ÇED, çevreye etkisi olabilecek projelerin önceden değerlendirilmesidir. 2872 sayılı Çevre Kanunu.
ÇED Süreci
- Proje sahibinin ÇED başvurusu
- Çevre Bakanlığı inceleme
- Halkın katılımı toplantısı
- Kapsam ve özel format belirleme
- ÇED raporu hazırlama
- Komisyon değerlendirmesi
- "ÇED Olumlu" veya "ÇED Olumsuz" kararı
ÇED Türleri
- ÇED Gerekli (Ek-1): Büyük projeler (rafineri, otoyol, baraj)
- ÇED Gerekli/Gerekli Değil (Ek-2): Orta ölçekli, eleme süreci
- ÇED Muafiyet: Küçük çaplı projeler
Halkın Katılımı
- Bilgilendirme toplantısı zorunlu
- Halk görüş bildirebilir
- Hukuki itiraz mümkün
İtiraz
- ÇED Olumlu kararına 60 gün içinde idare mahkemesi
- Yürütmeyi durdurma talebi (proje devam etmemeli)
- Çevre dernekleri dava ehliyeti var
İhlal
- ÇED almadan inşaat: 2872 sayılı Kanun cezası
- İdari para cezası
- İnşaat durdurma
- Eski hâle iade
Danıştay 14. Daire
14. Daire, ÇED kararlarının "bilimsel ve teknik" dayanaklarının yeterli olması gerektiğini, eksik araştırma ile verilen kararların iptal edileceğini benimsemektedir.
Çevre hukuku avukatı önerilir.