İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2022/370 K.2023/1695

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının Bakırköy ... İcra Müdürlüğü ...

E. sayılı dosyası ile müvekkil aleyhinde 25.000-USD üzerinden kambiyo takibi başlattığını, müvekkilinin takibe konu senede istinaden senetteki ciranta ...’nın banka hesabına ‘’30.05.2019 tarihli 25.000-USD‘lik borç senedinin kısmi ödemesi’’ açıklaması ile belirli tarihlerde toplamda 74.800,00-TL tutarında ödeme yaptığını, takibe konu bononun ciranta ... tarafından protesto edildiğini, protestondan sonra bononun davalı tarafından ciro edildiğini ve icra takibine konulduğunu, dava dışı ... muvazaalı davranışlarla müvekkili aleyhinde icra takibi yaptığını ileri sürerek,

icra takibinde borçlu olunmadığının tespitine, davalı aleyhine hakkında %20 den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı ile dava dışı ... muvazaalı hareket ettiği yönündeki iddiaların gerçek dışı olduğunu, müvekkilinin senede ciro yoluyla hamil olduğunu, davacı ile dava dışı ... arasındaki ticari ilişkinin bir tarafı olmadığını ve iyiniyetli hamil konumunda olduğunu, davacının ileri sürdüğü ödeme def'ini davalıya karşı da ileri sürebilmek için gerçeğe aykırı muvazaa iddiasında bulunduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; davalı alacaklının, davacı borçlu tarafından sunulan belgeden haberdar olduğunu gösterir somut bir delil mevcut olmadığı, şahsi def'i niteliğindeki borcun dava dışı lehtara ödendiği iddiasının 3.kişi alacaklıya karşı ileri sürülemeyeceği, hamilin senedi iktisap ederken bilerek borçlunun zararına hareket ettiğinin ispat edilemediği, dava dışı lehtar ile davalı alacaklı arasındaki muvazaa iddiasının ispat edilemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde, dava dilekçesinde ileri sürdüğü iddialarını tekrar ederek, vadeden sonra senedin ciro edilmesi halinde alacağın temliki sonucunu doğuracağından, borçlunun temlik edene karşı sahip olduğu şahsi def ileri temlik alan alacaklıya karşı ileri sürebileceğini, davalı vekilinin aynı zamanda davacı dışı cirantanın da vekilliğini yaptığını, dava dışı cirantanı kimlik numarası yazılmadan takip yapıldığını ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, menfi tespit istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Karar davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.Davacı vekili dava dilekçesinde, davaya konu takip dayanağı senedin dava dışı ciranta ... tarafından protesto edildiğini, bononun davalı tarafından protestondan-vadeden sonra ciro edildiğini ileri sürmüş, ancak mahkemece bu hususta herhangi bir inceleme yapılmadığı gibi, gerekçeli kararda da herhangi bir değerlendirmeye yer verilmemiştir.

TTK'nın 690.maddesi uyarınca vadenin geçmesinden sonra yapılan ciro, vadeden önce yapılan bir cironun hükümlerini doğurur. Ancak ödenmeme protestosundan veya bu protestonun düzenlenmesi için öngörülmüş sürenin geçmesinden sonra yapılan ciro, sadece alacağın temliki hükümlerine tabi olup, alacağın temlikinin TBK'nın 184.maddesi uyarınca yazılı şekilde yapılması gerekir. Alacağın temliki yazılı şekilde ispat edilmediği takdirde düzenleyene başvuru hakkı bulunmamaktadır.

(Emsal 19.Hukuk Dairesinin 2017/2531 E -2018/6575 K.sayılı kararı) Açıklanan nedenlerle, davaya konu bonoya ilişkin olarak protestonun kim tarafından yapıldığı, bononun davalıya vadeden sonra ciro edilip edilmediği araştırılıp, TTK'nın 690.maddesine göre tartışıldıktan sonra sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile sonuca gidilmesi doğru görülmediğinden, davacı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden inceleme yapılmak üzere dosyanın mahkemesine iadesine karar vermek gerekmiştir.