleşme akdedilmiş olduğunu, davalı tarafın yukarıda anılı sözleşmelerin ifası kapsamında ve süreç içerisinde müvekkil firmanın uğrayacağı muhtemel zararların tazminin temini açısından.

Okmeydanı Projesi için ... Bankası tarafından keşide edilmiş ... referans nolu, 22.100 EUR değerindeki kesin teminat mektubunu, Göztepe Projesi için ...

Bankası tarafından keşide edilmiş ... referans nolu, 21.880 EUR değerindeki kesin teminat mektubunu davalı şirkete teslim edilmiş olduklarını, her ne kadar davacı taraf işin tam ve eksiksiz olarak yerine getirildiğini iddia edip bu kapsamda dava dışı .. firması tarafından düzenlenen birtakım belgeler ibraz etmiş olsa da bu belgelerin dava ile bir ilgisi olmadığını, sözleşmenin 3.1 maddesinde de açıkça görüleceği üzere davacının üstlendiği işin, Müşavir firma ve/veya T.C.

İstanbul Valiliği İstanbul Proje Koordinasyon Birimi (İşveren idare) tarafından onaylanmış şekilde tesliminin gerekmekte olduğunu, 6100 sayılı HMK m. 190 uyarınca ispat yükü, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa ait olup, huzurdaki davada da işin yapıldığını, işverene teslim edildiğini ispat külfetinin davacı firma üzerinde olduğunu, davacı firmanın bu iddiasını ve talebini dava dışı firma tarafından düzenlenen birtakım belgeler ile değil sözleşme uyarınca Müşavir ve/veya İşveren tarafından onaylanmış belgelerle ispat etmesi gerektiğini sözleşmelerin 6.2 Kesin teminat başlıklı maddelerine göre.

"İşbu sözleşme gereği alınan kesin teminat, işveren (T.C.

İstanbul Valiliği İstanbul Proje Koordinasyon Birimi) ile yüklenici (davalı-müvekkil ...) arasında yapılacak olan geçici kabulden sonra satıcının (davacı firma) işbu sözleşmeden doğan her türlü yükümlülüğünün sona ermesine ve/veya işbu sözleşmeden doğan her türlü ihtilafların kesin surette sonuçlanmasından sonra sözleşmeye göre alıcı (müvekkil ...) tarafından kısmen veya tamamen tutulmasını gerektiren başkaca haller de bulunmadığı taktirde iade edilecektir." denilerek; kesin teminat mektubunun iade hallerinin açıkça belirlenmiş olduğunu, taraflarınca keşide edilen Üsküdar ...

Noterliği' nin 20.11.2020 T. ve ... yevmiyeli ihtarnamesinde de belirtildiği üzere sözleşme kapsamında geçici ve kesin kabul işlemleri tamamlanmadığından ve davacı firmanın yükümlülüklerinin halen daha devam ediyor olması nedeniyle teminat mektubunun iadesi koşullarının oluşmadığını, oluştuğunun kabulünün mümkün olmadığını belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece 02/05/2023 tarihli karar ile, taraflar arasındaki sözleşmenin 6/2. maddesine göre teminat mektubunun iadesi için geçici kabulün yapılmasının gerektiği belirtilmiştir.

Geçici kabulün yapılıp yapılmadığının tespiti için işin yapıldığı İstanbul Valiliğine yazılan yazı cevabında geçici kabulün yapıldığının ve test ve devreye alma işlemlerinin de tamamlandığının bildirildiği, teknik bilirkişiler tarafından da davaya konu eserlerin davacı tarafından gerçekleştirildiği, gerekli prosedürlere uygun olarak teslim edildiğinin tespitinin yapıldığı, ayrıca teminat mektubunun iadesi için geçici kabulün yapılması ile birlikte sözleşmeden doğan ihtilafların da kesin suretle sonuçlandırılması gerektiğinin belirtildiği,

ancak davalı tarafça dava konusu sözleşmeden doğan bir ihtilaf olduğu iddia edilmediği gibi buna ilişkin bir delilinde sunulmadığı, hal böyle olunca davacının sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine getirdiği, sözleşmeden doğan başkaca da bir ihtilaf olmadığı, geçici kabulün de yapıldığı gerekçesi ile davanın kabulü ile davacının davaya konu sözleşmeler çerçevesinde davalıya karşı yüklenmiş olduğu edimlerin yerine getirilmiş olduğunun tespitine, davacı tarafından davalıya dava konusu sözleşmeler çerçevesinde verilen ...

