Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2024/1716 K.2025/96

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle. Müvekkilinin ....... Belediyesi ile Aslım Mevkiinde hafriyat toprağı, inşaat ve yıkıntı atıkları depolama sahasının işletmesi hakkında sözleşmesinin olduğunu, sözleşme kapsamında müvekkilinin moloz döküm sahasını işlettiğini, müvekkili bu işletme faaliyeti kapsamında .......

Belediyesi ile arasında düzenlenen teknik ve idari şartname dikkate alındığı takdirde belediye sınırları içerisinde yıkımı ve yapımı gerçekleştirilen hafriyatların tesislerine getirilip boşaltma işlemi gerçekliştirilmesi gerektiğini, fakat davalı şirket tarafından sürdürülen, ....... Hastanesi inşaatı alanından çıkarılan hafriyatların .......

Belediyesi Hafriyat Toprağı İnşaat ve Yıkıntı Atıkları Depolama Sahası'na ulaşmadığını tespit ettiklerini, iş bu yıkım alanlarından çıkan hafriyatın müvekkile ait k.b.b.h.t.i.y.a.d.s yıkılmayıp muhtelif yerlere yıkıldığını, davalı şirket tarafından yürütülen .......

Hastanesi inşaat alanından çıkan hafriyat ve molozlar müvekkilinin işlettiği K.B.B.H.T.İ.Y.A.D.S teslim edilmesi gerekirken muhtelif alanlara yıkılan hafriyat ve molozlar nedeniyle müvekkilinin büyük bir mağduriyet yaşadığını, müvekkili karşı taraftan uğradığı zararları tazmin etmek için Konya .....Noterliğinin 17/06/20221 tarih ve ....... yevmiye nolu ihtarnamesi ile zararlarını talep ettiğini, fakat karşı taraftan olumlu bir cevap alınamadığını, dava şartı olan arabuluculuğa başvurulduğunu ancak tarafların arasında anlaşma sağlanamadığını, müvekkilinin söz konusu işletmeyi .......

Belediyesi'nden ihale karşılığı aldığı ve buranın işletmesinden kar elde etmek amacında olduğunun açık olduğunu, bu sebeplerle mahrum kaldıkları karın tazmininin yapılması için, haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari reeskont faizi ile birlikte şimdilik 10.000,00 TL mahrum kalınan kar ve tazminatın davalıdan tahsilini, ve yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalı üzerinde bırakılmasına, karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle. Davada Ankara Mahkemelerini görevli olduğunu, müvekkili şirket tarafından .......

Hastanesi inşaat alanından çıkarılan ve dolguda kullanılmayan fazla hafriyatların bu sahalara dökülmesi veya dökülmemesi Belediye mevzuatına/yasal düzenlemeye dayandığını ve bu sebeple, ihtilafta haksız fiil'den bahsetmek hukuken mümkün olmadığını, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, mevcut olmayan alacak için dava açılığını bu sebeple, davanın hukuki yarar yokluğundan usulden reddi gerektiğini, müvekkili şirketçe inşaat alanından çıkarılan harfiyatların bir kısmı dolgu malzemesi olarak kullanıldığını, kalanının ....

Belediyesi adına davacı tarafından işletilen sahalara döküldüğünü, başka bir sahaya döküm yapılmasının söz konusu olmadığını, yapı ruhsatları alınması sırasın da ilk proje kotundan hareketle o alandan ne kadar hafriyat çıkacağının tahmini olarak hesaplandığını, proje döneminde ruhsat arkasına yazılan hafriyat miktarının inşaat alanınadan çıkarılan ve döküm sahalarına dökülen harfiyat miktarının bire bir aynı olmama ihtimalinin olduğunu, müvekkili şirket tarafından yapılmakta olan inşaat alanından çıkacağı tahmin edilen hafriyat turarı kadar harfiyat,

Konya Belediyesi adına davacı tarafından işletilmekte olan sahalara fiilen dökülmese dahi bu hafriyat tutarı üzerinden davacı yana hafriyat bedeli ödeneceği konusunda müvekkili şirket ile davacı arasında veya davacının taşeronu olduğu ....... Belediyesi'ne harfiyat bedeli ödeneceği konusunda müvekkili şirket ile .......

