İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2025/8 K.2025/788

İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 22.10.2024 tarih 2022/765 E. 2024/956 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalılar vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacılar vekili, davacının davalı şirkette 30/100 pay karşılığı 3.000,00-TL ortaklık hissesi bulunduğunu, kalan 70/100 pay karşılığı 7.000,00-TL ortaklık hissesinin ise diğer davalıya ait olduğunu, davacının şirkette bulunan ortaklık hissesini noterde limited şirket pay devri sözleşmesi ile diğer davacı ...'ye devrettiğini ve ortaklıktan ayrıldığını, ortaklık devrine ilişkin şirket kararı verilmesi muhatap şirket yetkilisine ihtar edilmesine rağmen şirketin olağanüstü genel kurulunun toplanmadığı ve hisse devrinim gerçekleştirilmediği,

hisse devrinin reddedilmemesi nedeniyle onaylanmış olarak kabul edilmesi gerektiği, davalı şirket ortağı davacı ...'in hisselerinin şirkete yeni giren ortak ... adına İzmir Ticaret Sicilinde tescil ve ilanının yapılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalılar vekili, davacı tarafa şirketin % 70 hissesine sahip olan davalı şirketin yöneticisi ve müdürü olan davalı tarafından devre muvafakat edilmediğinin bildirildiğini, pay devrinin yasal ve geçerli olmadığını, davacı ile davalı şirket ortağı arasında davalı şirketin kurulumundan önce düzenlenen kafe açılmasına ilişkin sözleşme ve davalı şirket ile dava dışı şirket arasında düzenlenen Franchise sözleşmesinde devrin yasaklandığını, yazılı onay alınmadan hisse devri yapılamayacağını, davacı ... tarafından diğer davacı ...'ye yapılan ortaklık pay devrinin geçerli olmadığı, aksi kanaatte ise davacıların taleplerinin genel kurulda görüşülmesine karar verilebileceğini, belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, İzmir 15. Noterliği'nin 06.05.2022 tarih ve 05496 yevmiye nolu Limited Şirket Pay Devir Sözleşmesi ile ...'in ...

Şti.'nde bulunan 3.000.000,00-TL bedelindeki 30 payını ...'den devraldığı, akabinde devralan ... tarafından İzmir 15. Noterliği'nin 06.05.2022 tarih ve 05521 yevmiye nolu İhtarname ile Pay Devir Sözleşmesini ve de 06.05.2022 tarih ve 05500 yevmiye nolu ile Düzeltme Beyannamesini muhatap ... Şti.

Müdürü ...'dan şirket genel kurulunun olağanüstü toplantıya çağrılarak sunulan Hisse Devir Sözleşmesi ile Tescil ve İlanın sağlanmasını ihtaren bildirdiği, ...'nın ise Karşıyaka 6. Noterliği'nin 28.07.2022 tarih ve 16782 yevmiye nolu ihtarname cevabı ile muhataplar ... ve ...'e işbu pay devrinin şirketin ... ile yapılan Franchising Sözleşmesinin 4.3 ve 4.4 nolu hükümlerine aykırı olduğu, bu nedenle pay devrinin yasal olmadığı ve geçerli olmadığının bildirildiği, devralan ... tarafından 11.08.2022 tarihinde 22382 evrak kayıt numaralı dilekçe ile İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne başvuru yapılarak taleplerine rağmen ...

Şti. İdaresi tarafından genel kurul toplantı çağrısının yapılmadığı bu nedenle TTK md. 595/7 uyarınca hisse devrine onay verilmiş sayılması gerektiği ve dolayısıyla hisse devir sözleşmesinin tescil ve ilanının talep edildiği, davalı ...

Şti.'nin 2022 yılındaki ticari faaliyetinden elde ettiği toplam satış gelirinin (iş hacmi) 449.419,09-TL olduğu, bunun dışında başkaca bir ticari geliri bulunmadığı, ticari faaliyeti neticesinde yapılan toplam 449.419,09-TL'lik satışların tamamının ... Ltd.

Şti ile imzalanan franchise sözleşmesinden kaynaklandığı, davalı şirketin franchise işletmesi dışında başkaca bir ticari faaliyetinin bulunmadığı, devralan ... tarafından Pay Devir Sözleşmesini ve de Düzeltme Beyannamesini muhatap ... Ltd. Şti.

Müdürü ...'dan şirket genel kurulunun olağanüstü toplantıya çağrılarak sunulan Hisse Devir Sözleşmesi ile Tescil ve İlanın sağlanmasını ihtaren bildirdiği, ancak şirket yönetiminin genel kurulu olağanüstü toplantıya çağırmadığı esas sermaye paylarının geçişlerinin tescil edilmesi için şirket müdürleri tarafından ticaret siciline başvurulması gerektiği belirtilmekte olup bunun da şirket müdürü tarafından yerine getirilmediği, her ne kadar şirket müdürü ... davalı olarak gösterilmişse de;

şirket müdürünün işlemlerini şirketin yürütme organı olarak şirket adına yaptığı, bu nedenle müdürün işlemlerinden dolayı hukuki sorumluluğun bizzat şirketin tüzel kişiliğine ait olduğu, belirtilerek; ... aleyhine açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine, davalı ... Şirketi aleyhine açılan davanın kabulüne, karar verilmiştir.

