İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2025/2441 K.2025/2172

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi ara kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ölümlü trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat ile birlikte ihtiyati haciz talep etmiştir. Görevsizlik kararı veren İstanbul 10.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2023/1186 Esas sayılı dosyasında 21.12.2023 tarihli ara kararı ile "Davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin kabulü ile daha önce teminat bedeli olan 10.000,00 TL'nin dosyaya yatırıldığı görülmekle.

Davalı ...'ın üzerine kayıtlı menkul ve gayrimenkul mal varlığına ve üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine dava değeri olan 602.000,00 TL'yi karşılayacak miktarda ihtiyati haciz tesisine" karar verilmiştir. Davalı ... vekili 24/07/2025 tarihli dilekçesi ile; yerinde olmayan ihtiyati haczin kaldırılmasına bu mümkün değilse mevcut ihtiyati haczin teminat karşılığında kaldırılmasını talep etmiştir.

Bu talep üzerine İlk Derece Mahkemesince 01/10/2025 tarihli ara kararı ile ihtiyati hazce itirazların reddine karar verilmiştir. Bu karara karşı davalı ... vekili istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere yapılan inceleme sonucunda:HMK'nın 341/1.maddesine göre, ilk derece mahkemelerinden verilen nihai kararlar ile ihtiyati tedbir, ihtiyati haciz taleplerinin reddi ve bu taleplerin kabulü halinde, itiraz üzerine verilecek kararlara karşı istinaf yoluna başvurulabilir.

İhtiyati haciz talebinin reddine ilişkin karara karşı başvurulacak kanun yolu İİK'nın 258/3. maddesinde, kabulüne ilişkin kararlara karşı başvurulacak kanun yolları ise aynı kanunun 265. maddesinde düzenlenmiş olup kanunda ihtiyati haciz kararının kaldırılması, değiştirilmesi ve düzeltilmesi halinde hangi yasa yoluna müracaat edileceği gösterilmemiştir. İhtiyati haciz, ihtiyati tedbir gibi geçici bir hukuki koruma tedbiridir.

Bu nedenle ihtiyati haciz ile ilgili olarak hüküm bulunmayan hallerde niteliğine aykırı düşmedikçe 6100 sayılı HMK’nın 389. ve devamı maddelerinde düzenlenmiş bulunan ihtiyati tedbir kurumuna ilişkin yasa maddelerinin kıyasen uygulanması gerekir.

HMK'nın 391/3.maddesinde, ihtiyati tedbir talebinin reddi üzerine verilen karara karşı ve HMK'nın 391/5.maddesinde ise yokluğunda ihtiyati tedbir kararı verilen kişinin itirazı üzerine verilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulabileceği düzenlenmiştir.

HMK'nın 396. maddesinde durum ve koşulların değişmesi sebebiyle ihtiyati tedbirin değiştirilmesi veya kaldırılması düzenlenmiş olup maddenin ikinci fıkrasında, 394. maddenin üçüncü ve dördüncü fıkralarının kıyasen uygulanacağı açıkça belirtilmiştir. Bu şekilde 394. maddenin üçüncü fıkrasına yapılan atıf ile üçüncü kişilerin de itiraz edebileceği, dördüncü fıkraya yapılan atıf ile de itirazın şekli ve incelenmesinin kıyasen uygulanacağı düzenlenmiştir.

Kanun yoluna başvuru imkanını düzenleyen 394. maddenin beşinci fıkrasına atıf yapılmayarak ihtiyati tedbirin değiştirilmesi veya kaldırılması talepleri hakkında verilen kararlar için kanun yoluna gidilmesinin yolu kapatılmıştır. Madde gerekçesinde de belirtildiği gibi ihtiyati tedbir kararı verildikten sonra, mevcut olan durum ve koşulların dava sırasında birden fazla değişmesi mümkün olabilir ve her seferinde itiraz edilebilir.

Her itiraz üzerine verilen karara karşı kanun yoluna başvurulması, ihtiyati tedbir kararlarına karşı başvurulması öngörülen istinaf yolundan beklenen amacın tam tersine bir sonuç doğuracaktır. Durum ve koşulların değişmesi sebebiyle yapılan itiraz üzerine verilen kararlara karşı ancak esas hükümle birlikte kanun yoluna başvurulabilecektir.

Açıklanan nedenlerle ihtiyati haciz kararının kesinleşmesinden sonra ihtiyati haczin kaldırılması veya değiştirilmesi talebine ilişkin verilen kararlara karşı istinaf yasa yoluna başvurulmasına imkan veren bir yasal düzenleme bulunmadığından davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 341/1 ve 352/1-ç maddesi uyarınca reddine karar verilmiştir.