İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2022/273 K.2024/1648

İzmir Fikri Ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 13/10/2021 tarih 2019/118 Esas 2021/192 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, müvekkili adına tescilli 08.06.2017 tarihli 2017/08523 numaralı faydalı modelin bulunduğunu, buluşun müvekkili tarafından üretildiğini ve iç piyasada bir çok kullanıcıya satıldığını, buluşun üretimi sırasında görev alan kişilerle kurulmuş iş akitlerinin zamanla sonlandığını, buluşun çalışma prensiplerini öğrenen ve müvekkilinin iş yerinden ayrılan kişilerce bu bilgilerin servis edildiğini, buluşun hak sahibi olmayan kişilerce üretilerek, iç piyasada satılmasının sağlandığını, davalı tarafın adresinde birebir taklit üretim ve satış yapıldığını, faydalı model hakkına tecavüz oluşturduğunu iddia ederek,

müvekkiline ait faydalı modele ilişkin tecavüzün tespitine, önlenmesine, giderilmesine, dava konusu taklit ürünlerin ve bu ürünlerin üretilmesinde kullanılan araç ve makine gibi vasıtaların zapt edilmesine veya el konulmasına veya yok edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, hükme esas alınan 05.11.2020 tarihli bilirkişi raporunda, davalıya ait sistemin ne doğrudan ne de eşdeğer yol ile davacıya ait 2017/08523 sayılı faydalı modelin kapsamında kalmadığı tespit edilmiş olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili, mahkemece alınan bilirkişi raporunda faydalı modele ilişkin ana istemde bulunan unsurların, tespiti yapılan makine ile karşılaştırıldığını, 13 unsurdan 11 tanesinin aynen taklit edildiğinin, 2 tanesinin de eşdeğer olduğunun tespit edildiğini, yapılan tespitlerle iki ürünün de incelendiğini, ancak hatalı bilirkişi raporu ile yetinilerek hukuka aykırı karar verildiğini, bilirkişinin tarifnamede yer alan bir cümleyi yanlış yorumladığını, tarifnamenin ilgili bölümünde tarif edilen "en az 2 adet bıçaktaki kama sayısı" tabirinin tütün kalınlığını ayarlanmasını tarif ettiğini, buluşun detaylı açıklaması başlığında,

1 kama ifadesine açıkça yer verildiğini, diğer bir hatalı değerlendirmenin ise bıçak kalınlığı ile ilgili olduğunu, bilirkişinin istemde 10-30 mm olarak belirlenmişken, davalı ürününde 9,85mm / 9,87mm olarak ölçüldüğünü belirttiğini, oysa zaten bilirkişinin kendi ifadesi ile aşıl öneme sahip olan bıçak çapının, ana istemde belirlenen sınırlar dahilinde olduğunu, bıçak kalınlığı ise 0,15 ve 0,13 milimetre farklılık gösterdiğini, bunun da bıçakların eşdeğer olduğu anlamına geldiğini, müvekkilinin ürettiği ürünlerde dahi 0,13 milimetre fark olabileceğini,

bu halin eşdeğerlik yerine farklılık olarak yorumlanmasının hatalı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, davacıya ait faydalı modele tecavüzün tespiti ve önlenmesi istemlerine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir.

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

Davacı adına tescilli "Tütün kıyım ve kırım makinesi ve bıçağında yenilik" başlıklı 08.06.2017 tescil tarihli 2017/08523 numaralı faydalı modele davalı tarafça tecavüzün tespiti ve önlenmesi talep edilmiş olup, ilk derece mahkemesince, hükme esas alınan 05.11.2020 tarihli bilirkişi raporunda davalıya ait sistemin ne doğrudan ne de eşdeğer yol ile davacıya ait faydalı modelin kapsamında kalmadığının tespit edildiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesince tensip tutanağında mahallinde bir makine mühendisi refakatinde keşif yapılmasına karar verilmiş olup, davalının işyerinde yapılan keşif üzerine düzenlenen 13.10.2019 tarihli bilirkişi raporunda, davalıya ait makinenin bıçaklarında helozonik kavis bulunmadığının (eş değer) ve 3'lü kamaya sahip olmadığının tespit edildiği, bu iki özellik dışında faydalı modelin tarif ettiği tüm özelliklere ve çalışma prensibine aynen uyduğu bildirilmiştir.

Ancak, yargılama sırasında talimat yoluyla Ankara Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi aracılığıyla makine mühendisi patent vekili bilirkişiden alınan 05.11.2020 tarihli bilirkişi raporunda ise, davacıya ait faydalı model konusu buluşun ek bir işlem ya da süreç gerektirmeyen hem kıyım hem de kırım işini helezonik bıçak ve en az 3’lü kamayla yapan aynı anda yapan tütün kıyım ve kırım makinesi ile ilgili olduğu,

davacıya ait faydalı model kapsamında bir üründen bahsedilmesi için davalı tütün kıyım ve kırım makinesinde kalınlığı 10 - 30 mm, kesici uç kısımları 10 - 22, derin kavisi yapısı 6 - 22 mm, çapının 60 - 150 mm, daire genişliği arttıkça uç kısım sayısının da orantılı olarak artan ve en az 30 adet dairesel yapılanma olanağı sağlayan dişli bıçak ve en az 2’li kama bulunması gerektiği; davalıya ait üründe ise tek kama bulunduğu, dişli bıçakların ise 10-30 mm kalınlığında olması gerekirken davalı ürününde 9,85mm / 9,87mm olduğu, davalı ürününün dava konusu faydalı model ana istemindeki özelliklerin tamamını içermediği;

davalıya ait ürünün eşdeğer yol ile koruma kapsamında kalıp kalmadığının incelenmesinde ise, tek kamalı ve farklı ölçülerde bıçaklara sahip bir yapılanmanın, birden fazla kamalı ve farklı ölçülere sahip bıçaklı bir sistem ile eşdeğer olmadığı; davalının sisteminin ne doğrudan ne de eşdeğer yol ile davacıya ait 2017/08523 sayılı faydalı modelin kapsamında kalmadığı tespit edilmiştir.

İlk derece mahkemesince hükme esas alınan 05.11.2020 tarihli bilirkişi raporu denetime elverişli ve bilimsel olup, davacıya ait faydalı model ile davalının sisteminin nitelikleri tek tek karşılaştırılarak sonuca ulaşılmış olmakla bu rapora göre hüküm kurulması doğru bulunmuştur. Bu durumda, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların açıklanan gerekçe ışığında yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre, duruşma açılmasına gerek görülmeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.