Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2026/156 K.2026/120

Yapılan inceleme sonunda derdest dava: "...KONU: Davalı... tarafından diğer davalı...ne verilen ... numaralı 490.000,00 TL bedelli ve 02.07.2025 keşide tarihli çek hakkında başlatılabilecek takiplerin yargılama sona erinceye kadar tedbiren durdurulmasına ve yargılama neticesinde dava konusu çek nedeniyle müvekkilin davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi isteminden ibarettir. (Harca Esas Değer: 490.000,00 TL)...SONUÇ VE İSTEM : Yukarıda açıklanan nedenler doğrultusunda,

Öncelikle müvekkil hakkında ... Numaralı 490.000,00 TL bedelli 02.07.2025 keşide tarihli çek hakkında başlatılabilecek icra takibinin tedbiren durdurulmasına,

Yapılacak yargılamanın sonunda müvekkilin ... Numaralı 490.000,00 TL bedelli 02.07.2025 keşide tarihli çek nedeniyle davalılara borçlu olmadığının tespitine,

Davalıların, müvekkile %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatı ödemeye mahkum edilmesine,

Yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davalılara müşterek ve müteselsilen yükletilmesine,..." karar verilmesi talebine ilişkindir.

Davacı tarafça açılan bu dava Kayseri 2.Asliye ticaret mahkemesinin 2025/589 esasına kaydedilmiş ve 2025/621 karar sayılı ilamla:

"Dava, ... numaralı 490.000,00-TL bedelli 02/07/2025 keşide tarihli çek nedeniyle borçlu olmadığının tespitine ilişkin menfi tespit davasıdır.

Dosyadaki mevcut evraklar ve Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2025/490 Esas sayılı dosyasının incelenmesinde. Davacısının ..., davalıların ...Ltd.

Şti. ile ...A.Ş olduğu, dava konusunun ... numaralı 490.000,00-TL bedelli 02/07/2025 keşide tarihli çekin ... tarafından tedarik edilecek lastik, yedek parça vb. ... malzemelerine ilişkin bağlantı çeklerinden olduğu ve işbu çekten dolayı davacının davalılara borçlu olmadığının tespitine ilişkin dava olduğu, Mahkememiz dosyası ile 2025/490 esas sayılı dosyası arasında şahsi, hukuki ve fiili bağlantı olduğu ve Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/490 esas sayılı davasının, işbu dava dosyası ile davacısının aynı olduğu,

dava konusunun ve tarafların aynı olması nedeniyle yargılamanın birlikte yürütülmesinin usul ekonomisi ilkesine uygun olacağı kanaatine varılmıştır.

İzah edilen tüm nedenlerle HMK'nın 166. maddesi gereğince mahkememiz dava dosyasının daha önce açılan Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/490 esas sayılı dava dosyası üzerinden birleştirilmesine, mahkememiz esasının bu şekilde kapatılmasına, yargılamaya Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/490 esas sayılı dava dosyası üzerinden devam edilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenler ile;

1-Mahkememizin işbu dava dosyasının HMK'nın 166/4 maddesi gereğince aralarında hukuki ve fiili irtibat bulunması nedeniyle HMK'nın 166/1 maddesi gereğince derdest olan Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/490 esas sayılı dava dosyası ile BİRLEŞTİRİLMESİNE,

2-Bu dosyanın esasının birleştirme nedeniyle kapatılmasına, yargılamaya Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/490 esas sayılı dosyası üzerinden devam edilmesine,

3-Yargılama harç ve giderleri hususunun birleşme kararı verilen dosyada esas mahkemece değerlendirilmesine, " karar verilmiştir.

Mahkeme, davacı tarafça istenen ihtiyati tedbir hakkında 09/07/2025 tarihli gerekçeli ara kararıyla;

"...Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle; Davaya konu ... A.Ş. ... şubesine ait ... Numaralı 490.000,00 TL bedelli 02.07.2025 ödeme tarihli çek hakkında başlatılabilecek icra takibinin tedbiren durdurulmasına yönelik İhtiyati Tedbir Kararı verilmesini talep etmiştir.

Talep, ihtiyati tedbir yoluyla çek hakkında başlatılacak takibin durdurulması istemine ilişkindir.

HMK'nun 389/1. maddesine göre mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle bir hakkın elde edilmesi önemli ölçüde zorlaşacak ya da tamamen imkansız hale gelecek ise veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir.

İİK'nun 72/2. maddesi hükmüne göre "İcra takibinden önce açılan menfi tesbit davasına bakan mahkeme, talep üzerine alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir".

Somut davada, davacı tarafından sunulan protokol ile yasa maddeleri gözetilerek davaya konu edilen çekin davalılar tarafından icra takibine konu edilmesi halinde takibin durdurulması yönündeki talebinin taktiren %20 teminat karşılığında kabulüne dair karar gerekmiştir.

