İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2024/966 K.2025/1685

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... Alüminyum .. Ltd. Şti'nin yetkilisi olduğunu, piyasadan alacaklarına karşılık birçok çek aldığını, çekleri ... Faktoringe ciro ederek karşılığında para aldığını, teminat amaçlı 2.000.000-TL lik senet imzalatıldığını, ödenmeyen 2 adet çek nedeniyle İstanbul 6. İcra Dairesi ... E. ve İstanbul 6. İcra Dairesinin...

E. sayılı dosyalardan icra takibi başlatıldığını, ancak yalnızca çek takipleriyle yetinmeyen davalının imzalanan teminat senedinin 250.000-TL'si açısından da İstanbul 6. İcra Dairesi ...

E. sayılı dosyadan da takip başlatıldığını, davalı ...şirketi kendisi ile faktoring sözleşmesinin imzalandığı tarihte kendisine teminat olarak verilen kambiyo senedini yasaya ve hukuka aykırı olrak icra takibine konu ettiğini ileri sürerek, müvekkilinin senetten dolayı davalıya borçu olmadığının tespitine, ödenen 250.497,33-TL^nin ödeme tarihi itibariyle işleyecek yasal faiziyle birlikte istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı cevap dilekçesi vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, alınan bilirkişi raporunda, davacının yetkilisi olduğu şirket ile davalı arasındaki faktoring çalışması sırasında, karşılıksız çıkacak 2 çekin vadesi beklenmeden Faktoring Sözleşmesi imzalanması esnasında alınan 2.000.000-TL'lik teminat senedinin risk kadar kısmının takibe konulması sonucunda ödenmek zorunda kalınan 250.497,33-TL lik tutar kadar alacağın istirdat koşullarının oluştuğunın bildirildiği, raporunun dosya kapsamına uygun, teknik ve ayrıntılı olarak hazırlanmış olması nedeniyle hüküm kurmaya elverişli kabul edildiği,

6361 sayılı yasanın 9/2 maddesinde “Faktoring şirketi Kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde kambiyo senetlerine dayalı olsa bile, bir mal veya hizmet satışından doğmuş fatura ile tevsik edilemeyen alacaklar ile Kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde tevsik edilemeyen mal veya hizmet satışına bağlı doğacak alacakları devir alamaz veya tahsilini üstlenemez.... şeklinde hüküm bulunduğu yine buna göre 04.02.2015 tarihli Resmî Gazete ile çıkartılan Faktoring İşlemlerinde Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğinin 8/1 maddesinde.

“Faturalı alacağa istinaden kambiyo senedi veya diğer senetlerin alınması halinde, alınan kambiyo senedi veya diğer senetteki ciro silsilesinde kuruluşa kambiyo senedi veya diğer senedi ciro edip veren kişinin, devralınan faturada alacaklı olarak gözüken kişi ve bu kişiden bir önceki cirantanın veya keşidecinin de faturadaki borçlu ile aynı kişi olması gerekir. Fatura ile kambiyo senedi veya diğer senetteki tutarın uyumlu olmasına dikkat edilir.

Kuruluş tarafından kullanılan faktoring programları bu uyumu gözetecek ve uyumsuzluk söz konusu olduğunda işlem yapılmasına olanak vermeyecek şekilde yapılandırılır.” hükmü bulunduğu, faktoring şirketi olan davalının bu hükümlere göre faktoring ilişkisine uygun olarak alacağı temlik almadığı, davalı şirketin senedin teminat senedi olmadığını, davacıdan kambiyo ilişkisi çerçevesinde alacaklı olduğunu ispatlayamadığı, bu haliyle davalının takibe konu senette yetkili hamil olmadığı, davalı tarafından yetkili hamili olmadığı teminat senedi ile davacı hakkında icra takibi yapılarak tahsilat sağlandığı gerekçediyle, davanın kabulü ile,

İstanbul 6. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına ödenen 250.497,33 TL'nin 20/11/2022 ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde; dava dilekçesinde 250.497,33-TL'in ödeme tarihi itibari ile işleyecek yasal faiziyle birlikte istirdatına karar verilmesini talep edilmiş olmasına rağmen, mahkemenin talebi aşarak avans faizi ile birlikte istirdatına karar verdiğini, davacının istirdat talep etmiş olduğu İstanbul 6. İcra Dairesinin ... E. sayılı dosyasına ödenen 250.497,33-TL'nin davacı tarafından değil, dava dışı borçlu ... Alüminyum.. Ltd.

Şti’nin hesabında bulunan alacaklarına konulan haciz neticesinde cebri icra yoluyla tahsil edidiğini, söz konusu tutarın, davacı tarafından ödenmediğini, davacının ödememiş olduğu bir paranın, sanki davacı tarafından ödenmiş gibi kabul edilerek istirdatına karar verilmesinin fahiş hata olduğunu, davacının takip konusu “bono” nedeniyle borçlu olmadığının tespitini talep ettiğini, mahkemenin bu istemi, TK ve BK hükümlere göre inceleyip sonuca varması gerekirken, takip hukuku kurallarına göre inceleyip sonuca vardığını ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, istirdat talebine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, yukarıda yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.1-Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı,

faktoring şirketi olan davalının, davaya konu bonoyu, 6361 sayılı yasanın 9/2 maddesi ve bu yasal düzenleme uyarınca düzenlenen Faktoring İşlemlerinde Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğinin 8/1 maddesi uyarınca faktoring ilişkisine uygun olarak alacağı temlik almadığı gibi, somut olayda hem fktoring ilişkisi çerçevesinde verilen çeklerin hem de teminat olarak verilen senedin takibe konulan kısmının ödendiği, davalının Yönetmeliğin 8/3.maddesi uyarınca teminat olarak alınan kambiyo senedini takibe koymakta haklı olduğunu gösterir belge ibraz etmediği,

istirdat davasını açan davacının, iki takip borçlusundan biri olduğu ve diğer borçlu şirketin de yetkilisi olduğu, ilk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmesinin yerinde olduğu, anlaşılmakla, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair istinaf itirazlarının esas yönünden reddine karar vermek gerekmiştir.2-Davacı vekilinin dava dilekçesinde ödeme tarihi itibariyle işleyecek yasal faiz talep ettiği halde, ilk derece mahkemesince avans faizine hükmedilmesinin HMK'nın 26.maddesindeki taleple bağlılık kuralına aykırı olduğu anlaşılmakla, HMK'nın 353/1-b-2.

Maddesi uyarınca davalı vekilinin istinaf itirazının kısmen kabulü ile, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiş ve davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.