İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2021/601 K.2024/859

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkilin bir noktadan diğerine kara, hava, deniz, demir veya bunların birleşik kullanımı yoluyla sevk edilmesini organize eden, lojistik hizmet sağlayan, taşıma işlemlerinde aracılık eden bir firma olduğunu, Müvekkili şirketin yurtdışından ithal edilen ürünlerin deniz yolu ile konusunda aracı firma olarak davacı ile anlaştığını ve üzerine düşen yükümlülükleri eksiksiz yerine getirdiğini, buna karşın davalının navlun ücreti ödeme borcunu yerine getirmediğini, davalı firmanın müvekkil ile genel olarak aynı işlemleri yapmakta olduğunu, davalı müşterisi ...-... tarafından göndericisi ...

Ltd. Shangai Çin Limanı'ndan Yarımca Türkiye Limanına getirilmek üzere ithalat yapmak istediklerini ve bu işlemlerin müvekkili tarafından yapılmasını talep ettiklerini ve müvekkilinin kabulü ile navlun sözleşmesinin kurulduğunu, navlun sözleşmesinin tarafının davalı ve müvekkili olduğunu, ilgili süreçlerin davalı ile müvekkili arasında yapıldığını, davalı geçmiş dönem navlun ve diğer masrafları müvekkiline ödediğini, ...-... tarafından, göndericisi ... Ltd.

Shangai Çin Limanı 'ndan Yarımca Türkiye Limanı 'na getirilmek üzere davalı ile anlaşma sonrası, ... numaralı konişmento ... Hat konişmento numarası ile ... numaralı konteynerin taşıması kapsamında taşımasının yapıldığını, davalı tarafa 12.04.2018 tarihinde yükün çekilmesi için ordino ve evrakların teslim edildiğini ve davalı tarafından yükün çekilmediği,

davalı tarafın yükün çekilmemesinin sebebini müşterisi ...-... tarafından kendileri iletildiği kadarıyla mevzuat değişikliği sebebiyle, ithal edilen diş fırçalarının ithal edilmesinin masraflı olması nedeniyle ithalatından vazgeçtiğinin belirttiğini, mahrece iade talep ettiğini, bunun üzerinde davalıya mahrece iade için evrakların hazırlanmasının talep edildiğini, ancak davalı tarafından mahrece iade için gerekli evraklar hazırlanmadığı gibi başvuru da yapılmadığını, müvekkili şirketin ve sektörde faaliyet gösteren taşıyıcı firmaların prosedürleri,

uygulamadaki teamüller ve daha da geniş anlamıyla basiretli bir tacir sıfatıyla faaliyet gösteren her kimse, yurtdışında mukim firmalardan gelen yazılı taleplerde konsolosluk tasdiki aradığını, zira aksi halde ilgili firmanın bulunduğu taahhüdü yerine getirmeye ehliyetli olduğunun, belgenin yetkili kişilerce imzalandığının hatta ve hatta ilgili firmanın varlığının dahi taraflarınca tespitinin mümkün olmadığını, dolayısıyla hiçbir basiretli tacirin de, ticari ilişkide bulunmadığı bir firmadan gelen ve konsolosluk tasdiki olmayan bir belgeye riayet etmeyeceğini, davalının ;

"nihai alıcı" olarak tanımladığı ...-... firmasıyla müvekkili şirket arasında ticari ilişkinin bulunmadığı, Müvekkili şirkete karşı yükün göndereni konumunda olan davalı olduğundan söz konusu prosedürler davalıya defalarca anlatılmış ise de davalının her defasında ilgili aşamaları sürüncemede bıraktığını, davalı tarafından veya davalının müşterisi tarafından yükün süresinde çekilmemesi ve yükle ilgili mahrece iade sürecinin de başlatılmaması üzerine,

konteynerın armatöre teslim edilemediği ve davalıya her defasında bildirim yapılmasına rağmen davalının hiçbir masrafa katlanmayacağını ısrarla belirterek her defasında masraflara itiraz ettiğini, davalıya ilgili yüke ait konteyner demurajlarının oluşması sonrası, faturalar kesildiğini ve davalının ilgili faturaları iade ettiğini, davalının müvekkili şirkete Kadıköy ...

