İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2021/722 K.2024/1394

Yukarıda bilgileri yazılı bulunan ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;

KARAR Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; vekil edeni sigorta şirketi nezdinde 01/03/2015-01/03/2016 tarihleri arasını kapsar biçimde ZMM sigortalı olan ve davalı şirket adına kayıtlı bulunan ... plaka sayılı aracın karıştığı 01/12/2015 günlü trafik kazasında dava dışı ... plaka sayılı aracın hasarlandığını, söz konusu bu kazanın oluşumunda sigortalı araç sürücüsünün de kusurlu olması nedeniyle hak sahibi karşı aracın hak sahibi olan üçüncü kişiye poliçe kapsamında 16.603,80-TL tazminat ödemesi yapıldığını,

ancak vekil edeni şirket nezdinde sigortalı olan araç sürücüsü ...'in 1,23 promil alkollü olması nedeniyle müvekkili sigorta şirketinin üçüncü kişiye yaptığı ödemenin sigortalısından rücu hakkının bulunduğunu, bu nedenle davalı şirket aleyhine İstanbul Anadolu ...

İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, ancak bu takibin davalı tarafın itirazı ile durduğunu belirterek, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun bulunan itirazın iptaliyle takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; takip konusu kazanın münhasıran alkolün etkisi altında meydana gelmediğini, bu nedenle davalı ... şirketinin rücu hakkının bulunmadığını, kaldı ki kazanın oluşumunda karşı araç sürücüsünün tam kusurlu bulunduğunu ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, iddia, savunma, toplanan deliller, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek; " ... davacı ... şirketine ZMMS ile sigortalı davalı şirkete ait ... plakalı aracın 01/12/2015 tarihinde dava dışı sürücü ...'in sevk ve idaresindeyken meydana gelen kaza sonucu dava dışı diğer sürücüye ait ... plakalı araçta meydana gelen zararın karşılanması ve ...'in alkollü olduğundan bahisle kazanın meydana geldiği iddiasıyla ödenen bedelin rücuen tahsili amacıyla başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptaline yönelik olduğu, hasar dosyasının ve araç tescil kaydının celbedildiği,

dava konusu kaza sonrası olay mahallinde görevli polis ekibi tarafından yapılan alkol ölçümü sonucunda sigortalı ... plaka sayılı sigortalı araç sürücüsü olan dava dışı ...'in 1.28 promil alkollü olduğu, kazanın meydana gelmesinde ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'in %30 oranında kusurlu olduğu, park yerinden çıkarak yola katılmaya çalışan karşı taraf araç sürücüsü ... plaka sayılı araç sürücüsünün %70 oranında kusurlu olduğu, alınan raporda alkolün ...'in reaksiyon zamanında uzamaya yol açtığı düşünülmekle beraber kusur oranları göz önüne alındığında sürücü ... alkollü olmasa dahi mevcut kazanın meydana gelebileceğinin belirtildiği,

kazanın meydana gelmesinde alkolün münhasıran etkili olmadığı ve davacı taraf kazanın münhasıran alkolün etkisiyle meydana geldiğini ispatlayamadığından davalı sigortalısına rücu etme hakkı olmadığı..." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İstinaf nedenleri; rücu hakkının oluşmadığına ilişkin belirleme ve değerlendirmelerin usul ve yasaya aykırı olduğu, zira Karayolları Trafik Kanunu'nun 48.maddesinde yapılan değişiklikle alkollü araç sevkinin yasaklandığı, bu durumda başka bir şart aranmadan rücu hakkının oluştuğunun kabulü gerektiğine yöneliktir.

Dava, ZMM sigorta poliçesi kapsamında 3.kişi hak sahibine yapılan ödemenin alkollü sevk nedenine dayanılarak sigortalıdan rücuan tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali isteğine ilişkindir.

Taraflar arasında düzenlenen poliçenin başlangıç tarihi olan 11/03/2015 tarihinde yürürlükte bulunan Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel şartlarının B.4.d maddesinde, tazminatı gerektiren olay işletenin ve eylemlerinden sorumlu oluğu kişilerin veya motorlu aracın hatır için karşılıksız olarak kendilerine verilen kişilerin uyuşturucu veya keyif verici maddeler almış olarak aracı sevk ve idare etmeleri halinde meydana gelmiş veya olay yukarıda sayılan kişilerin alkollü içki almış olmaları nedeniyle, aracı güvenli sürme yeteneklerini kaybetmiş bulunmalarından ileri geliyorsa, sigortacının sigorta ettirene rücu hakkı olduğu açıklanmıştır.

Söz konusu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4.d maddesinin dayanağını teşkil eden KTK'nun 48.maddesindeki "Uyuşturucu veya keyif verici maddeleri almış olanlar ile alkollü içki almış olması nedeniyle güvenli sürme yeteneklerini kaybetmiş kişilerin,

karayolunda araç sürmeleri yasaktır." şeklindeki önceki düzenleme 24/05/2013 tarihinde kabul edilen ve Resmi Gazete'de 11/06/2013 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren 6487 sayılı Kanun'un 19.maddesi ile değiştirilmiş ve yerine "uyuşturucu veya uyarıcı maddeler almış sürücüler ile alkollü olan sürücülerin karayolunda araç sürmeleri yasaktır" şeklinde düzenleme yapılmış ve bu düzenleme 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Genel Şartların sigortalıya rücu şartlarını düzenleyen b.4.c maddesini aynen aktarılmış ise de,

bu düzenlemelerin davalı ... şirketinin ve davalı tarafın sorumluluklarının kapsamını belirleyen poliçenin başlangıç tarihinden sonra olması nedeniyle somut olaya uygulanma imkanı bulunmamaktadır.

Kaldı ki, Yargıtay'ın benzer konudaki pek çok içtihadından da anlaşılacağı üzere, hasarın ZMSS sigortası teminatı dışında kalabilmesi ve davacı sigortacının sigortalısına rücu hakkının doğabilmesi için kazanın meydana geliş şekli itibariyle sürücüsünün salt (münhasıran) alkolün etkisi altında kaza yapması gerekmektedir. Yani sürücünün alkollü olması tek başına hasarın teminat dışı kalmasını gerektiren bir durum değildir. (bkn.

Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 25/11/2020 gün ve 2019/2902 E., 2020/7675 K.sayılı ilamı) Hal böyle olunca, mahkemenin dosya kapsamına uygun gerekçe ve takdirine, özellikle nöroloji uzmanı doktor bilirkişinin katılımı ile düzenlendiği anlaşılan 17/02/2019 günlü yeterli ve geçerli heyet raporundaki; talep konusu kazanın oluşumunda sigortalı araç sürücüsünün %30 oranında, karşı araç sürücüsünün ise %70 oranında kusurlu olduğu,

bu durumda sürücü ... alkollü olmasa dahi mevcut kazanın meydana gelebileceği, kazanın meydana gelmesinde alkolün münhasıran etkili olmadığı şeklindeki tespite göre davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf itirazlarının reddi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/ Gerekçe uyarınca, 1-Usul ve yasaya uygun olan ve yukarıdaki başlıkta yazılı bulunan ilk derece mahkemesi kararına yönelik olarak davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1 madde hükmü gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-İstinaf eden davacıdan alınması gereken 427,60-TL harçtan, peşin yatırılan 59,30-TL harcın düşümü ile bakiye 368,30-TL istinaf karar ve ilam harcının davacıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına, 3-İncelemenin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,