Belediyesi arasında bir sözleşme veya müvekkili şirket tarafından verilmiş bir taahhütname bulunmadığını, müvekkili şirketin nakliye araçlarındaki bu gps'ler kontrol edildiğinde kamyonların iddia edildiği şekilde başka döküm sahalarına giderek döküm yapmadığının anlaşılacağını, haksız fiil ve temerrüt hali söz konusu olmadığını hüküm altına alınacak bir alacak olması halinde alacağa ancak dava tarihinden itibaren yasal faiz uygulanabileceğini, bu sebeplerle yetkisizlik kararı verilmesini, taleplerinin kabul görmemesi halinde ise davacı yanın haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davasının usule ilişkin diğer itirazlarına binaen usulden;

aksi takdirde esastan reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretini davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Konya.... Asliye Ticaret Mahkemesi ....... Esas ....... Karar sayılı gerekçeli kararında özetle.

"KANUN YOLU AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Her ne kadar eldeki dava 10.000,00 TL üzerinden harçlandırılmak suretiyle açılmış ise de eldeki davanın 6100 Sayılı HMK'nın 109/1 maddesi gereğince kısmi dava olduğu, Mahkememizce yapılan keşif neticesinde düzenlenen 09/11/2023 tarihi bilirkişi raporunda davacı tarafından gösterilen alanlarda bulunan hafriyat miktarının KDV dahil 1.638.912,00 TL olduğunun rapor edildiği, davacı vekili tarafından Mahkememizin 28/11/2023 tarihli duruşmasında alınan beyanlarında ıslah hakkını kullanmayacaklarının belirtildiği ve yukarıda detayı verilen T.C.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 09/01/2017 Tarih ve 2016/796 Esas-2017/108 Karar sayılı ilamı ile 6100 Sayılı Kanunun 341/3 maddesi de nazara alınarak istinaf kanun yolu açık olmak üzere;

Davacının davasının REDDİNE" şeklinde hüküm kurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili sunduğu istinaf dilekçesinde özetle; müvekkil .......'un ....... Belediyesi ile Aslım Mevkiinde hafriyat toprağı, inşaat ve yıkıntı atıkları depolama sahasının işletmesi hakkında sözleşmesinin mevcut olduğunu, sözleşme kapsamında müvekkilin moloz döküm sahasını işlettiğini, müvekkil bu işletme faaliyeti kapsamında .......

Belediyesi ile arasında düzenlenen teknik ve idari şartname dikkate alındığı takdirde belediye sınırları içerisinde yıkımı ve yapımı gerçekleştirilen hafriyatların tesise getirilip boşaltma işlemi gerçekliştirilmesi gerektiğini fakat davalı şirket tarafından sürdürülen,....... Hastanesi inşaatı alanından çıkarılan hafriyatların .......

Belediyesi Hafriyat Toprağı İnşaat Ve Yıkıntı Atıkları Depolama Sahasına ulaşmadığı tespit edildiğini, iş bu yıkım alanlarından çıkan hafriyatın müvekkile ait K.B.B.H.T.İ.Y.A.D.S yıkılmayıp muhtelif yerlere yıkılldığına dair tespit ve fotoğrafların dosyaya sunulduğunu, davalı şirket tarafından yürütülen .......

Hastanesi inşaat alanından çıkan hafriyat ve molozlar müvekkilin işlettiği K.B.B.H.T.İ.Y.A.D.S teslim edilmesi gerekirken muhtelif alanlara yıkılan hafriyat ve molozlar nedeniyle müvekkilin büyük bir mağduriyet yaşadığını, tüm bu nedenlerle Konya.... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ....... Esas ve .......