Noterliği ... yevmiye numaralı 27.06.2018 tarihli ihtarname ile ilgili masrafları kabul etmediğini belirttiğini, davalının ihtarname ile kendisinin taşıtan olduğunu açıkça ikrar ettiğini, davalının ihtarnamesi üzerine, ihtarname tarihi itibariyle oluşan demuraj bedellerinin ödenmesi için Beyoğlu ... Noterliği 04.07.2018 tarih ...

Yevmiye numaralı ihtarnamesi ile ihtar edildiğini, davalı tarafından taşınması talep edilen ve müvekkilin akdi taşıyan olduğu ... numaralı konişmento ve ... Hat konişmento numarası ile ... numaralı konteynerin Yarımca Kocaeli Limanı'ndan çekilmemesi üzerine konteyner demurajı oluştuğunu, oluşan demuraj nedeniyle müvekkiline fiili taşıyan ... A.Ş. tarafından 9.840,00 USD tutarında demuraj faturası kesildiğini ve müvekkili tarafından ...

A.Ş. 'ye ilgili demuraj faturasının ödemesinin yapıldığını, fiili taşıyan tarafından kesilen faturanın aynı tutarla davalıya yansıtıldığını ve davalıya müvekkili tarafından 21.11.2018 tarihli 9.840,00 USD bedelli ...

Numaralı fatura kesildiğini, davalının kendisinin taşıtan olduğunu ikrar ettiğini, bu durumun dosyada bulunan ihtarnameler ve davalı ile müvekkili şirket arasındaki yazışmalardan da açıkça belli olduğunu, ayrıca davalı cari ekstresi incelendiğinde de davalının taşıtan olduğunun görüleceğini, bu nedenle İstanbul ...

İcra Müdürlüğü ... sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalı/borçlu tarafından yapılan haksız ve kötü niyetli itirazın iptali ile müvekkili adına başlatılan icra takibinin 9.870,00-USD yönünden ferileriyle birlikte devamına, davalı itirazının haksız ve kötü niyetli olması nedeniyle, alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere belirlenecek icra inkar tazminatı ödemesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı/borçlu şirket üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Davacının İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ...

E. Sayılı İcra takibine konu faturasını takipten önce davalıya hiç bir zaman tebliğ etmemiş olduğu gibi, davalının takip nedeniyle fotokopisini gördüğü haksız ve hukuka aykırı fatura konusu fahiş demuraj tutarının da bütünüyle fazladan ve keyfi bir talep olduğunu, davalının, dava dışı müşterisi ...-...'na emtiasını, Çin'in Shanhai Limanından, Yarımca Limanına kadar deniz nakliyesini yapmak üzere dava dışı müşterisi ile anlaştıktan sonra,

bu nakliye işini alt taşıyan davacıya yaptırmak üzere 1.845 USD navlun ve liman masrafları üzerinden alt taşıyan davacı şirketle anlaştığını, emtiaların 14.04.2018 tarihinde Yarımca Limanına vardığını, USD 1.845 tutarındaki navlun ve USD 200 tutarındaki tahliye liman masraflarının davacıya ödendiğini, emtianın teslim ordinosunun da dava dışı ithalatçı/nihai alıcı tarafından 20.04.2018 tarihinde davacıdan teslim alındığını, akdi taşıyan sıfatına sahip davalının taşıma sorumluluğunun da sona erdiğini, ancak dava dışı ithalatçı/emtianın sahibi ...'nun, emtiayı limandan çekmeden (Katı ithalatı yapmadan) tekrar yurtdışına göndermek istediğini,

fakat davacının mevzuata aykırı şekilde bu tekrar ihraç işlemi için Çin'deki Türk konsolosluğunun onayını istediğini, emtianın yurtdışına gönderilmesini bu sebeple geciktirdiğini ve konteyneri limanda beklettiğini, dava dışı emtianın ithalatçısı/nihai alıcısının, emtiayı tekrar yurtdışına göndermek istemesi üzerine,

