İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2023/1154 K.2023/2004

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının Almanya'daki birikimini ablası ... gönderip Büyükçekmece Güzelce köyünde bir gecekonduyu tapuda ... adına kayıtlandığını, Büyükçekmece ...

Noterliğinin 04/02/2005 tarihli vekaletnamesi ile ... gecekonduyu yıkıp üstüne bina inşa edilmesinde ve bu işlerin yapılmasında yetkili kılındığını, davalının aynı noterliğin 26/05/2005 tarih ve ... yevmiye numaralı vekaletnamesi ile ... yetki vererek taşınmazın satışını tapuda ... yaptığını, aralarına para ihtilafı girince tapuyu vermeyen ... ile davalının Mahkemelik olduğunu, davalının kendisinin devreye girerek tapuyu ... üzerinden alarak kendisine devretmesi için ikna etmesini istediğini, kendisinin ... ikna etmesi üzerine tapu kaydını ... alıp davalıya devretmek için adına Büyükçekmece ...

Noterliğinin 16/09/2008 tarih ve ... yevmiye nolu vekaletnamenin alındığını, taşınmazın davalıya devredilmesinin teminatı olarak dava konusu senedin verildiğini, 01/12/2008 tarihinde Almanya'dan gelen davalıya taşınmazın tapusunu devrettiğini, senedi istediğinde davalının senedin evde kaldığını ve gidince yırtıp atacağını söylediğini,

davalının senedin üzerindeki tarihten 1 yıl sonra senedi tahrif ederek açık senedi iradelerin dışında doldurarak Büyükçekmece 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2009/340 değişik iş sayılı dosyası ile ihtiyati haciz kararı alarak Gebze'deki şahsına ait tapuya haciz koyduğunu ve daha sonrada Büyükçekmece İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, davalının açık senedin unsurlarını tamamlarken tanzim tarihinin 09/09/2008 olarak atıldığını, senedin verilmesindeki amaca aykırı olarak senedin tahrif edilip senet üzerinde sahtecilik suçu işlenerek haksız kazanç için icraya konulduğunu, Büyükçekmece İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosya müstenidisi 100.000 TL meblağlı senet sebebiyle borçlu bulunmadığının tespitine, mezkur senedin tahrifat yapılarak icraya konulması ile tahrifatın ve senet üzerindeki sahteliğin tespiti ile senedin iptaline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalıya usulüne uygun tebligat çıkarılmış olup davalının cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Bakırköy 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 05/03/2021 tarih ve 2020/192 Esas - 2021/233 Karar sayılı kararıyla; "...Davacı aynı zamanda kızkardeşi de olan davalıya takip ve dava konusu senedi teminat amacıyla verdiğini iddia etmiş olup buna karşılık davalı davaya cevap vermediği gibi duruşmalara da katılmamıştır.

Kural olarak takip dayanağı ve dava konusu senedin teminat senedi olduğu iddiasının, hangi ilişkinin teminatı olduğu senet üzerine yazılmak suretiyle ya da takip dayanağı senede açıkça atıf yapan yazılı bir belge ile senedin teminat senedi olduğuna dayanan ve bu sebeple borçlu olmadığının tespitini talep eden tarafından ispatlanması gerekir.

Ancak somut uyuşmazlıkta davacı ve davalının kardeş olmaları sebebiyle senetle ispat zorunluluğunun istisnalarının düzenlendiği HMK 203/1-a uyarınca tanık dinlenmiş olup tanık beyanlarının davacının takip dayanağı ve dava konusu senedin davalıya teminat amacıyla verildiği iddialarını doğruladığı anlaşılmakla davacının Büyükçekmece İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra takibi ve icra takibine konu 09/09/2008 tanzim, 16/09/2008 vade tarihli, 100.000 YTL bedelli, keşidecisi ..., lehtarı ... olan senet nedeniyle borçlu olmadığının tespitine, senedin davacı tarafından davalıya verildiği ve davalı tarafından icra takibine konulduğu,