Karar numaralı kararının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılarak “davanın İstinaf Mahkemesi’nde yeniden görülmesi”, davanın istinaf mahkemesinde yeniden görülmesi mümkün değilse, “hükmün bozulmasına ve dosyanın yeniden karar verilmek üzere yerel mahkemeye gönderilmesine” karar verilmesine,

fazlaya ilişkin hakları saklı tutulmak kaydıyla, müvekkile ait işletmeye getirilmesi gereken hafriyat ve molozların başka alanlara dökülmesinin sebep olduğu mahrum kalınan kârın tazmininin yapılması için haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari reeskont faizi ile birlikte şimdilik 10.000 TL mahrum kalınan kâr ve tazminatın davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

Davalı vekili sunduğu istinaf dilekçesinde özetle; mahkemenin 28/11/2023 tarihli duruşmasında davacı vekilinin "dosya sübuta ermiştir, fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla, belirtmiş olduğumuz dava değeri üzerinden davamızın kabulünü, bilirkişi raporunda hesaplanan tutarlar üzerinden de kanun yolunun açık olarak hüküm tesisini talep ederiz" şeklindeki sözlü ıslah talebine binaen yerel mahkeme kararının vekalet ücreti takdirine ilişkin kısmının kaldırılarak taraflarına nispi vekalet ücreti hazine lehine de harca hükmedilmesi gerektiğini, tüm bu nedenlerle davacı vekilinin Konya....

ATM.'nin 28/11/2023 tarih ve ....... sayılı kararına karşı sunduğu 11.01.2024 tarihli istinaf kanun yoluna başvuru dilekçesine cevaplarının kabulü ile davacı yanın istinaf taleplerinin reddine, katılma yolu ile istinaf kanun yoluna başvuru dilekçelerinin kabulü ile istinaf nedenleri doğrultusunda yerel mahkeme kararının vekalet ücreti takdirine ilişkin kısmının kaldırılarak davacı yanın sözlü ıslah talebine binaen taraflarına nispi vekalet ücreti hazine lehine de harca hükmedilmesine, istinaf yargılama giderleri ve vekalet ücretinin istinaf başvurusunda bulunan yana tahmiline karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Mahkemece verilen karar, davacı ve davalı tarafından aşağıda incelenen yönlerden istinaf edilmiştir.

-Davacının istinafı yönünden;

Dava, haksız eylem nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkindir. Haksız eylemden doğan tüm zararın giderilmesi istenilebilir.818 sayılı BK’nın 41. maddesi (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) 49. maddesi uyarınca haksız fiil sorumluluğundan bahsedilebilmesi için bir fiilin bulunması, fiilin hukuka aykırı olması, kusurun bulunması, hukuka aykırı fiille zarar verilmesi ve hukuka aykırı fiil ile zarar arasında uygun illiyet bağının bulunması gerekmektedir. Böylelikle haksız fiilin; fiil, hukuka aykırılık, kusur, zarar ve uygun illiyet bağından ibaret olmak üzere beş unsuru bulunduğu söylenebilir.

Maddede haksız fiil sorumluluğundan söz edebilmek için gereken şartlardan olan zarardan söz edilmiş ise de kanunda zarar tanımı yapılmamıştır. Doktrin ve yargısal içtihatlarda zarar, “geniş anlamda zarar” ve “dar anlamda zarar” olmak üzere ikiye ayrılmıştır.

Geniş anlamda zarar, bir kişinin mal varlığında veya kişi varlığında (manevi varlığında) iradesi dışında meydana gelen eksilmeler, dar anlamda zarar ise teknik anlamdaki maddi zararı ifade etmekte olup, bu zarara mal varlığı zararı da denilmektedir.

