İş kazası sonrası açılacak tazminat ve kıdem alacağı taleplerinde en belirleyici unsur, olayın hemen ardından kurulan bir süre ve usul planıdır. 4857 sayılı İş Kanunu, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile 5510 sayılı Kanun'un birlikte işlediği bu alanda, geç kalınan her adım delil eksikliği olarak dosyaya geri döner.
İlk 72 Saatte Yapılması Gerekenler
İş kazasının işveren tarafından SGK'ya bildirimi zorunludur; ancak işçi de kendi lehine delil zincirini bağımsız kurmalıdır. Kaza anına ilişkin işyeri kamera kayıtları, vardiya çizelgeleri ve tanık işçilerin kimlik bilgileri ilk günlerde tespit edilmezse, ilerleyen aşamada bu kayıtların silinmesi veya tanıkların işten ayrılması davanın kaderini değiştirir.
- Hastane ilk müdahale ve epikriz belgelerinin eksiksiz alınması
- İşyeri kaza tutanağının bir suretinin talep edilmesi
- Kullanılan iş ekipmanının ve güvenlik önlemlerinin fotoğraflanması
- Kaza anına tanık olan çalışanların bilgilerinin not edilmesi
Arabuluculuk Dava Şartı ve Zamanaşımı
7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu uyarınca işçilik alacaklarına ilişkin uyuşmazlıklarda dava açmadan önce arabulucuya başvuru dava şartıdır. Bu adım atlanırsa dava usulden reddedilir. Kıdem ve ihbar tazminatı gibi alacaklar ile iş kazasından doğan maddi-manevi tazminat talepleri farklı hukuki temellere dayandığından, sürelerin ayrı ayrı takvimlenmesi gerekir.
Maluliyet ve Kusur Oranının Belgelenmesi
İş kazası davalarının maddi omurgasını maluliyet oranı ve tarafların kusur dağılımı oluşturur. Bu iki unsur uzman raporuyla ortaya konur. İşçinin sağlık kurulu raporunu almadan tazminat kalemlerini rakamsal olarak netleştirmesi mümkün değildir; bu nedenle rapor süreci ile dava takvimi eşgüdümlü yürütülmelidir.
Alacak Kalemlerinin Ayrıştırılması
Kıdem tazminatı hesabında giydirilmiş ücretin doğru belirlenmesi, ikramiye, yol ve yemek yardımı gibi düzenli ödemelerin ücrete dahil edilmesiyle mümkündür. Bu kalemler bordro ve banka kayıtlarıyla ispatlanamazsa hesaplama eksik kalır. Talep dilekçesinde her kalemin dayanağı ayrı gösterilmelidir.
Bu metin genel bilgilendirme amaçlıdır. Her iş kazası dosyasında kusur oranı, maluliyet ve alacak kalemleri somut olaya göre değişir; hak kaybı yaşamamak için sürecin başında bir hukuk profesyonelinden destek alınması önerilir.