buna göre senedin davalı tarafından cirolanarak tedavüle çıkarılmadığı anlaşılmakla takip dayanağı ve dava konusu senedin iptaline" karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde. "Davalı müvekkil ile davacı kardeş olsalar da, aralarında teminat kaydı içermeyen senet mevcut olduğundan, HMK 203/1-a maddesinde öngörülen ispat istisnanın bulunmadığını, taraflar aralarındaki hukuki ilişkiyi senede bağlamış olup;

yargılama kapsamında senede karşı davalı müvekkilin muvafakati olmaksızın tanık dinletilmesi ve işbu tanık beyanlarıyla davanın kabulüne karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, HMK 203/1-a maddesinde yazılı yakın akrabalar arasında senet (yazılı belge) alınmasındaki manevi imkansızlık kanunla varsayılmış ve böyle bir istisnai düzenlemeye gerek görüldüğünü, ancak yakın akrabalar arasındaki bir hukuki işlem senede bağlanmış veya yazılı delil sözleşmesi yapılmışsa, artık manevi imkansızlıktan söz edilemeyeceğinden,

senedin aksinin tanıkla ispatlanmasına imkan tanınmadığını,Yurt dışında yaşayan ve dava sürecinde kanser hastalığı geçiren davalı müvekkile davaya ilişkin olarak gerekçeli karar haricinde hiçbir tebligat yapılmadığını, müvekkilin kanser hastalığı ve pandemi sürecindeki seyahat yasakları sebebiyle mahkemeye gönderdiği mazeret dilekçelerinin kabul edilmediğini ve neticeten müvekkilin hukuki dinlenilme hakkının ihlal edildiğini,Davalı müvekkil, senede karşı senetle ispat edilecek hususta davacının tanık dinletmesine hiçbir aşamada muvafakat etmediğinden,

dinlenen tanık beyanlarıyla davanın kabulüne karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu ayrıca davacı tanıklarının müvekkille husumetli olup, beyanlarının da duyuma dayalı olduğundan hükme esas alınamayacağını." beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması istenmiştir.

GEREKÇE

Dava, İİK'nun 72.maddesi uyarınca icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasıdır. İlk derece mahkemesi tarafından, "Davacının Büyükçekmece İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra takibi ve icra takibine konu 09/09/2008 tanzim, 16/09/2008 vade tarihli, 100.000 YTL bedelli, keşidecisi ..., lehtarı ... olan senet nedeniyle BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE, senedin İPTALİNE." karar verilmiştir. Hüküm davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.Davacı, takibe konu 09/09/2008 tanzim - 16.09.2008 vade tarihli ve 100.000,00-TL bedelli bononun kardeşi olan davalıya teminat amacıyla verildiğini, ancak teminat konusunun ortadan kalkmasına rağmen davalı tarafından senedin doldurularak takibe konulduğunu beyanla menfi tespit isteminde bulunmuş; davalı davaya cevap vermemiştir.

Usul hukukumuzda senede karşı senetle ispat zorunluluğu ilkesi kabul edilmiştir. Senede bağlı olan her çeşit iddiaya karşı def'i olarak ileri sürülen ve senedin hüküm ve kuvvetini ortadan kaldıracak veya azaltacak nitelikte bulunan hukuki işlemler, tanıkla ispat olunamaz; ancak senet (kesin delil) ile ispat edilebilir.

Davaya konu bononun teminat olarak verildiği ve senet boşluklarının anlaşmaya aykırı olarak doldurulduğu iddiaları bakımından açılan menfi tespit davasında ispat yükü davacı borçludadır. Davacı iddialarının aksine davalı tarafça senedin talili yapılmadığından ispat yükünün yer değiştirdiğinden de söz edilemeyecektir.

Davacı tarafından ispata yarar delil sunulmadığı, tüm bu hususlar gözetildiğinde mahkemece davacıya yemin hakkının hatırlatılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, senede bağlanmış konularda HMK 203/1-a maddesinin uygulanma imkanı olmadığı gözetilmeksizin yanılgılı değerlendirme ile davanın kabulüne karar verilmesi usule aykırı olduğundan; davalı vekilinin istinaf isteminin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.