gerekli talimat ve belgeler ile yurtdışına yapılacak taşıma için oluşacak navlun ve yükleme limanı masraflarını üstlendiğine dair 09.05.2018 tarihinde davacıya doğrudan taahhütte bulunduğunu, ancak davacının, konteyneri tekrar yurtdışına taşımak için hukuka ve mevzuata aykırı olarak yükleme limanı (Shanghai) ülkesi Çin'deki Türk Konsolosluğu tarafından onaylı bir belge getirilmesi konusunda keyfi olarak ısrar ettiğini ve sırf bu nedenle davacının, emtiayı gümrüklü sahada beklettiğini, ardiye, demuraj ve sair masrafların oluşmasına sebebiyet verdiğini,

bu nedenle davacının hem doğrudan dava dışı ithalatçı ile hem de davalı ile görüşmeleri sürdürmesi nedeniyle, Kadıköy ...Noterliğinin 27.06.2018 tarih ve ... sayılı İhtarnamesi ile davacıya ihtarda bulunulduğunu, konteynerin limanda beklemesi nedeniyle oluşan 1120 USD demuraj tutarı, davacının 21.05.2019 tarih ... seri nolu demuraj faturasıyla ve 1470 USD demuraj tutarı ise davacının 04.06.2019 tarih ... seri nolu faturasıyla ve 770 USD demuraj tutarı ise davacının 22.06.2019 tarih ... seri nolu faturası ile toplamda 3360 USD demuraj tutarının davalıya fatura edildiğini, davacı ile yapılan pazarlık sonucu,

davacının demurajda indirim yapması nedeniyle ve davacının talebi doğrultusunda 1.410 USD iade faturası kesildiğini ve faturaya konu bakiye demuraj tutarı olan USD 1950 USD nin davacıya ödendiğini, 1645 USD, navlun tutarı ile yapılan bir taşımada davacıya 1950 USD tutarında fahiş miktarda demuraj ödendiğini, davacının haksız ve hukuka aykırı talepleri nedeniyle demuraj oluşmasına sebebiyet vermesine rağmen, ticari ilişkilerin sürekliliği nedeniyle iyi ilişkiler içinde bulunmak saikiyle bu ödemelerin yapıldığını, davacının emtiayı yurtdışına göndermek için Çin'deki Türk konsolosluğunun onayını istemesinin, hukuka aykırı olduğunu,

yürürlükten kalkmış eski mevzuat ve alışkanlık gereği tamamen keyfî ve hukuki dayanaktan bütünüyle yoksun olduğunu, maddi olay konusu emtianın ... nolu konşimento tahtında, başka bir bir alt taşıyan tarafından yurtdışına gönderildiğini, ancak davacının ileri sürdüğü ve keyfî olarak talep ettiği gibi, bu iş için Çin'deki Türk Konsolosluğunun onayına vb hiç gerek görülmeden işlemler tamamlandığını, somut bu durumun bile davacının haksız ve hukuka aykırı ve tamamen keyfî tutumuyla ve üstelik davalıya tebliğ dahi etmediği takibe konu bir fatura ile çok daha fahiş ekstra bir demuraj talebinde bulunduğunu tevsik etmiş olduğunu,

davacının açık kusuru nedeniyle konteynerin bekletilmesinden kaynaklı davacı tarafından davalıya fatura edilmiş toplam 1950USD tutarında bir demuraj toplamı davacıya ödenmiş olmasına rağmen ve yine davacının başka herhangi bir masraf ve demuraj borcu olmadığına dair yazılı teyidi olmasına rağmen, İstanbul ...İcra Müdürlüğünün ...

E. Sayılı İcra takibinden önce davalıya hiç bir zaman tebliğ edilmemiş 21.11.2018 tarih ve ... seri nolu 9840 USD tutarındaki tamamen haksız ve hukuka aykırı fahiş demuraj faturasının tamamen keyfi, taraflar arasındaki navlun sözleşmesine aykırı olduğu gibi 1645 USD navlun tutarı, 200 USD liman masrafları ve davacıya ödenmiş 1950 USD demuraj tutarı da gözetildiğinde, son derece fahiş ve haksız kazanç niteliğinde olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, "Dosyada mevcut ... nolu 21.03.2018 tarihli ana konşimentoda gönderenin dava dışı ... Ltd., alıcısı/taşıtanın dava dışı ... olduğu, 1 x 20 ... nolu konteyner muhtevası diş seti emtiasının ... isimli gemi ile Shanghai Limanından Yarımca Limanına taşındığı, ... nolu 21.03.2018 tarihli ciro edilemeyen fiili deniz taşıyanı konşimentosunda, gönderenin dava dışı ...

