Takas (mahsup), karşılıklı borç ilişkisinde alacaklı sıfatına aynı anda sahip olan tarafların borçlarının karşılıklı silinmesidir. TBK m.139-145'te düzenlenir.
Takasın Şartları
- Tarafların karşılıklı alacaklı-borçlu sıfatı
- Alacakların aynı türde olması (genelde para)
- Her iki alacağın da muaccel olması
- Karşılıklı dava edilebilir olması
Takasa Elverişli Olmayan Alacaklar (TBK m.144)
- Haksız fiille alınmış mal alacakları
- Aile içi nafaka alacakları
- Tüzel kişi alacaklarına karşı kişisel alacaklar
Takas Beyanı
Takas, tek taraflı bir irade beyanı ile gerçekleşir. Yazılı veya sözlü olabilir; ispat için yazılı olması önerilir.
İcra Takibinde Takas
İcra takibinde borçlu, alacaklıdan olan alacağını itirazen takas olarak ileri sürebilir.
Yargıtay 11. ve 12. HD
Yargıtay 11. HD, takas talebinin "alacağın belli ve muaccel olması" şartına bağlı olduğunu, henüz tartışmalı alacakların takasa konu yapılamayacağını benimsemektedir.
Kapsam notu: Yukarıdaki değerlendirme, belirli bir karara atıf yapmak yerine uygulamada yerleşik hâle gelmiş genel yaklaşımı özetlemektedir; bu nedenle esas ve karar numarası verilmemiştir. Somut bir dosyada emsal karara dayanılacaksa, ilgili kararın esas ve karar numarasıyla Yargıtay Karar Arama üzerinden teyit edilmesi ve tam metninin incelenmesi gerekir. Her dosyanın olgu örgüsü farklı olduğundan kararların somut olaya uygulanışı dosyaya özgüdür.
Borçlar hukuku avukatı önerilir.