Kişisel verilerin işlenmesinde açık rıza tartışması genellikle tek bir soruda düğümlenir: rıza gerçekten özgür iradeyle mi verilmiştir, yoksa hizmetin ön koşulu hâline mi getirilmiştir? Bu soruya verilecek yanıt kadar önemli olan başka bir şey vardır: 6698 sayılı Kanun'un öngördüğü başvuru sırasının atlanması, esasa hiç girilmeden sürecin geri çevrilmesine yol açar.
Sıra Atlanamaz: Önce Veri Sorumlusuna Başvuru
KVKK, ilgili kişinin taleplerini önce veri sorumlusuna yöneltmesini öngörür. Veri sorumlusu talebi en geç otuz gün içinde sonuçlandırmakla yükümlüdür. Bu ilk adım atlanarak doğrudan Kurula gidilmesi, başvurunun usulden değerlendirilmemesi sonucunu doğurabilir. Başvurunun kimliği doğrulanabilir biçimde ve yazılı olarak yapılması, tarihinin kanıtlanabilir olması bakımından belirleyicidir.
Şikâyet Penceresi Nasıl Hesaplanır?
- Veri sorumlusunun cevabının tebliğ edildiği tarih not edilir.
- Cevabın yetersiz bulunması veya reddi hâlinde otuz günlük şikâyet süresi işlemeye başlar.
- Hiç cevap verilmemişse, başvuru tarihinden itibaren işleyen altmış günlük üst sınır esas alınır.
- Bu iki tarih tek bir takvimde yan yana tutulur; hangisi önce doluyorsa dosya ona göre kapatılır.
Açık Rızanın Geçerliliğini Tartışırken Toplanacak Kayıtlar
- Rızanın alındığı ekran, form veya sözleşme metninin o tarihteki hâli
- Rızanın hizmetin verilmesine koşul yapılıp yapılmadığını gösteren akış
- Aydınlatma yükümlülüğünün rızadan önce yerine getirildiğine ilişkin kayıt
- Rızanın geri alınması talebinin iletildiği tarih ve buna verilen yanıt
- Verinin üçüncü kişilere veya yurt dışına aktarılıp aktarılmadığına dair bilgi
İdari Yol ile Tazminat Yolu Aynı Anda Yürür
Kurula şikâyet, idari yaptırım ve düzeltici işlem bakımından sonuç doğurur; kişisel zararın giderilmesi ise genel hükümler çerçevesinde ayrıca talep edilir. Bu iki yolun süre rejimi farklıdır ve biri diğerini beklemez. Karşı tarafla yürütülen görüşmelerde sunulan çözüm önerisi, yalnızca verinin silinmesini kapsıyorsa maddi ve manevi talepler bakımından bağlayıcı olmayabilir; buna karşılık geniş kapsamlı bir feragat metni imzalanırsa sonraki talepler tartışmalı hâle gelir. Anlaşma metninde hangi taleplerin karşılandığı kalem kalem yazılmalıdır.
Kararı Verirken Bakılacak Üç Ölçüt
Verinin fiilen silinip silinemeyeceği, ihlalin tekrarlanma ihtimali ve zararın parasal olarak gösterilebilirliği. Bu üçü netleşmeden imzalanan mutabakat, çoğu zaman tek taraflı sonuç doğurur.
Bu metin genel bilgi vermek üzere hazırlanmıştır; veri kategorisi, işleme amacı ve sektörel düzenlemeler sonucu değiştirebileceğinden somut olayda hukuki destek alınması önerilir.