Ltd., gönderilenin davacı olduğu, 1 x 20 ... nolu konteyner muhtevası diş seti emtiasının ... isimli gemi ile Shanghai Limanından Yarımca Limanına taşındığı, davalının, akdi taşıyan sıfatıyla, taşıtan sıfatına haiz olan dava dışı "..." ile navlun sözleşmesi, taşımayı yapmak üzere alt taşıyan sıfatına haiz davacı ile ise alt taşıma sözleşmesini kurduğu, fiili deniz taşımasının ... şirketi tarafından gerçekleştirildiği, tarafların husumet ehliyetlerinin bulunduğu, dosyada mevcut 21.11.2018 Tarihli "demuraj ücreti" konulu faturanın, davacı tarafından, davalıya 9.840,00 Usd bedelle düzenlendiği,

fatura üzerindeki taşıma detaylarının ... nolu 21.03.2018 tarihli konşimento ile uyumlu olduğu, 16.11.2018 Tarihli "demuraj ücreti" konulu Faturanın dava dışı fiili deniz taşıyanı ... tarafından, davacıya 9.840,00 Usd bedelle düzenlendiği, fatura üzerindeki taşıma detaylarının ... nolu 21.03.2018 tarihli konşimento ile uyumlu olduğu,10.04.2018 tarihli varış ihbarında konşimento detaylarına yer verilerek taşımayı yapan geminin 17.04.2018 tarihinde Yarımca Limanına ulaşacağının bildirildiği ve ihbarda demuraj tarifesinin bulunduğu,

Gümrük Müdürlüğüne .../ 12.04.2018 numaralı ve tarihli özet beyan ve Gümrük Yönetmeliğinin 71. Maddesi uyarınca varış bildirimi verildiği, Gümrük Kanunun 39 ve Gümrük Yönetmeliğinin 73. Maddesi uyarınca eşyaların gümrük idaresine sunulduğu, Gümrük Kanunun 37/a göre geçici depolama yerine konulduğu, Derince Gümrük Müdürlüğünce, eşyaların mahrecine iadesi için Gümrük Yönetmeliğinin 130.

Maddesine göre işlem yapıldığı, her ne kadar davacı vekilince mahrece iade işlemleri için konsolosluk tasdiki arandığı, davalı tarafından mahrece iade için gerekli evraklar hazırlanmadığı iddia edilmiş ise de, 30.06.2002/24801 Resmi Gazetede yayınlanan Gümrük Genel Tebliği (Mahrece İade) (Seri No: 2) tebliğin "Gümrüğe Sunulmuş ve Henüz Rejim Beyanında Bulunulmamış Eşyanın Geri Gönderilmesi" başlıklı 2 maddesinde, "Gümrüğe sunulmuş ve henüz bir rejim beyanında bulunulmamış eşyanın, herhangi bir nedenle Gümrük Yönetmeliğinin 71 inci maddesi uyarınca deniz yolu ile gelen eşya için özet beyanın verildiği tarihten itibaren kırkbeş gün,....,

ithalatçı firma veya eşyayı Türkiye Gümrük Bölgesine getiren kişi veya yerine göre eşyanın gelişinden sonra taşımasını üstlenen kişi tarafından geri gönderilmek istenilmesi halinde, özet beyana uygun olduğunun anlaşılması koşuluyla, eşyanın mülkiyetinin devrini kanıtlayan belge ibraz eden ithalatçı, ihracatçı yada taşıyıcı adına gümrük müdürlüğünce tescil edilecek transit beyannamesi kapsamında gerekli işlemler tamamlanmak sureti ile geri gönderilir." düzenlemesinin yer aldığı,

