Hesabın ele geçirilmesi, kişisel bilgilerin sızması ya da sistemlere yetkisiz erişim, hem suç boyutu hem de veri koruma boyutu olan olaylardır. Veri ihlali yaşandığında ilk saatlerde atılan adımlar, hem delilin korunmasını hem de zararın büyümesini önlemeyi belirler. TCK'nın 243 ila 245. maddeleri, 5651 ve KVKK çerçevesinde bu rehber, platform başvurusu ile delil korumaya odaklanır.
İlk müdahale: zararı durdurmak
Bir hesabın veya sistemin ele geçirildiği fark edildiğinde, öncelik erişimi geri almak ve yayılmayı durdurmaktır. Şifre değişimi, oturum sonlandırma ve iki adımlı doğrulama gibi teknik önlemler alınırken, ekran görüntüsü ve kayıtlar bozulmadan saklanmalıdır. Aceleyle yapılan silme veya düzeltme, sonradan ihtiyaç duyulacak delili yok edebilir.
Platform başvurusunun işlevi
İlgili platform ya da hizmet sağlayıcıya yapılan başvuru, hem erişimi geri almak hem de olaya ilişkin kayıtların tutulmasını sağlamak açısından önemlidir. Başvurunun yazılı ve tarihli yapılması, ileride adli sürece dayanak oluşturur. Platform yanıtları ve işlem numaraları, olayın kronolojisini kanıtlayan unsurlar olarak saklanmalıdır.
Delilin sıcak korunması
- Ekran görüntülerinin tarih ve saat görünecek şekilde alınması
- Bağlantı, gönderen bilgisi ve içeriğin bütün olarak kaydı
- İlgili yazışma ve bildirimlerin silinmeden arşivlenmesi
- Mümkünse olayın tespitine yönelik teknik kayıtların istenmesi
Suç duyurusu ve veri koruma boyutu
Yetkisiz erişim ve verilerin hukuka aykırı işlenmesi ceza boyutu taşırken, kişisel verilerin korunmasına ilişkin idari süreç ayrıca işleyebilir. Bu iki yol birbirini dışlamaz; olayın niteliğine göre paralel yürütülebilir. Başvuruların hangi sırayla ve nereye yapılacağı, delil durumuna göre planlanmalıdır.
Değerlendirme
Bilişim kaynaklı olaylarda en değerli varlık, ilk anda korunan delildir. Olayın türü ve platformun yapısı her dosyada farklı olduğundan, müdahale ve başvuru adımlarında zaman kaybetmeden profesyonel değerlendirme almak önerilir.