İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2023/633 K.2024/1919

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİDÜŞÜNÜLD Ü

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin TPMK nezdinde ... tescil numaralı "..." isimli markanın, "eğitim ve öğretim hizmetleri" sınıfı olan 41. sınıf kapsamında hak sahibi olduğunu, kendilerince yapılan araştırma neticesinde, davalı tarafça ... sayılı başvuruyla "..." adıyla marka tescili yapıldığının öğrenildiğini, yapılan tescilden farklı olarak okul tabelalarında ve sosyal medyada paylaşılan fotoğraflarda "..." şeklinde kullanımının olduğunun tespit edildiği,

davalıya bu eylemlerini sonlandırması amacıyla noterlik vasıtasıyla ihtarname keşide edildiğini, davalı yan bu ihtara karşılık "marka tecavüzünün olmadığı yönünde" cevap verdiğini, gelinen süreçte davalı şirketin işbu eylemlerinin müvekkilinin markadan doğan haklarını ihlal ettiğini iddia ederek, davalının, müvekkilinin tescilli markasına yönelik tecavüzün tespitini, önlenmesini ve belirsiz alacak davası olarak şimdilik 10.000,00 TL maddi ve 10.000,00 TL manevi tazminatın tazminatın davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin TPMK nezdinde ... tescil numaralı "..." adıyla tescilli markanın sahibi olduğunu, davacının basiretli bir tacir gibi davranmayarak, bu markanın tesciline yasal süresi içinde itiraz etmediğini, bu nedenle dava açma ve tazminat talep etme hakkınını bulunmadığını, müvekkilinin halihazırda Ordu'nun ... ilçesinde yalnızca ana sınıfı ve ilkokul düzeyinde eğitim hizmeti verdiğini, "..." kelimesinin müvekkili adına yapılan marka tescilinde de olduğu için yasal olarak kullanmalarında herhangi bir engel bulunmadığını, dolayısıyla davacının tecavüz ve tazminat taleplerinin mesnetsiz olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

MAHKEME KARARI

Bakırköy 1.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 10/02/2022 tarihli 2020/250E. - 2022/22K. sayılı kararıyla; "...tüm dosya kapsamı deliller ve bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde; taraf markaları arasında sınıfsal benzerlik olmakla birlikte işaretsel açıdan farklılığın olduğu ve taraf markalarının farklı marka algısı yarattığı, genel anlamda markalar arasında iltibasın bulunmadığı, bu nedenlerle SMK anlamında tecavüz şartlarının mevcut olmadığı,davalının markasını kullanım şekli dikkate alındığında; davalı tarafın bu eylemlerinin, SMK’nın 7 ve 29. maddeleri gereğince davacının marka hakkına tecavüz oluşturmayacağı" gerekçesiyle davanın reddine karar verildiği görülmüştür.

İSTİNAF İSTEMİ

Davacı vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; dava dilekçesindeki iddialarını tekrarla, davalının marka kullanımında "..." ibaresini dikey olarak ve küçük puntolarla yazdığı, "..." ibaresinin büyük puntolarla yazıldığını ve ön plana çıkarıldığını, bu şekilde marka kullanımının ortalama tüketici tarafından müvekkilinin markasıyla iltibasa neden olacağını, bilirkişi raporundaki "..." ibaresinin bütün olarak bir marka izlenimi bıraktığına dair tespitinin hukuka aykırı olduğunu, Her ne kadar davalının marka tescilinde "..." ibaresini görsel olarak ön plana çıkarmış olsa da, önemli olanın markanın kullanım şekli olduğunu,

davalının kullanımında bariz şekilde "..." ibaresinin göründüğünü, "..." ibaresinin ise çok küçük ve dikey yazıldığı için dikkat bile çekmediğini, "..." ibaresinin coğrafi bir yer adı olduğunu, markada esas unsur olarak kabul edilemeyeceğini,bilirkişi raporundaki "..." ibaresinin bütün olarak bir marka izlenimi bıraktığına dair tespitinin hukuka aykırı olduğunu, Mahkemece bilirkişi raporuna itirazlarının değerlendirilmesi için bilirkişiden ek rapor alınmasına karar verilmişse de, bilirkişi ek raporunda "..." kelimesinin markanın esas unsuru olamayacağına dair itirazları konusunda görüş belirtilmediğini,

taraf itirazları değerlendirilmeden davanın reddine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, Dosyaya sunulan lisans sözleşmelerinin olaya uygun olmadığına dair bilirkişinin görüş bildirdiğini, İTO'dan veya ilgili kurumlardan lisans bedeliyle ilgili araştırma yapılması taleplerinin kabul edilmediğini ve eksik inceleme ile ek rapora dayanılarak karar verildiğini, Davalının kendi markalarını yalnızca Ordu/... bölgesinde kullandığına ve müvekkilinin bu kullanımdan zarar görmeyeceğine dair savunmasının haksız ve hukuka aykırı olduğunu, marka hukukunda ülkesellik ilkesinin geçerli olduğunu belirterek,

