Oltalama yoluyla hesap bilgilerinin ele geçirilmesi olaylarında sonucu belirleyen şey çoğu zaman hukuki argüman değil, ilk saatlerde yapılanlardır. Para transferi tamamlandıktan sonra izlerin silinme hızı yüksektir; bu nedenle phishing dosyalarında suç duyurusu, delil koruma işlemiyle eş zamanlı planlanmalıdır.
İlk Saatlerde Yapılması Gerekenler
Mağdurun önce bankaya veya ödeme kuruluşuna ulaşarak işlemin durdurulmasını ve alıcı hesabın bloke edilmesini talep etmesi gerekir. Ardından karakol veya Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda bulunulur. Dilekçede yalnızca dolandırıldım ifadesi yeterli değildir; işlem tarih ve saatleri, tutarlar, alıcı hesap bilgileri ve bağlantı kurulan telefon numarası ile internet adresi tek tek yazılmalıdır. Talep kısmına IP kayıtlarının, HTS verilerinin ve alıcı hesap hareketlerinin celbi açıkça eklenmelidir.
Hangi Suç Tipleri Gündeme Gelir
Oltalama fiilleri tek bir maddeye sığmaz. TCK 243 ve devamındaki bilişim sistemine hukuka aykırı erişim ile sistemi engelleme, bozma ve verileri yok etme suçları, banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması hükümleriyle birlikte değerlendirilir. Fiilin bilişim sistemleri ya da banka araç kılınarak işlenmesi hâlinde nitelikli dolandırıcılık gündeme gelir. Ele geçirilen verinin kişisel veri niteliğinde olması durumunda KVKK kapsamındaki veri güvenliği yükümlülükleri de ayrı bir inceleme başlığıdır.
- Sahte siteye ait ekran görüntülerini tarih bilgisiyle birlikte saklayın.
- Gelen kısa mesaj ve e-postaları silmeden, başlık bilgileriyle birlikte kaydedin.
- Banka ile yapılan tüm görüşmelerin kayıt numaralarını not edin.
Tebligat Gecikmesi ve Kaçırılan İtiraz Süreleri
Bu dosyalarda gecikme riski soruşturmanın sonunda ortaya çıkar. Kovuşturmaya yer olmadığına dair karar mağdura tebliğ edilir ve itiraz için kısa bir süre işler; adres eski olduğu veya tebligat elektronik ortamda görülmediği için süre kaçırıldığında dosya kapanır. Aynı şekilde erişimin engellenmesi veya içeriğin çıkarılması taleplerinde 5651 sayılı Kanun kapsamında verilen kararların bildirimi takip edilmezse, sahte site aylarca yayında kalabilir.
Hukuk Yolunun Paralel Kurulması
Ceza soruşturması, kaybedilen paranın iadesini kendiliğinden sağlamaz. Bankanın veya ödeme hizmeti sağlayıcısının güvenlik yükümlülüğünü yerine getirip getirmediği ayrı bir uyuşmazlık konusudur ve tazminat talebi için ceza dosyasının sonucu beklenmeden hazırlık yapılabilir. Bu nedenle ceza ve hukuk yollarının delil listesi ortak tutulmalı, banka yazışmaları her iki dosya için de kullanılabilir biçimde arşivlenmelidir.
Son Not
Yukarıdakiler genel bilgilendirme amaçlıdır. Her olayda işlem zinciri ve sağlayıcıların sorumluluğu farklı değerlendirilebileceğinden, dosyanızı bir avukatla birlikte kurmanız önerilir.