Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2025/979 K.2025/1093

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle;davalının maliki, işleteni olduğu ....... plakalı aracın müvekkili şirket tarafından zorunlu trafik poliçesi ile sigorta güvencesi altına alındığını, müvekkili şirkete sigortalı olan ...... plakalı aracın 23.03.2024 tarihinde trafik kazasına karıştığını, işbu kaza sebebi ile ..... plakalı aracın hasara uğradığını, ....... plakalı aracın hasarı sebebi ile müvekkili şirket tarafından hak sahiplerine 200.000,00 TL ödeme yapılmak zorunda kalındığını, Zorunlu Trafik Poliçesi Genel Şartları gereğince kaza anında sigortalı araç sürücüsünün kaza mahalini terk ettiğini, kaza tutanağı,

alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranmış olması sebebi ile de müvekkili şirketin sigortalısı olan davalıya rücu hakkı doğduğunu beyanla, .....İcra Müdürlüğü'nün .....

Esas sayılı dosyasına, borçlu tarafından yapılan tüm itirazların iptali ile itirazın; asıl alacak, takipten önce işlemiş faiz, faiz oranı ve tüm ferilerini kapsar şekilde iptali ile takibin devamına karar verilmesini Mahkememizden talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle;23.03.2024 tarihinde gerçekleşen maddi hasarlı trafik kazasında davalı müvekkili ....... adına kayıtlı ....... plakalı aracın sürücüsü ......'nun olay gerçekleştikten sonra karşı tarafın şoförü başta olmak üzere, can güvenliğinden endişe ederek etrafındaki baskıdan korktuğunu, akabinde olay yerini terk ederek kaçtığını, yaşının gençliği sebebi ile olayı idare edemediğini, devamında başına bir şey geleceği düşüncesi ile korkarak saklandığını ve ifade vermeye gelmediğini, karakola giderek ifadesini vermek üzere kendisini ikna ettiğini, ifadesi verildikten sonra mahkemeye sunulacağını,

dolayısı ile davacının tüm söylemlerini reddettiklerini, sadece olay yerinde şoförün korkup kaçması sebebi ile müvekkilinin sorumlu tutularak, davalı sigorta şirketinin rücu etmesi için yeterli olmayacağını, zarara uğratılmaya çalışılmasının kabul edilemeyeceğini beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Yerel mahkeme tarafından yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAFA BAŞVURAN TARAFLAR ve İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekilinin istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Yerel mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk ettiği trafik kazası tespit tutanağı ile sabit olduğunu, davalı, kaza yerini terk ederek, alkol raporu alınmasını da engellediğini,

DELİLLER

Tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

Dava, trafik kazası nedeni ile zmms poliçesine göre üçüncü kişiye ödenen hasar bedelinin davalı sigortalıdan rücuen tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

Yerel mahkemece kazanın maddi hasarla neticelendiği, yani bedeni hasara neden olmadığı, rücu için öncelikli koşulun gerçekleşmediği gerekçesiyle davanın reddine dair verilen karara karşı davacı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4. Maddesinde zarar görenlerin haklarının saklı tutulması ve sigotacının sigortalı ya rücu hakkı düzenlenmiş, ilgili maddenin (f) fıkrasında 'Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibizorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması hali.' rücu sebebi olarak belirlenmiştir.

Dairemizin bir kısım kararlarında. ZMMS Genel Şartlarının B.4-f maddesi anlamında, sigortacının sigortalıya olay yerinin terk haline dayalı rücu hakkını kullanabilmesi için zararın bedeni zarar niteliğinde olması gerektiği, zararın maddi zarar niteliğinde olması halinde rücu şartlarının oluşmadığı belirtilmiş ise de.

Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2024/11202 Esas, 2025/2473 karar sayılı "..01.06.2015 tarihinden sonra düzenlenen zorunlu trafik sigorta poliçeleri bakımından uygulanmakta olan Karayolları Motorlu Araçlar ZMMS Genel Şartlarının B.4-f maddesi metni çok iyi kaleme alınmamış olmakla birlikte, madde metninden anlaşılması gereken, maddi ya da bedeni hasara neden olan tüm trafik kazalarında olay yerini terk ile kazanın oluş koşullarına ilişkin gerekli belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranılması hallerinde sigortacının üçüncü kişilere yaptığı ödeme nedeniyle sigortalısına rücu edebilecek olduğudur.

İstisnai durumlar ise "hariç" denilerek gösterilmiştir. Buna göre bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitmesi, can güvenliği nedeniyle uzaklaşması gibi zorunlu hallerde sigortalı bu maddeden kaynaklanan rücu sebebinden kurtulacaktır.

Olay yerini terkin zorunlu olduğu haller ve kazanın oluş koşullarına ilişkin gerekli belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranılması halleri sınırlı sayıda olmayıp örnek olarak sayılmıştır. Ancak istisnai haller madde metninin başına yazıldığı için sanki olay yerini terk etme hali sadece bedeni hasara neden olan kazalarda uygulanacakmış, maddi hasarlı kazalarda uygulama alanı yokmuş gibi bir anlama yol açmıştır.

Oysaki bedensel hasarlı kaza olmasa dahi olay yerinin terk edilmesi halinde sigorta şirketinin belirtilen istisnalar haricinde sigortalısına rücu edebileceği kabul edilmiştir. Olay yerini terk ile içe rücu sebebi gerçekleşmiş olup olay yerini Genel Şartların B.4-f maddesinde sayılan haller ile benzer zorunlu nedenlerden biri nedeniyle terk ettiğini, dolayısıyla rücu sebebinin oluşmadığını ispat yükü ise sigortalıdadır.

Sigortalı kaza yerini ancak Genel Şartların B.4-f maddesinde sayılan zorunlu nedenlerden biri nedeniyle terk ettiğini ispatlar ise rücu durumundan kurtulacaktır. Açıklanan nedenlerle Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Genel Şartlarının B.4/f bendine göre kaza yerinin terk edilmesi halinin salt maddi hasarlı trafik kazalarında da içe rücu sebebi olduğu açıktır.

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Genel Şartlarının B.4/f bendine göre kaza yerinin terk edilmesi halinin salt maddi hasarlı trafik kazalarında da içe rücu sebebi olduğuna....

İstinaf daireleri arasındaki görüş ve uygulama UYUŞMAZLIKLARININ BU ŞEKİLDE GİDERİLMESİNE," şeklindeki ilamında da belirtildiği üzere , istinaf daireleri arasındaki uyuşmazlığın ZMMS Genel Şartlarının B.4-f maddesi gereği olay yeri terk halinin hem bedeni hasara ilişkin, hem de maddi hasara ilişkin trafik kazalarında içe rücu sebebi olacağı belirtildiğinden, Dairemizce önceki uygulamadan dönülerek, artık olay yeri terk halinin maddi hasara ilişkin trafik kazalarında da içe rücu sebebi olacağı görüşü benimsenmiştir.

Bu durumda, maddi ya da bedeni hasara neden olan tüm trafik kazalarında kaza yerini terk sebebinin ZMSS Genel Şartları B.4/f bendi kapsamında "tedavi" veya "yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme", "can güvenliği nedeniyle uzaklaşma" gibi zorunlu hallerden olduğunu ispatı yükü sigortalı üzerinde olduğu, davacının maliki olduğu araç sürücüsünün olay yerini terk ettiğinin sabit olduğu anlaşılmakla, yerel mahkemece olay yerini terke dayalı rücu koşullarının oluşup oluşmadığı yönünde taraf delilleri değerlendirilerek oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi isabetli görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle; davacı vekillinin istinaf itirazlarının kabulü ile HMK 353/(1)-a-6 maddesi uyarınca kararın kaldırılmasına, kararın kaldırılma sebep ve şekline göre davacı vekilinin sair istinaf itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, dosyanın davanın yeniden görülmesi için mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİHİ : 17/06/2025

Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında E-İMZA ile imzalanmıştır!