itirazları doğrultusunda bilirkişi incelemesi yapılarak, sonucuna göre davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Dosya arasında bulunan Türk Patent ve Marka Kurumu kayıtları incelendiğinde; ... tescil numaralı "..." ibareli markanın, 18/10/2016 tarihinden itibaren 10 yıl müddetle davacı adına, ... tescil numaralı "..." ibareli markanın, 23/10/2018 tarihinden itibaren 10 yıl müddetle davalı adına tescilli olduğu anlaşılmıştır. İlk derece mahkemesince ... Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılarak mali bilirkişiden aldırılan bilirkişi raporu incelendiğinde. "Davalı ...

Tic.Ltd.Şti.'ne ait 2018-2019 ve 2020 yıllarına ait ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdikinin olduğu, davalı ... Tic.Ltd.Şti.'nin 24/09/2018 ile 31/12/2018 tarihli tarihi arasındaki cirosunun 991.065,19 TL olduğu ve 685.265,55 TL zarar ettiği, davalı ... Tic.Ltd.Şti.'nin 01/01/2019 ile 31/12/2019 tarihi arasındaki cirosunun 1.800.676,54 TL olduğu ve 685.265,55 TL zarar ettiği, davalı ...

Tic.Ltd.Şti.'nin 01/01/2020 ile 24/09/2020 tarihi arasındaki cirosunun 518.964,13 TL olduğu ve 269.704,23 TL zarar ettiği..." yönünde tespit yapılmıştır.İlk derece mahkemesince alınan 05/08/2021 havale tarihli bilirkişi raporunda; "...Taraf markaları arasında sınıfsal benzerlik olmakla birlikte işaretsel açıdan farklılığın olduğu ve taraf markalarının farklı marka algısı yarattığı, genel anlamda markalar arasında iltibasın bulunmadığı, bu nedenlerle SMK anlamında tecavüz şartlarının mevcut olmadığı, davalının markasını kullanım şekli dikkate alındığında;

davalı tarafın bu eylemlerinin, SMK’nın 7 ve 29. maddeleri gereğince davacının marka hakkına tecavüz oluşturmayacağı, dosyadaki tespitler sonucu; davalının markaya tecavüzü sabit görülür ve kusurlu olduğu noktasında bir görüş takdir edilirse; maddi tazminata ilişkin koşulların oluşacağı, aksi takdirde; maddi tazminata ilişkin koşulların oluşmayacağı..." yönünde görüş belirtilmiştir.

Bilirkişi raporuna itiraz üzerine, aynı bilirkişiden alınan 17/01/2022 tarihli ek raporda; "...Sunulan lisans sözleşmelerinin dava konusu somut olaya uygulanabilir nitelikte olmaması, fiili kullanımı belirtir herhangi bir belgenin verilen kesin süre içinde dosyaya ibraz edilmemesi, davalının yapılan incelemeye göre 2018-2019-2020 yıllarında zarar ettiği görülmekle, kök raporda varılan sonuçlardan dönülmesini gerektirir bir durum olmadığı..." belirtilmiştir.

GEREKÇ E

Dava, marka hakkına tecavüzün tespiti, önlenmesi ile maddi ve manevi tazminat davasıdır. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yargı yoluna başvurulmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Dosya incelendiğinde; her iki tarafın markasının da esas unsurunun "..." ibaresi olduğu, diğer kelimelerin tali nitelikte, tanımlayıcı kelimeler oldukları, her iki tarafın markasının da 41. sınıfta tescilli oldukları ve davalı tarafından da "Eğitim ve öğretim hizmetleri" için kullanıldığı tespit edilmiştir.

Ancak, davacının iddiası davalının markasını tescil edildiği şekilden farklı olarak, "..." ibaresini dikey ve küçük puntolarla yazdığı, "..." ibarelerini ise büyük puntolarla yazarak ön plana çıkardığı, bu kullanım şeklinin müvekkilinin marka hakkına tecavüz teşkil ettiğine ilişkindir.

Davacı tarafça, davalının markasını bu şekilde kullandığına dair dava dilekçesinin ekinde bir fotoğraf fotokopisi sunulmuşsa, bu fotoğrafın davalının kullanımına ilişkin olduğu davalı tarafça kabul edilmemiştir. Davacı, davalının markasını fiilen ne şekilde kullandığına dair dosyaya başka bir delil sunmamıştır.

Davalının markasını tescilden farklı olarak kullandığını ve bu şekilde davacının markadan kaynaklanan haklarına tecavüz ettiğini ispat yükü davacı üzerinde olup, davacı iddiasını ispatlayamadığından, ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmesi yerindedir. Bu nedenle davacı vekilinin tazminata ilişkin istinaf taleplerinin incelenmesine gerek duyulmamış ve istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.

HÜKÜ M