Hukuka aykırı bir fiil işleyen kimse ancak bu fiilinin sebep olduğu zararları tazminle yükümlüdür. Ancak, fiil ile arasında uygun illiyet bulunmayan bir zararın tazmini istenemez. Fakat fiille uygun illiyet bağı bulunan bütün zararlardan faili sorumlu tutmak da adil olmayabilir. Hayat tecrübelerine göre, bir fiilin, olayların normal akışında meydana getirebileceği zararlarla olan mantıki illiyet bağına uygun illiyet bağı denilmektedir. Uygun illiyet zinciri içinde bir sebebin zararı meydana getirmeye uygun bir sebep olup olmadığı araştırılacaktır.

Somut dosyamızda. Davacı ile dava dışı ....... Belediyesi ile aralarında Aslım Mevkiinde hafriyat toprağı, inşaat ve yıkıntı atıkları depolama sahasının işletmesi konusunda sözleşme bulunduğunu, sözleşme kapsamında moloz döküm sahasını işlettiğini, bu işletme faaliyeti kapsamında .......

Belediyesi ile arasında düzenlenen teknik ve idari şartname dikkate alındığı takdirde belediye sınırları içerisinde yıkımı ve yapımı gerçekleştirilen hafriyatların tesisine getirilip boşaltma işlemi gerçekleştirilmesi gerektiğini, fakat davalı şirket tarafından yürütülen .......

Hastanesi yapım çalışmaları sonucu çıkan hafriyat ve molozların müvekkilin işletmekte olduğu sahaya getirilmesi gerekirken kaçak sahalara ve lisanssız yerlere dökülmesi nedeniyle uğradığı zararın tazminini talep etmekte ise de, Yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere davacının davaya konu ettiği davalının fiili ile arasında uygun illiyet bulunmayan bir zararın tazmini istenemez. davalı şirketin, davacının dava dışı belediye ile aralarında imzalanan sözleşmenin tarafı olmadığı, davacının bu sözleşme nedeniyle uğradığı zararı ancak akidi olan belediyeden talep edebileceği;

olayın haksız fiil şartları kapsamında ele alınması halinde de haksız fiil unsurlardan illiyet şartının bulunmadığı, yani davalının herhangi bir hakka dayanmayan bir fiili ile davacının bir zararının oluştuğunun da iddia edilemeyeceği anlaşılmakla, bu nedenle ilk derece mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun olduğundan davacının istinaf başvuru talebinin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

-Davalının katılma yoluyla Vekalet ücretine ilişkin itirazında ise;

Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13. Maddesinde;

(1) Bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde gösterilen hukuki yardımların konusu para veya para ile değerlendirilebiliyor ise avukatlık ücreti, davanın görüldüğü mahkeme için bu Tarifenin ikinci kısmında belirtilen maktu ücretlerin altında kalmamak kaydıyla (7 nci maddenin ikinci fıkrası, 10 uncu maddenin üçüncü fıkrası ile 12 nci maddenin birinci fıkrası, 16 ncı maddenin ikinci fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla) bu Tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir.

(2) Ancak, hükmedilen ücret kabul veya reddedilen miktarı geçemez.

(3) Maddi tazminat istemli davanın kısmen reddi durumunda, karşı taraf vekili yararına bu Tarifenin üçüncü kısmına göre hükmedilecek ücret, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemez.

(4) Maddi tazminat istemli davaların tamamının reddi durumunda avukatlık ücreti, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümüne göre hükmolunur" düzenlemesine yer verilmiştir.

Buna göre, eldeki maddi tazminat istemi reddolunduğuna göre, Mahkemece maktu tarifeye göre davalı lehine hükmedilen vekalet ücretinde de usul ve yasaya aykırılık oluşmamakla buna yönelik davalı istinafının yerinde olmadığı görülmüştür.

Bu halde, kamu düzeni ve istinaf sebepleri çerçevesinde; dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön ile kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına; dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına göre, davacı ve davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.