dolayısıyla mahrecine iade işlemlerinde emtianın iadesinin yapılacağı ülke konsolosluğunun onayının gerektiğine ilişkin bir düzenlemenin bulunmadığı dikkate alınarak demuraj oluşmasında davalının kusurunun bulunmadığı kanaatiyle davanın reddine karar verilmiş, davacının icra takibi yapmakta kötüniyetli olduğunun ispatlanamaması nedeniyle davalının kötüniyet tazminatı talebinin de reddine , ..." karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece somut olayın değerlendirmesinde hataya düşülmüş olup mahrece iadenin yeni bir taşımanın konusu olduğunu dikkate almadan davalının kusurlu olmadığına kanaat getirilmesinin hukuka aykırı olduğunu, dava konusu yük teslim alınmışsa da; nihai alıcı tarafından mahrece iade edileceği gerekçesiyle çekilmemiş olup mahkemece eksik ve hatalı bilirkişi raporu doğrultusunda;

somut olaya ilişkin başkaca herhangi değerlendirme yapmaksızın gümrük genel tebliği'nde emtianın mahrece iadesi için ülke konsolosluğunun onayının gerektiğine ilişkin hüküm bulunmadığından davanın reddine karar verildiğini oysa ki dava konusu uyuşmazlık gümrük mevzuatından kaynaklanmakta olduğunu, bu itibarla mahkemenin sadece gümrük mevzuatında mahrace iade için konsolosluk onayını gerektiren bir hüküm olmadığından bahisle davalının kusurlu olmadığına kanaat getirmesinin hukuka aykırı olduğunu, mahrece iade yeni bir taşımanın konusunu oluşturmakta olup taraflar arasında bu konuda ihtilaf bulunmadığını,

taraflar arasında mahrece iade konusunda anlaşma olmayınca, davalıdan ürünlerin biran önce çekilmesi ve konteynerin boş olarak teslimi talep edilmiş olup davalının kendisi ya da müşterisinin ürünleri limandan çekmediğini, yerel mahkeme davalının kusurlu olmadığına dair tespitinin hukuka aykırı olduğunu, konteynerin geç teslimi nedeniyle demuraj oluşacağının bilgisi dahilinde olduğunun rapor edildiğini, davalı tarafımıza Kadıköy ...

Noterliği ... yevmiye numaralı 27.06.2018 tarihli ihtarname göndererek; iade işlemlerinde türk konsolosluğu'nun onayının aranacağına ilişkin hüküm bulunmadığını, demuraj masraflarının arttığını ve masraflarını kabul etmediğini belirterek dava konusu yükün mahrece iade işlemlerinin tamamlanmasını talep etmiş dolayısıyla davalının kendisine teslim edilen yükü çekip konteyneri boş olarak teslim etmekle yükümlü olduğunu, konteynerin teslim edilmemesi halinde ise oluşan masraflara katlanmak zorunda olduğunu,

anlaşma olmaması halinde davalı hemen başka bir taşıyanla taşıma işini yaptırıp yükün herhangi bir şekilde demuraja girmeden işlemlerini yapabilecekken bu süreci yavaşlatmış ve fiili taşıyana demuraj ödemesine sebep olmuş olup davalının bu eylemleri nedeniyle davacı şirketin de fiili taşıyan ... tarafından kesilen 9.840-usd bedelli faturayı ödeyerek zarara uğradığını, mahkeme kararının esasen kendi içinde de çeliştiğini, davacının talep ettiği demuraj ücretinin makul olduğunun bilirkişi raporuyla da sabit olduğunu,

davalının önceki tarihli kesilen demuraj faturalarının bir kısmını ödemiş yani gecikmeden doğan zararın varlığını kabul ettiğini, mahkemece tarafların ticari defterlerine ilişkin yapılan değerlendirmeyi ve davacı şirketin davalıdan 9.840-usd alacaklı olduğunun değerlendirilmediğini beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.Davalı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle: Davacının istinaf sebepleri, dava konusu maddi olaya, somut delil durumuna ve esas bakımdan hukuka açıkça aykırı olup, hükme esas alınabilecek nitelikte olmadığını,

