İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2024/9 K.2024/1195

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkil ... A.Ş. 'nin işleteni olduğu ... plakalı aracın, 05.09.2021 tarihinde Beylikdüzü mevkinde meydana gelen trafik kazasında, 26.395,97 TL'lik hasara uğradığını, ... plakalı aracın,... Oto. San. ve Tic. A.Ş.'ye ait olup ....

A.Ş. aracın işleteni konumunda olduğunu, kazanın ardından meydana gelen hasarın, dava dışı ... tarafından karşılandığı ve sigortanın ret kararı üzerine taraflarına rücu ettiği, ... tarafından 24.01.2022 tarihli 26.395,97 TL'lik hasar yansıtma faturası kesildiğini, bu faturaya istinaden müvekkil şirket tarafından 02.02.2022 tarihinde dava dışı ...'ya 26.395,97 TL ödeme yapıldığını, kazanın ardından yapılan incelemelerde davacı şirketin sahibi ...'in kanında 0.33 promil alkol tespit edilmiş olduğu,

bu miktarın yasal sınırı aşmadığını, dolayısıyla ... plakalı araçta meydana gelen hasar, sürücünün alkol oranı yönetmelikte öngörülen sınırın altında kaldığı için teminat kapsamında olduğunu, tüm bu nedenlerle davanın kabulü ile araçta oluşan 26.395,97 TL'lik hasarın ödeme tarihi olan 02.02.2022 tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın, müvekkil şirket nezdinde Kasko Sigorta Poliçesi ile teminat altına alındığı, işbu dava ile davacı tarafın; müvekkil şirkette sigorta teminatı altına alındığı, aracın karıştığı kaza neticesinde uğradığı belirtilen zararı karşıladıklarını ve fakat müvekkil sigorta şirketinin poliçe dolayısıyla bu zararı tazmin etmesi gerektiğini iddia ettiğini, dosyada mevcut, kolluk görevlilerince düzenlenmiş kaza tespit tutanağında da ... plakalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde asli olarak kusurlu olduğu belirtilmiş olduğu,

kazaya karışan diğer araç sürücüsüne herhangi bir kusur atfedilemediğini, somut olayda meydana geldiği belirtilen zararın, gerçek zarar sorumluları tarafından karşılandığı ve müvekkil sigorta şirketinin herhangi bir sorumluluğu olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "Davanın aktif husumet yokluğundan reddine" karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle. Müvekkili şirketin, ... plakalı aracı, 23.03.2021 tarihinde tanzim edilerek imza altına alınan Operasyonel Kiralama Sözleşmesi ile dava dışı .... San. ve Tic. A.Ş.

Firmasından 36 ay süreyle kiraladığını, bu sebeple aracın işleten sıfatının müvekkili şirkete geçtiğini, dilekçe tarihi itibariyle de halen müvekkili şirketin sevk ve idaresinde olduğunu, bu durumun yerel mahkemenin de kabulünde olduğunu, her ne kadar aracın işleten sıfatının müvekkili şirkette olması sebebiyle ayrıca bir temlik sözleşmesi sunmalarına gerek olmasa da kabule gelmemek kaydıyla Yerel mahkeme tarafından davanın direk usulden reddedilmesinin de hukuka aykırı olduğunu,

dosyaya hasara ilişkin temlik sözlemesinin sunulması gerekse dahi usul ekonomisi gereği yerel mahkeme tarafından kendilerine makul bir süre tanınması gerektiğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

Dava, kasko sigorta poliçesine dayanarak tazminat istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.

İlk Derece Mahkemesince " sigortalı dava dışı ... 'nin uğradığı zararın yine ... tarafından karşılandığı, davalı sigortadan ret cevabı üzerine davacı şirket tarafından aralarındaki araç kira sözleşmesi hükümlerine istinaden zararın davacıdan tazmin edildiği, davacının kira sözleşmesine istinaden davalı kasko şirketinden tazminat talebinde bulunduğu anlaşılmaktadır.

Dosya kapsamında alacağın davacıya temliki veya devrine dair dosyada herhangi bir belge-bilgi bulunmadığı gibi bu husus davacı tarafından da ileri sürülmemiştir. Bu durumda nispilik ilkesi uyarınca davalı sigorta şirketine karşı ancak kendi akidi tarafından dava açılabileceğinden davacı kiracının taraf sıfatı bulunmamaktadır." gerekçesiyle açılan davada dava şartlarının mevcut olmadığı açıklanarak davanın usulden reddine karar verilmiştir.

Somut uyuşmazlıkta dosya incelendiğinde sigortalı ... plakalı aracın trafik kaydına göre malikinin ... San. ve Tic. A.Ş. olduğu , dava dışı .... San. ve Tic. A.Ş. . ile davacı ...

A.Ş. arasında 23/03/2021 tarihinde 36 aylık operasyonel kiralama ve hizmet sözleşmesi imzalandığı, aracın bu sözleşme kapsamında kiracı olan davacıya teslim edildiği, araç davacının kullanımındayken 05/09/2021 tarihinde meydana gelen trafik kazasında hasara uğradığı, davacı kiracının hasar bedelini kiralayana ödediği, araç için davalı sigorta nezdinde kaza tarihini de kapsar genişletilmiş kasko sigorta poliçesi bulunduğu, bu poliçe kapsamında hasar bedelinin tazmininin talep edildiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda davacı ile davalı arasında kasko sigortalı aracın kullanımı için kira sözleşmesi bulunduğu ve davacı ile dava dışı işleten arasındaki temel ilişkinin bu kira sözleşmesine dayandığı, trafik kazası sonucu araçta oluşan hasardan araç malikine karşı eksiksiz ve hasarsız teslim ile sorumlu olan davacı sürücünün, araçtaki hasarı giderdiğinden ödediği miktar kadar araç malikinin haklarına halef olacağı,

somut uyuşmazlıkta dava araç hasar bedelinin davacı kiracı tarafından dava dışı araç malikine ödendiği ve nedenle yapılan bu ödeme sonucu davacının hasar tazmini yönünden davalı kasko şirketine karşı dava açmakta hukuki yararı ve aktif husumet ehliyeti bulunmaktadır.

Nitekim Yargıtay HGK'nun 18.05.2022 tarih, 2020/(17)4-83 Esas ve 2022/697 Karar sayılı kararında araç kira sözleşmesi hükümlerine istinaden zararın kiracı tarafından tazmini halinde ancak alacağın davacıya (kiracıya) temliki veya devri halinde kasko şirketinden tazminat talebinde bulunulabileceği vurgulanmıştır.

Mahkemece, işin esasına girilip iddia ve savunma doğrultusunda inceleme ve değerlendirme yapılıp sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken davanın aktif husumet ehliyeti yokluğundan usulden reddine karar verilmesi isabetsizdir.

Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/4. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.