Kişisel verisinin nasıl işlendiğini öğrenmek isteyen kişinin izleyeceği yol, 6698 sayılı KVKK ile net bir sıraya bağlanmıştır. Buna rağmen uygulamada çok sayıda talep, doğrudan denetim makamına iletildiği için usulden sonuçsuz kalır. Aydınlatma yükümlülüğünün hiç yerine getirilmemesi ya da eksik yerine getirilmesi hâlinde de aynı sıra geçerlidir.
Zorunlu İlk Adım: Veri Sorumlusuna Başvuru
İlgili kişi taleplerini önce veri sorumlusuna yazılı olarak veya Kurulun belirlediği yöntemlerle iletmek zorundadır. Bu aşama atlanarak yapılan şikâyet, esasa girilmeden başvuru yolunun tüketilmemiş olması nedeniyle geri çevrilir. Başvurunun hangi tarihte ve hangi kanaldan yapıldığı, sonraki tüm süre hesabının dayanağı olduğu için gönderim kaydının saklanması gerekir.
Otuz ve Altmış Günlük Çift Takvim
Veri sorumlusu, talebi niteliğine göre en kısa sürede ve en geç otuz gün içinde sonuçlandırır. Talep reddedilirse, verilen cevap yetersiz bulunursa veya süresinde cevap verilmezse, ilgili kişi cevabı öğrendiği tarihten itibaren otuz ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış gün içinde Kurula şikâyette bulunabilir. Bu iki süre birlikte işler; cevap hiç gelmediğinde altmış günlük dış sınırın kaçırılması sık rastlanan bir kayıptır.
Yanlış Kapıya Yapılan Başvurular
- Genel şikâyet kanallarına yazıp bunun Kurula şikâyet yerine geçtiğini düşünmek
- İnternet ortamındaki içeriğe erişimin engellenmesi talebini kişisel veri şikâyetiyle aynı dosyada birleştirmek
- 5651 sayılı Kanun kapsamındaki içerik kaldırma yolu ile veri sorumlusuna yapılan silme talebini birbirinin alternatifi saymak
- Veri sorumlusu sıfatını taşımayan bir çalışana bireysel olarak dilekçe vermek
- Tazminat talebini idari şikâyet dilekçesine eklemek; oysa maddi ve manevi tazminat genel mahkemelerde istenir
Aydınlatma İhlalini Somutlaştırmak
- Verinin hangi işlem sırasında toplandığı adım adım yazılır.
- O anda gösterilen metnin ekran kaydı veya çıktısı tarihiyle birlikte saklanır.
- Aydınlatmada eksik bırakılan unsurlar tek tek karşılaştırmalı olarak gösterilir.
- Açık rıza ile aydınlatma metninin aynı kutucukta birleştirilip birleştirilmediği kontrol edilir.
- Veri sorumlusunun sicil kayıtlarındaki beyanları ile fiilî uygulama karşılaştırılır.
Cevap Geldiğinde Yapılacak Değerlendirme
Veri sorumlusundan gelen yanıtın talebi gerçekten karşılayıp karşılamadığı satır satır incelenmelidir. Verinin silindiği beyan ediliyorsa, yedek sistemler ve aktarım yapılan üçüncü kişiler bakımından da işlem yapılıp yapılmadığı sorulmalıdır. Yanıtın yüzeysel kalması, şikâyet dilekçesinde dayanılacak en somut unsurlardan biridir.
Bu içerik genel bir yol haritası sunar. İşlenen verinin niteliği ve veri sorumlusunun statüsü değerlendirmeyi değiştirebileceğinden, başvuru metninizi göndermeden önce uzman bir görüşten yararlanmanız faydalı olacaktır.