Karara karşı davalı ... Şirketi tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı ... Limited Şirketi vekili, davacı ...'in davalı şirketteki 30 pay 3.000,00-TL tutarındaki ortaklık hissesinin tamamını noterde düzenlenen limited şirket pay devri sözleşmesi ile diğer davacı ...'ye devrederek ortaklıktan ayrıldığını, davacı ... tarafından kişide edilen noter ihtarnamesi ile hisse devir sözleşmesinin ve ortaklığının onayı için olağanüstü olarak toplantı yapılmak suretiyle karara bağlanmasını, tescil ve ilanının sağlanmasını ihtar ettiğini,

davalıların cevabi ihtarnamesi ile şirketin müdürü olarak mutabakatlarının olmadığını ve bu pay devri sözleşmesinin şirket açılırken ... ile yapılan Franchising anlaşmasının 4.3 ve 4.4 maddelerine aykırı olduğundan yasal olmayan pay devrinin geçerli olmadığının bildirildiğini, şirketin şirketin franchise işletmesi dışında başkaca bir ticari faaliyeti bulunmadığını, payın devri şirkete bildirildikten sonra şirket tarafından inceleme müdürler tarafından yapılarak devir sözleşmesinin şekli ve maddi olarak geçerliliğine bakılacağını,

müdürler bir aykırılık görürse devrin genel kurul tarafından onaylanması talebini genel kurulun gündemine almayacağını, müdürlerin bu kararına karşı mahkemede dava açılarak talebin genel kurula getirilmesi sağlanabileceğini, şirket müdürü olan davalı müvekkil ... gerekli incelemeyi yapılarak davalı şirket yönünden söz konusu hisse devrine muvafakatlerinin olmadığı yönünde gerekli beyanda bulunulduğunu, davalı müvekkil ... ile ...e Marka sahibi ... arasında düzenlenen gerek 04/01/2018 tarihli Kafe açılmasına yönelik sözleşme gerekse ...

Ltd.Şti ile davalı ... Şti arasında düzenlenen Franchısıng Sözleşmesinde hisse devrin yazılı onay ile mümkün olacağının kararlaştırıldığını, yazılı onay şartına uyulmadığından devrin geçerli olmadığı yönündeki savunmaya yönelik hiçbir değerlendirme yapmadığını, belirterek; kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

Davacılar vekili istinafa cevap dilekçesi ile davalının istinaf başvurusunun reddini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, limited şirket hisse devir sözleşmesinden kaynaklı payın devrinin şirket kayıtlarına işlenmesi istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davalı ortak ve temsilcisi aleyhine açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine, davalı şirket aleyhine açılan davanın kabulüne, karar verilmiştir. 1. Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

2. Toplanan tüm deliller ile hukuki ve maddi vakıalar karşısında; ilk derece mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunun hüküm kurmaya ve denetime elverişli olmasına, 6102 sayılı Kanun’un 595. maddesinde limited şirketlerde pay devrinin yazılı şekilde yapılıp noterce onaylanması ve devre ortaklar genel kurulunca da onay verilmesi şartına bağlanmasına, noterlikçe hisse devir sözleşmesinin onaylanmasından sonra pay devralanın veya devredenin müracaat tarihinden itibaren 3 ay içerisinde şirket genel kurulu tarafından pay devri onaylanmış sayılacak olmasına,

somut olayda İzmir 15. Noterliği'nin 06.05.2022 tarih ve 05496 yevmiye nolu limited şirket pay devir sözleşmesi ile ...'in ... Ltd.

Şti.'nde bulunan 3.000.000,00-TL bedelindeki 30 payını ...'den devralmasına, devralan tarafından davalı şirkete yapılan başvuru üzerine davalı şirketin % 70 hissesine sahip olan diğer ortağı ve aynı zamanda yöneticisi ve müdürü olan davalı ... tarafından pay devrinin yasal olmadığı ve geçerli olmadığının bildirilmesine, davalı şirket genel kurulunca devir işleminin kabulüne ilişkin herhangi bir karar alınmamasına, onay için özel bir toplantı ve karar sayısı aranmamasına, davalı şirket ortağı aynı zamanda şirketi temsile yetkili müdürün pay mevcut pay oranın toplantı ve karar için yeterli olmasına,

şirket ana sözleşmesinde bu hususta özel bir nisap öngörülmemesine, şirketin ana sözleşmesinde pay devrini kısıtlayıcı bir hükme de yer verilmemesine, davalının ileri sürdüğü franchısıng sözleşmesinde davacıların taraf sıfatı bulunmadığı gibi 01.04.2018 tarihli adi yazılı sözleşmenin de konusunun adi ortaklığa ilişkin olmasına, davalı şirketin faal konumda bulunmasına, ortaklık genel kurulunun toplanarak onay konusunda 3 ay içinde karar almamasına, davalı şirket müdürü tarafından TTK 598. maddesi kapsamında ticaret sicil müdürlüüğüne her hangi bir başvuru da yapılmamasına,

davalı ortağın devre onayının olmadığını bildirmesinin tek başına sonuç doğurmayacak olmasına, onayın TTK m. 616/1-9 uyarınca genel kurulun devredilemez yetkileri arasında bulunmasına, 3 aylık sürenin geçmesiyle zımmen onay verilmiş ve paylar devralana geçmiş sayılacak olmasına, bu çerçevede davalı tarafın tescilden kaçınmakta haklı olmadığının anlaşılmasına, mahkemece tescili emreder nitelikte karar vermesine ( Yargıtay 11. HD'nin 30.03.2022 tarih ve 2021/428 E. 2022/2613 K.), tarafların iddia ve savunmaları ile dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin doğru nitelendirilmesine,

hükmün dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, ilk derece mahkemesince verilen kararda bir hukuka aykırılık bulunmamakla, istinaf itirazları yerinde değildir.

Bu durumda, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların açıklanan gerekçe ışığında yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre, duruşma açılmasına gerek görülmeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.