KARAR

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-İhtiyati tedbir talebinin KABULÜ ile davaya konu çek bedelinin takdiren %20'i oranında nakdi teminatın veya süresiz banka teminat mektubunun ihtiyati tedbir isteyen tarafından verilmesi halinde, ... A.Ş. ... şubesine ait ... Numaralı 490.000,00 TL bedelli 02.07.2025 ödeme tarihli çekin İCRA TAKİBİNE KONU EDİLMESİ HALİNDE TAKİBİN DURDURULMASINA,

2-Tedbir isteyen tarafından teminat yatırıldığında icra daireleri tevzi bürosuna bu hususta müzekkere yazılmasına,

3-İşbu müteferrik karardan birer suretin taraflara tebliğine,..." karar vermiştir.

Davalı ...ANONİM ŞİRKETİ -vekili işbu ihtiyati tedbir kararına dilekçesiyle süresinde itiraz etmiştir.

Mahkeme itirazı duruşmalı incelemiş,28/11/2025 tarihli duruşmada hazır olan taraf vekillerini dinlemiş ve aynı celsedeki (9) nolu kısa ara kararıyla : "9-Davalı ...şirketinin tedbir kararına itirazının reddine, bu hususta ara karar düzenlenmesine," karar vermiştir.

Bu kısa ara kararı yönünden ayrıca gerekçeli olarak 01/12/2025 tarihli ara karar da yazmıştır.Bu ara kararında da:

"...Mahkememizin 09/07/2025 tarihli ara kararıyla dava konusu ... A.Ş. ... şubesine ait ... Numaralı 490.000,00 TL bedelli 02.07.2025 ödeme tarihli çekin icra takibine konu edilmesi halinde takibinin durdurulmasına karar verilmiştir.

Davalı ...Anonim Şirketi vekili tedbire itiraz dilekçesinde özetle.

Dava konusu çeke ilişkin tedbir kararı verilmesinin isabetsiz olduğunu, davacı yanın hiçbir haklı gerekçe göstermeden, borca itiraz ederek, dava konusu çekin bağlantı çeki olduğu olduğu iddiasıyla tedbir kararı verilerek çekin takibe konmasını engellemek istediğini, davacının hiçbir şekilde çeke konu borcu ödemekten kurtulacak bir iddiası olmadığını, tedbir talebinden rücu edilerek tedbir kararının reddine karar verilmesi gerektiğini, İİK m 170/2 gereğince "İcra mahkemesi duruşmadan önce yapacağı incelemede,

borçlunun itiraz dilekçesi kapsamından veya eklediği belgelerden edindiği kanaata göre itirazı ciddi görmesi halinde alacaklıya tebliğe gerek görmeden itirazla ilgili kararına kadar icra takibinin geçici olarak durdurulmasına evrak üzerinde karar verebilir.

" düzenlemesine göre itiraz dilekçesi kapsamında ve dilekçe ekinde bu itirazın ciddi görülmesinin mümkün olmadığını, tedbir talebinin HMK 389. Maddesi kapsamında bir ihtiyati tedbir niteliğinde olması hususu göz önüne alındığında anılan maddede "yaklaşık" ispat kavramına vurgu yapıldığı görüleceğinin, ihtiyati tedbir isteyen tarafın davasını kesin olarak ispat etmesine gerek olmadığını, basit ispatın da ihtiyati tedbir kararı verilmesine yeterli olmadığı, davacı tarafından çekin herhangi bir mal ve hizmet alına ilişkin olmadığı iddia ve beyan edilmişse de davacının bu iddiaları somut bir delile dayandırılmdığını, yaklaşık ispat kuralının sağlanmadığının, verilen tedbir kararından rücu edilerek tedbir kararının reddine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

İİK'nun 72/2. maddesi hükmüne göre "İcra takibinden önce açılan menfi tesbit davasına bakan mahkeme, talep üzerine alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir".

Somut davada, davacı tarafından sunulan protokol ile yasa maddeleri gözetilerek davaya konu edilen çekin davalılar tarafından icra takibine konu edilmesi halinde takibin durdurulması yönündeki mahkememiz kararında usul ve yasaya aykırı bir durum bulunmadığından itirazın reddine karar vermek gerekmiştir.

