İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2023/1476 K.2023/1280

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün İhtiyati hacze itiraz eden vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

TALEP

İhtiyati haciz talep eden vekili talep dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin, borçlu tarafından keşide edilmiş muhatabı ... bank/ıhlamurkuyu olan ... seri numaralı 25/03/2023 tarihli çek ile 2.670.000,00 TL, muhatabı ...bank/ıhlamurkuyu olan ... seri numaralı 01/04/2023 tarihli çek ile 2.670.000,00 TL, borçludan Toplam 5.340.000,00 TL alacaklı bulunduğunu, söz konusu çeklerin ibraz müddeti içerisinde muhatap bankaya sunulduğunu, ancak karşılığının olmadığının anlaşıldığını, borcun ödenmesi için yapılan sözlü taleplerin neticesiz kalması, borçlunun mal kaçırma hazırlığı içerisinde olması,

alacağın rehinle de temin edilmediği sebebiyle sayın mahkemenize başvurmak zorunda kaldıklarını, açıklanan sebeplerden dolayı 5.340.000,00 TL alacağın tahsili amacıyla borçlunun taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczi için gerekli kararın verilmesini masraf ve ücreti vekaletin de hüküm altına alınmasını talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Aleyhine ihtiyati haciz kararı verilen davalı ... vekilinin 17.04.2023 tarihli ihtiyati hacze itiraz dilekçesinde özetle. İhtiyati haciz talep eden ... San. Ve Tic. A.Ş. ile müvekkili şirket arasında karşılıklı alışverişe dayanan iki tarafında birbirinden alacaklı olduğu ticari bir ilişki bulunduğunu, karşı tarafın başvurusu sonucu mahkemenizin vermiş olduğu ihtiyati haciz kararının İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün ...

E. Sayılı dosyasından esasa kaydedildiğini ve aldığı talimat aracılığı ile müvekkilinin ... Mah. ... Cad. ... Apt.No:...

Ümraniye/İSTANBUL adresinde bulunan iş yerine 10/04/2023 tarihinde ihtiyati hacze gelindiğini, müvekkilinin ihtiyati haczi fiili hacze gelindiği gün öğrendiğini, müvekkilinin dinlenilmeden ihtiyati haciz kararı verildiğini, İİK’nın 265/1 maddesinde; borçlunun kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi halde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebileceği, 265/3 madde ve fıkrasında ise;

mahkemenin, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddedeceği hükme bağlandığını, bu sebeple müvekkilinin iddialarının duruşmada dinlenip incelenerek karar verilmesi gerektiğini, usul ve esasa ilişkin itirazlarının kabul edilerek kanuna aykırı olarak verilen ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını, yargılama giderleri ve karşı yan vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ EK KARARI

İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, "Talep, ihtiyati haciz kararının kaldırılması istemine ilişkindir.2004 sayılı İcra Ve İflas Kanunu'nun İhtiyati haciz kararına itiraz ve temyiz başlıklı 265 nci maddesi "(Değişik: 18/2/1965-538/105 md.) (Değişik birinci fıkra: 17/7/2003-4949/63 md.) Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir.

(Ek ikinci fıkra: 17/7/2003-4949/63 md.) Menfaati ihlâl edilen üçüncü kişiler de ihtiyatî haczi öğrendiği tarihten itibaren yedi gün içinde ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere veya teminata itiraz edebilir. Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder. İtiraz eden, dilekçesine istinat ettiği bütün belgeleri bağlamaya mecburdur.

Mahkeme, itiraz üzerine iki tarafı davet edip gelenleri dinledikten sonra, itirazı varit görürse kararını değiştirebilir veya kaldırabilir. Şu kadar ki, iki taraf da gelmezse evrak üzerinde inceleme yapılarak karar verilir. (Ek fıkra: 17/7/2003-4949/63 md.. Değişik:2/3/2005-5311/17 md.) İtiraz üzerine verilen karara karşı istinaf yoluna başvurulabilir. Bölge adliye mahkemesi bu başvuruyu öncelikle inceler ve verdiği karar kesindir.

İstinaf yoluna başvuru, ihtiyatî haciz kararının icrasını durdurmaz." hükmünü düzenlemiştir.İhtiyati hacze itiraz eden vekilinin itiraz gerekçesi ihtiyati haciz talep edin şirketin alacaklı sıfatını taşımadığı iddiasına dayandırmaktadır. İİK 265 maddesi uyarınca borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı itiraz edebilir.

İtiraz eden vekilinin ileri sürdüğü ihtiyati haciz isteyen tarafın alacaklı sıfatı taşımadığı iddiasının talebe konu çeklerde lehtar olması sebebiyle dinlenilemeyeceği anlaşıldığından itiraz sebebinin Kanun'daki şartları karşılamadığı anlaşıldığından karşı tarafın itirazının reddine" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati hacze itiraz eden vekili istinaf dilekçesinde özetle.