"Olayın İzahatı" başlığı altındaki maddi olay anlatımı, gerçek duruma ve hukuka açıkça aykırı şekilde, davacı lehine çarpıtıldığını, emtianın teslim ordinosu ise davacı şirket tarafından doğrudan dava dışı üçüncü kişi ithalatçı/nihai alıcıya 20.04.2018 tarihinde teslim edildiğini, bu aşamada akdi taşıyan sıfatına sahip davalının taşıma sorumluluğu da sona erdiğini, zira emtia 14.04.2018 tarihinde tahliye limanı Yarımca’ya varmış, 20.04.2018 tarihinde de navlun ve tahliye liman masrafları davacıya ödenmiş, emtia da 20.04.2018 tarihinde dava dışı ithalatçıya -doğrudan davacı tarafından- teslim edildiğini dava dışı ithalatçı,

emtiayı limandan çekmeden (kati ithalatını yapmadan) mahrecine iade etmek isteğini doğrudan davacıya ilettiğini, fakat davacının; mahrece iade işlemi için Çin’deki Türk konsolosluğunun onayını istemiş, emtianın yurtdışına iade edilmesini bu sebeple geciktirmiş ve konteyneri limanda bekletmiş olduğunu, emtianın dava dışı ithalatçısının, emtiayı mahrecine iade etmek istemesi üzerine,

gerekli talimat ve belgeler ile mahrecine iade taşıması için oluşacak navlun ve yükleme limanı masraflarını üstlendiğine dair 09.05.2018 tarihinde davacıya doğrudan taahhütte bulunmuş olduğu da delil durumuyla sabit olup ancak davacı, konteyneri ve içindeki emtiayı mahrecine iade etmek için hukuka ve mevzuata açıkça aykırı olarak,

yükleme limanı (Shanghai) ülkesi Çin’deki Türk Konsolosluğu tarafından onaylı bir belge getirilmesi konusunda keyfi olarak ısrar etmiştir ve sırf bu nedenle davacı, konteyneri ve içindeki emtiayı gümrüklü sahada bekletmiş, hukuka açıkça aykırı kendi kusuruyla ardiye, demuraj ve sair masrafların oluşmasına sebebiyet verdiğini, ancak davacı, "şirket politikası" gerekçesiyle, hukuka ve mevzuata aykırı olarak Çin'deki Türk konsolosluğunun onayını talep etmekte ısrar etmiş ve konteyneri içindeki emtia ile birlikte limanda tutmuş, ardiye, demuraj ve sair masraflara keyfi olarak sebebiyet verdiğini,

dava dışı üçüncü kişi ithalatçının emtiayı tekrar mahrecine iade etmek istemesi karşısında, mahrece iade taşımasının yeniden bir navlun ödenmesini gerektirmesi açısından, mahrece iade taşımasının ayrı bir taşıma olduğu iş bu dava dışı başka bir konu olmakla birlikte, iş bu dava konusu uyuşmazlık bakımından mahrece iade taşıması,

ithalat emtiasının içinde bulunduğu konteynerin de zorunlu olarak emtia ile birlikte mahrecine iadesini gerektiren bir taşıma işlemi olup, ithalat taşımasından tamamen bağımsız bir taşıma ameliyesi olmadığını, esasen ithalat emtiasının alt taşıyanı sıfatıyla, mahrece iade işleminin muhatabı davacının, Beyoğlu ...Noterliğinin 04.07.2018 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesiyle;

yükleme limanı (Shanghai) ülkesi Çin'deki Türk Konsolosluğunun tasdiki olmadan mahrece iade işlemlerini gerçekleştirmeyeceği yönündeki talebiyle, konteyneri açıkça hukuka aykırı olarak limanda beklettiğini ve fahiş tutarda demuraja ve ardiyeye neden olduğunu, üstelik dava dışı ithalatçının fahiş bir takım boşaltma ve yeniden yükleme masraflarına da katlanmasına sebebiyet verdiğini, bütün bu hususların açıkça hukuka aykırı kendi kusurundan kaynaklanmış olduğunu açıkça ikrar eder nitelikte olduğunu, Gümrük uzmanı bilirkişinin de bilirkişi heyetine dahil edilmesiyle alınan 18.12.2020 tarihli Bilirkişi Ek Raporuyla,

kök raporda eksik kalan hususlar da tamamlanmış ve iş bu davanın haksız ve hukuka aykırı olduğu, somut delil durumuna ve hukuka uygun olarak, hiç bir tereddüte yer bırakmayacak şekilde açıkça tespit edilmiş bulunmadığını istinaf talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, deniz yolu ile yapılan taşıma sonrası konteyner demurajına ilişkin faturanın tahsili istemiyle başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır. İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, konteynerin beklemesine davalının sebep olup olmadığı noktasındadır. ... A.Ş. Tarafından, davacı hakkında 16/11/2018 tarih ve 9.840,00 USD bedelli, demuraj ücreti açıklamalı fatura düzenlenmiştir.