KARAR

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davalı ...Anonim Şirketi vekilinin tedbirin kaldırılması talebinin reddine, 2-Ara kararın davacı ve davalı ...Anonim Şirketi vekiline tebliğine, masrafın gider avansı mevcut olması halinde işbu davalıdan karşılanmasına,..." şeklinde karar verdiği görülmüştür. Davalı ...ANONİM ŞİRKETİ - vekili işbu ara kararını süresinde istinaf etmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ...ANONİM ŞİRKETİ - vekili tarafından ilk derece mahkemesine sunulan istinaf başvuru dilekçesinde özetle. Kayseri 2. asliye ticaret mahkemesinin 01/12/2025 tarihli “davalı ...a.ş. vekilinin ihtiyati tedbirin kaldırılması talebinin reddine” ilişkin ara kararının, hmk m. 353/1-b-2 gereğince kaldırılması, ihtiyati tedbirin müvekkil şirket yönünden iptali gerektiğini , ihtiyati tedbir şartlarının oluşmadığını yaklaşık ispat, hakkın ciddi şekilde tehlikeye düşmesi,

tedbirin ölçülü olması şartlarının birlikte gerçekleşmesi zorunlu olduğunu, davacının somut, yazılı ve inandırıcı delil ile ortaya koyamadığını, sadece soyut iddia ve taraf beyanları, yaklaşık ispat olarak kabul edilemeyeceğini müvekkili şirketinin iyi niyetli yetkili hamil olduğunu, 6361 sayılı kanun m. 9/2 yanlış yorumlandığını tedbir kararının ölçüsüz olduğunu, müvekkilinin telafisi güç zararına yol açtığını ara karar gerekçesinin yetersiz olduğunu, hangi delilin yaklaşık ispat sağladığı,

müvekkilinin hangi eyleminin hukuka aykırı olduğu , iyi niyetin neden bertaraf edildiği hususları hiçbir şekilde açıklanmadığını, bu durum, hmk m. 297 ve gerekçeli karar ilkesine aykırı olduğunu, arz ve izah edilen nedenlerle; kayseri 2. asliye ticaret mahkemesi’nin 01/12/2025 tarihli “davalı ...a.ş. vekilinin ihtiyati tedbirin kaldırılması talebinin reddine” ilişkin ara kararının kaldırılmasına dava konusu çek yönünden verilen ihtiyati tedbirin müvekkil ...a.ş. bakımından iptaline, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini, talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HMK'nın 355. maddesine göre "İnceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Ancak Bölge Adliye Mahkemesi kamu düzenine aykırılık gördüğü takdirde bunu resen gözetir" şeklinde düzenleme bulunmaktadır. Ön inceleme yönünden bir eksikliğin bulunmadığının anlaşılması nedeniyle istinaf dilekçesinde ileri sürülen istinaf sebepleri hakkında esastan inceleme yapılmıştır.

İstinaf dilekçesinde ileri sürülen istinaf sebepleri ,esas ilişkin işbu menfi tespit davasında mahkemesince takdiren tayin edilen teminat türü ve miktarı karşılığında verilen 09/07/2025 tarihli ihtiyati tedbir kararında yazılı ayrıntılı açıklamalar, işbu tedbir kararına davalı ...ANONİM ŞİRKETİ - vekilince sunulan itiraz dilekçesiyle yapılmış itiraz sebepleri, mahkemesince duruşmalı yapılan itiraz incelemesi sonunda verilen verilen ve istinaf edilen 01/12/2025 tarihli gerekçeli ara kararda yazılı ayrıntılı açıklamalar ile bu aşamadaki mevcut derdest dava dosyası kapsamı birlikte incelenip değerlendirildiğinde.

İşbu derdest davanın dava konusu çekten dolayı , icra takibinden önce açılmış olan menfi tespit davası olduğu,bu davada davacı tarafça istenen söz konusu ihtiyati tedbir talebinin kabulü için İİK 72/2 maddesi gereğince aranan gerekli ve yaklaşık ispata dair yeterli koşulların bu aşamadaki mevcut derdest dava dosyası kapsamına göre bulunduğundan sözkonusu ihtiyati tedbir talebinin kabulü gerektiği sonucuna varılmıştır.

Zira burada yasaca aranan kesin bir ispat olmayıp yaklaşık ispat yeterlidir.Bu nedenlerle davalı ...ANONİM ŞİRKETİ - vekilinin işbu ihtiyati tedbir kararına karşı ileri sürdüğü itiraz sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle ve mahkemece de, istinaf edilen gerekçeli ara kararı ile, ihtiyati tedbir talep eden davacı tarafın söz konusu ihtiyati tedbir talebinin takdiren tayin edilen teminat türü ve miktarı karşılığında verilen 09/07/2025 tarihli ihtiyati tedbir kararına karşı davalı ...ANONİM ŞİRKETİ -vekilince yapılan itirazlarının reddine dair duruşmalı inceleme ile 01/12/2025 tarihli gerekçeli ara kararıyla karar verilmiş olduğundan, istinaf edilen işbu ara kararda mahkemece yazılı ayrıntılı açıklamalar, yasal sebep ve gerekçeler de birlikte gözetildiğinde, istinaf edilen ara kararda usul,

yasa ve bu aşamadaki mevcut derdest dava dosyası kapsamı yönlerinden herhangi bir isabetsizlik ve aykırılığın bulunmadığı, ara kararının hukuka uygun olduğu , bu nedenlerle de ihtiyati tedbire itiraz eden davalı ...ANONİM ŞİRKETİ -vekilinin yukarıda yazılı istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından, istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.