Müvekkil şirketin mal varlıklarını kaçırma, gizleme ve devretme eğilimi içerisinde bulunduğundan bahsettiğini, anılan bahsin aksine müvekkilin böyle bir amacı bulunmadığını, müvekkil şirket ile organik bağa sahip diğer 3 şirket arasında yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği şekilde 2-3 yıldır devam eden ticari bir ilişki mevcut olduğunu, bu ticari ilişki hala devam ettiğini, bu ilişki çerçevesinde, şirketler arasında karşılıklı alacak ve borç ilişkisi mevcut olduğunu, bahsedilen tüm şirketlerin ticari defterleri incelendiğinde bu husus açıkça ortaya konulacağını,

alacaklı görünen şirketin müvekkilimizin alacağını ödemeden ihtiyati haciz talebinde bulunup müvekkilimizin ticari itibarını zedeler şekilde davranması iyiniyet kurallarına uymadığını, müvekkil şirket aleyhine talep edilen ihtiyati haciz, müvekkilin ticari itibarını ve ticari hayatını zedelemeye yönelik bir hareket olduğunu, alacaklı görünen şirketten,

ihtiyati hacze konu edilen borçtan daha fazla alacağı bulunan ve alacaklı görünen şirket tarafından gönderilen alacak haczi yazıları da göz önüne alındığında 50'den fazla şirketle ticari ilişkide bulunan ve 5 yıldır ticari hayatına devam eden müvekkil şirketin ihtiyati hacze sebep olabilecek herhangi bir hareketinin bulunması hayatın olağan akışına aykırı olacağını, tüm bu unsurlar incelendiğinde müvekkilin şirketin mal kaçırma hazırlığında olduğu iddiasının tutarsızlığı açıkça görüldüğünü, bu sebeple ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını, müvekkilimizin ihtiyati hacze konu edilen alacağa ilişkin bir borcu bulunmadığını,

aksine müvekkilimizin alacaklı görünen şirket ile organik bağı bulunan ingiltere merkezli "..." şirketinden alacağı, ihtiyati hacze konu edilen alacaktan daha yüksek olduğunu, bu sebeple istinaf başvurumuzun kabulü ile müvekkilimizin hakkındaki ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep ederiz.

GEREKÇE

Talep, çeke dayalı olarak verilen ihtiyati haczin itirazen kaldırılması, istemidir. İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, ihtiyati haczin şartlarının bulunup bulunmadığı noktasındadır.

İhtiyati haciz isteyen tarafça, ... seri numaralı 25/03/2023 keşide tarihli 2.670.000,00-TL bedelli ve ... seri numaralı 01/04/2023 keşide tarihli 2.670.000,00-TL bedelli çeklerin ödenmediğinden bahisle, ihtiyati haciz kararı verilmesi talep edilmiş, Mahkemece talep kabul edilerek ihtiyati haciz kararı verilmiştir.

Bunun üzerine ihtiyati hacze itiraz eden tarafından, ihtiyati hacze konu edilen alacağa ilişkin borcu olmadığı aksine alacaklı olduğu iddiasıyla ihtiyati haczin kaldırılması istemiyle incelemeye konu itiraz yapılmıştır.

2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 257/1. maddesine göre, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklariyle diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. İİK'nın 258/1. maddesi hükmüne göre ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için mahkemenin ''alacağın varlığı hakkında kanaat edinmiş olması'' yeterlidir.

Mahkemenin ''alacağın varlığına kanaat edinmiş olmasından'' anlaşılması gereken alacağın usul hukuku kurallarına göre kesin veya tam olarak ispat edilmesi değildir. Diğer hukuki himaye tedbirlerinde olduğu gibi ihtiyati hacizde de amaç davaya ilişkin yargılamadan farklı olarak, maddi hukuka dayanan hak bakımından nihai bir karar verip, uyuşmazlığı esastan sona erdirmek değildir.

Yani ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için ispat gerekmez, yaklaşık ispat için delil sunulması yeterli olup, alacaklının ilişkisinin varlığını ve muaccel olduğunu tam ve kesin olarak ispat etmesi aranmamaktadır (Yargıtay 19.HD'nin 12/12/2019 Tarih, 2019/2300 E-2019/5531 K).

Borçlu tarafından kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati hacze karşı İİK'nın 265/1. maddesine uyarınca, ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzurunda yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi halde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edilebilir.

İİK'nın 265/3. maddesinde ise, Mahkemenin, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddedeceği, düzenlenmiştir. Buna göre mahkemece ihtiyati hacze vaki itiraz, ancak kanunda gösterilen ve itiraz eden tarafından ileri sürülen itiraz sebepleriyle sınırlı olarak incelenebilir. Somut olayda, ihtiyati hacze itiraz eden ... Sanayi ve Ticaret Ltd.

Şirketi vekilinin itiraz dilekçesinde belirttiği borcun bulunmadığı, aksine ihtiyati haciz talep eden şirket ile organik bağı bulunduğu iddia edilen İngiltere merkezli ''...'' şirketinden alacağının ihtiyati hacze konu edilen alacaktan daha fazla olduğu iddiası İİK 265 maddesinde düzenlenen ihtiyati haczi itiraz sebepleri arasında da yer almayıp bu madde kapsamda değerlendirilecek bir itiraz olmadığı gibi genel mahkemede açılacak davanın konsunu oluşturmaktadır.Buna göre mahkemece ihtiyatı haciz kararına yapılan itirazın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

HMK'nın 355. maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda ihtiyati hacze itiraz eden ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şirketi vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.