Daha sonra davacı tarafından, davalı hakkında 21/11/2018 tarih ve 9.840,00 USD bedelli, demuraj ücreti açıklamalı fatura düzenlenmiştir.Davacı takip alacaklısı tarafından, davalı takip borçlusu hakkında, İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı takip dosyasında, "cari hesap ekstresi ve dayanak faturaların bakiyesi" sebebine dayalı olarak 9.840,00 USD asıl alacağın tahsili istemiyle 09/01/2019 tarihli takip talebi ile ilamsız icra takibi başlatılmış, itiraz üzerine takip durmuştur.Davacı tarafça, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 67. maddesi uyarınca itirazın iptaline karar verilmesi istemiyle eldeki dava açılmıştır.

Dava dışı ...-... tarafından ithal edilen emtianın, Çin'in Shanhai Limanından, Yarımca Limanına kadar deniz nakliyesini yapmak üzere davalı firma ile anlaştığı, davalının da söz konusu taşıma ile ilgili olarak davacı ile anlaştığı, fiili taşımanın ise ... firması ile yapıldığı hususları taraflar arasında ihtilaflı değildir.

İthalata konu emtia Çin'in Shanhai Limanından, Yarımca Limanına taşındıktan sonra ise dava dışı ithalatçı ...-...'na 20/04/2018 tarihinde teslim edilmiş ancak ithalatçı firma emtiayı limandan çekmeden mahrecine iade etmek istemiştir. Mahrece iade için yapılacak taşıma nedeniyle davacı ise, davalı taraftan konsolosluk onayı talep etmiştir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu(TTK)'nun 1165/1. maddesine göre, her türlü navlun sözleşmesinde, taşıtan ve yükleten, eşyanın teslim alınacağı süre içinde o eşyanın taşınması için gerekli belgeleri taşıyana vermek zorundadır.

İlk derece mahkemesince bilirkişi heyetine gümrük müşaviri eklenerek alınan raporda Gümrük Genel Tebliği(Mahrece İade)(Seri No: 2)'ne yapılan atıfla mahrece iade işlemlerinde iadenin yapılacağı ülkedeki konsolosluk onaylı belgenin gerekmeyeceği ifade edilmiş ise de, söz konusu tebliğ gümrük müdürlüklerince eşyanın geri gönderilmesine ilişkin yapılacak işlemlere ilişkin olup, mahrece iade işleminin onaylanmasından sonra yapılacak taşımayla ilgisi bulunmamaktadır.

Dolayısıyla söz konusu tebliğin eldeki uyuşmazlıkta uygulanması mümkün değildir. Taşıma sırasında istenecek belgeler Türk Ticaret Kanunu hükümlerine ve TTK'nın 2/2 maddesi uyarınca teamüllere göre tespit edilmelidir. Bu nedenle, ilk derece mahkemesince somut olayda uygulama yeri bulunmayan Gümrük Genel Tebliği(Mahrece İade)(Seri No: 2) uygulanarak sonuca gidilmesi doğru olmamıştır.

Bu halde, ilk derece mahkemesince Deniz Ticaret Odasına müzekkere yazılarak mahrece iade nedeniyle yapılacak taşımalarda gönderici tarafından ilgili makamlarca onaylanmış iade yazısı bu bağlamda ihracat ülkesinde bulunan Türk konsolosluğu onaylı belgenin taşıyana verilmesinin istenip istenmediği sorularak ve ayrıca gerekirse aralarında deniz taşıması alanında sektör bilirkişisinin yer aldığı bir bilirkişi heyetinden yeniden rapor alınarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekir.

HMK'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda, Mahkemece eksik inceleme ile davanın sonuçlandırılması isabetli görülmemiş ve bu nedenle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.