İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi E.2025/393 K.2025/335

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili ihtiyati haciz talepli dava dilekçesinde özetle. Müvekkil .... Ticaret Bakanlığı Gümrükler Genel Müdürlüğü'nce düzenlenmiş olan kapsamlı teminat sertifikası ile kapsamlı teminat kullanma izninin vermiş olduğu yetki dahilinde “Türkiye'nin 01.12.2012 tarihinde katıldığı AET ve EFTA üyesi ülkeler arasında imzalanan 20.05.1987 t.

Ortak Transit Sözleşmesi” nin Ek.1 Madde 3- E bendi, Gümrük Kanunu 85. Maddesi ve Gümrük Yönetmeliğinin 212/f maddesi uyarınca, transit rejimine tabi eşya için tahakkuk edebilecek gümrük vergilerinin ödenmesini teminatlandırmak üzere, taşıyıcılar, lojistik operatörleri, göndericilerin, gümrük müşavirlerinin vb... müvekkil tarafından kurulmuş olan ... isimli sistem üzerinden AB özet beyan, gümrük transit rejimi beyanlarını on-line ve elektronik ortamda AB, EFTA ülkeleri ile Türk Gümrük Sistemine sunmalarını sağlayarak ticari hizmet verdiğini,

müvekkil bu işlemler için dosyada mevcut olan kapsamlı teminat izni çerçevesinde Gümrük Yönetmeliği 212/f fıkrası gereği "Rejim Hak Sahibi ” sıfatını alarak müşterileri hesabına gümrük idaresine transit rejimi beyanında bulunmakta, sunmuş olduğu teminat gereği gümrük idaresine karşı müşteri ile birlikte mali olarak sorumlu kişi durumuna gelmekte bu hizmet karşılığı da müşterine hizmet bedeli tahakkuk ettirdiğini, davalı ile müvekkil arasında yukarıda açıklanan hizmetleri de kapsayan 27.09.2022 tarihli müşteri sözleşmesi imzalandığını ve sözleşme gereği taahhüt edilen hizmetleri ifa edilmeye başlandığını,

... ve ... no'lu transit beyannamelere ilişkin Bulgaristan Varna Gümrük Müdürlüğü tarafından müvekkil iştiraki ... aleyhine teminatçı kuruluş olması nedeniyle 18.06.2024 t. ... kayıt numaralı idari yaptırım uygulandığını, 01.07.2024 tarihli email ile davalıya durum bildirildiğini, sonuç alınamayınca müvekkil iştiraki ... tarafından Bulgaristan Gümrük Müdürlüğü'ne işlemiş faizi ile birlikte 51.105,00 Euro ödeme yapıldığını, müvekkilin gümrük idaresine karşı idari para cezasından sorumluğu davalı hesabına transit rejimi beyanında bulunmasından ileri gelmekte olup,

müşteri Sözleşmesinin II. Maddesi "i" ve "m" bendleri gereği transit beyannameleri gereği gümrük idaresince tazmin edilen gümrük cezalarını davalıdan talep etme hakkı, rucü etme hakkı bulunduğunu beyanla davalı borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz malları ve alacakları ile diğer haklarının için 51.105,00 EURO karşılığı ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece 27/01/2025 tarihli ara karar ile; ihtiyati haciz talebinin alacağın yargılamayı gerektirdiğinden, yaklaşık ispat koşulu sağlanmadığından İİK 257 ve devamı madde hükümlerinde ön görülen koşullar da gerçekleşmediğinden, ihtiyati haciz isteminin bu aşamada reddine karar verilmiştir.Verilen ara karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İstinaf nedenleri olarak, İİK 257. maddedeki şartlar, somut olayda gerçekleştiğini, dosyaya sunulan belgeler, alacağın varlığı noktasında yaklaşık ispat koşulunu sağlandığını belirterek mahkeme kararının kaldırılmasını, ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir. İhtiyati haciz, İİK'nin 257 vd. maddelerinde düzenlenmiştir.

257. madde uyarınca, ihtiyati haczin vadesi gelmiş bir para borcu için istenebileceği, vadesi gelmemiş borçtan dolayı ihtiyati haciz istenebilmesi için borçlunun muayyen yerleşim yerinin olmaması veya borçlunun taahhütlerinden kurtulmak maksadıyla mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisinin kaçmaya hazırlanması, yahut kaçmış olması veya bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunması gereklidir.İİK'nın 258/1 fıkrasına göre de, alacaklının, alacağı ve icabında haciz talepleri hakkında, mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermeye mecbur olduğu hükme bağlanmıştır.

Bu hükme göre, ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için, kesin bir ispat aranmamakta, özellikle hukuki bir işlem söz konusu olduğunda, alacağın varlığının ve muaccel olduğunun yazılı bir belgeye veya belgeler zincirine dayanmasının tercih edilmesi gereken bir seçenektir. (Yargıtay 19.HD. 23.01.2014 t.

2013/18723-2014/1804) Somut olayda, talebe konu alacağın, taraflar arasında imzalanan sözleşme kapsamında verildiği iddia olunan, davalı hesabına transit rejimi beyanında bulunmasından kaynaklı gümrük hizmeti nedeniyle verilen idari para cezasına ilişkin fatura alacağı olduğu görülmüştür.

Talep eden dilekçesinde sözleşme, transit beyannameleri, Bulgaristan Varna Gümrük Müdürlüğü'na ait idari yaptırım kararı ve ödeme dekontları sunmuş ise de kesilen idari para cezasının usulüne uygun olup olmadığı, usulüne uygun ise idari para cezasından kimin sorumlu olacağı, tarafların kusur ve sorumlulukları ile davacının rücu hakkı bulunup bulunmadığı, yargılama aşamasında taraflarca sunulacak belge ve kayıtların incelenmesi, sözleşme hükümlerinin ve delillerin değerlendirilmesi neticesinde tespit edilecek olup bu aşamada sunulan belgeler alacağın yaklaşık ispatına yeterli değildir.

Bu itibarla ibraz edilen belgelerin niteliği ve dosya kapsamına göre, İİK 258/1. maddesinde düzenlenen kanaat getirecek deliller kapsamında değerlendirilemeyeceğinden yaklaşık ispat koşulu ve İİK'nın 257.madde ön görülen koşullar oluşmadığından ihtiyati haczin talebinin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, İİK'nın 257. maddesinde düzenlenen ihtiyati haciz şartları bu aşamada oluşmadığından, İlk Derece Mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun olup 6100 sayılı HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca davacı vekilinin istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M