Bir veri ihlali olayında en kritik konu, ihlalin nasıl gerçekleştiğinin teknik olarak izlenebilir biçimde ortaya konulmasıdır. TCK 243-245 kapsamındaki bilişim sistemine girme, sistemi engelleme ve verileri ele geçirme fiillerinde, iddiayı taşıyan tarafın elindeki dijital kayıtların bütünlüğü çoğu zaman davanın seyrini belirler.
İhlalin İlk Saatlerinde Yapılması Gerekenler
Veri ihlali fark edildiğinde ilk refleks genellikle sistemi kapatmak olur; oysa bu, uçucu delillerin (bellek, oturum kayıtları, geçici loglar) kaybına yol açabilir. Bunun yerine:
- Sunucu ve uygulama loglarının anlık kopyası, değiştirilemez ortama alınmalıdır.
- Erişim kayıtlarındaki IP, zaman damgası ve oturum bilgileri birbirinden ayrı doğrulanmalıdır.
- Olayın fark edildiği an ile gerçekleştiği an arasındaki fark, ayrı bir tutanakla kayda geçirilmelidir.
Delil Zincirinin Kırılmadan Taşınması
Dijital delilin mahkemede kabul görmesi, ele geçirildiği andan sunulduğu ana kadar kimin elinden geçtiğinin kesintisiz belgelenmesine bağlıdır. Hash değeri alınmadan kopyalanan bir log dosyası, karşı tarafça "sonradan değiştirilmiş olabilir" itirazına açık hale gelir. Bu nedenle her kopyalama işleminde özet değer üretilmeli ve bu değer tutanağa işlenmelidir.
KVKK ile Ceza Sürecinin Ayrı Yürümesi
Aynı veri ihlali, hem KVKK kapsamında idari bir süreç hem TCK kapsamında ceza soruşturması doğurabilir. Bu iki yol birbirinden bağımsızdır; Kurula yapılan bildirim, ceza şikâyetinin yerine geçmez. İhlalin mağduru olan gerçek kişilerin bilgilendirilmesi yükümlülüğü ile suç duyurusu ayrı ayrı değerlendirilmelidir.
Yetki ve İçerik Boyutu
İhlalin bir internet yayını ya da barındırma hizmetiyle bağlantısı varsa 5651 sayılı Kanun çerçevesindeki içerik ve yer sağlayıcı sorumlulukları da gündeme gelir. Bilişim suçlarında yetkili mahkeme belirlenirken suçun işlendiği yer ile sonucun doğduğu yer farklı olabileceğinden, yetki itirazı ihtimali baştan hesaba katılmalıdır.
Bu metin genel bilgilendirme amaçlıdır. Her veri ihlalinin teknik ve hukuki görünümü farklı olduğundan, somut olayda dijital delillerin toplanması ve süreç yönetimi için hukuki destek alınması yerinde olur.