Bankası tarafından keşide edilmiş ... numaralı ... seri nolu 03.05.2021 vade tarihli banka teminat mektubunun ve ... Bankası tarafından keşide edilmiş ... numaralı ... seri nolu 30.06.2021 tarihli banka teminat mektubunun hükümsüz olduğunun tespitine karar verilmiştir. Davalı vekili istinaf dilekçesi ile; sözleşmenin 3.1 maddesinde de açıkça görüleceği üzere davacının üstlendiği işin, Müşavir firma ve/veya T.C.

İstanbul Valiliği İstanbul Proje Koordinasyon Birimi (İşveren idare) tarafından onaylanmış şekilde tesliminin gerektiğini, davacı firmanın bu iddiasını ve talebini dava dışı firma tarafından düzenlenen birtakım belgeler ile değil sözleşme uyarınca Müşavir ve/veya İşveren tarafından onaylanmış belgelerle ispat etmesi gerektiğini, sözleşmelerin 6.2 Kesin Teminat başlıklı maddelerine göre; kesin teminat mektubunun iade hallerinin açıkça belirlendiğini, belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılması için istinaf kanun yoluna başvurmuştur .Uyuşmazlık, TBK'nın 470. ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır.

Davacı taşeron, davalı ise yüklenicidir. Taraflar arasında davacının taşeron sıfatıyla, davalının yapımını yüklendiği T.C. İstanbul Valiliği Proje Koordinasyon Birimi’nin ilan ettiği İstanbul ili, Şişli İlçesi, ...

Mahallesi, ... ada ...parselde kayıtlı Okmeydanı Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve Göztepe Eğitim ve Araştırma Hastanesi yeniden yapım işi projesine ait Faz-1 imalatları kapsamında “Laminar Flow” ünitelerinin tedarik ve devreye alınması işini üstlendiği 22/04/2019 tarihli sözleşme imzalanmıştır. Davacı taraf sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmesine rağmen sözleşme kapsamında davalıya verilen ...

Bankası tarafından keşide edilmiş ... numaralı ... seri nolu 22.100,00 Euro bedelli banka teminat mektubunun ve ...

Bankası tarafından keşide edilmiş ... numaralı ... seri nolu 21.880,00 Euro bedelli banka teminat mektubunun kendilerine iade edilmediğini; davalı taraf ise de teminat mektubunun iade koşullarının oluşmadığını, geçici ve kesin kabullerin yapılmadığını iddia etmiş, mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş ve hüküm davalı vekili tarafından istinaf edilmiş ve dosyanın dairemize geldikten sonra davacı vekili tarafından sunulan29/11/2024 tarihli dilekçe ile davaya konu banka teminat mektuplarının, bankanın süre uzatımı vermemesi sebebi ile hükümsüz kaldığını bildirerek;

konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı kararı verilmesini talep ettiği görülmüştür. Dairemizce ... Bankasına davaya konu teminat mektuplarının süresinin uzatılıp uzatılmadığı konusunda bilgi verilmesi müzekkere yazılmış, gelen yazı cevabında davaya konu her iki teminat mektubunun süresinin 03/07/2024 tarihinden sonra sürelerinin uzatılmadığı belirtildiğinden davanın konusuz kaldığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf talebinin kabulüne ile, yerel mahkeme kararının HMK'nın 353/1-b-2. bendi gereğince kaldırılarak karar verilmesine yer olmadığına dair yeniden esas hakkında karar verilmesi gerekmiştir.