6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamındaki uyuşmazlıklarda iki ayrı zaman dilimi belirleyicidir: veri sorumlusuna yapılan başvurunun cevaplanma süresi ve bu cevaptan sonra Kurula şikâyet için tanınan süre. Aydınlatma yükümlülüğünün hiç yerine getirilmemesi ya da eksik yerine getirilmesi hâlinde bu takvim daha da kritik hâle gelir. Bu rehber, aydınlatma odaklı bir dosyada süreyi ve usulü birlikte kurmaya odaklanır.
Aydınlatma Eksikliği Nasıl Somutlaştırılır?
Şikâyet dilekçesinde soyut biçimde bilgilendirilmedim demek yeterli olmaz. Hangi veri kategorisinin, hangi amaçla, hangi hukuki sebebe dayanılarak işlendiğinin ve kimlere aktarıldığının bildirilmediği tek tek gösterilmelidir. Metnin nerede yayımlandığı, ne zaman görüntülendiği ve onay kutucuğunun aydınlatma ile rızayı birbirine karıştırıp karıştırmadığı da not edilmelidir. Aydınlatmanın rızadan bağımsız ve her hâlde yerine getirilmesi gereken bir yükümlülük olduğu unutulmamalıdır.
Önce Veri Sorumlusuna Başvuru
Kanun, Kurula şikâyetten önce veri sorumlusuna başvurulmasını arar. Başvuru yazılı olarak veya Kurulun belirlediği yöntemlerle yapılır; kimlik bilgileri, adres ve talebin konusu açıkça yazılmalıdır. Veri sorumlusu talebi en geç otuz gün içinde sonuçlandırır. Başvurunun gönderildiği tarihi, gönderim yöntemini ve varsa kayıt numarasını gösteren belge saklanmazsa, sonraki aşamada sürenin başlangıcı ispatlanamaz.
Şikâyet Aşamasının Takvimi
- Başvurunun veri sorumlusuna ulaştığı tarih kaydedilir.
- Cevap gelirse, cevabın öğrenildiği tarihten itibaren otuz günlük şikâyet süresi işler.
- Cevap gelmezse, otuz günlük yanıt süresinin dolduğu gün esas alınır.
- Her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış günlük üst sınır gözetilir.
- Kurul kararına karşı idari yargı yolunun ayrı bir süreye tabi olduğu not edilir.
Sık Görülen Usul Hataları
- Veri sorumlusuna hiç başvurmadan doğrudan Kurula şikâyet edilmesi
- Başvurunun veri sorumlusu yerine ilgisiz bir birime gönderilmesi
- Talebin silme, aktarımı durdurma veya bilgi verme olarak netleştirilmemesi
- Aynı dilekçede birbiriyle çelişen taleplerin sıralanması
- İnternet ortamındaki yayınlarda 5651 sayılı Kanun kapsamındaki erişim engeli yolunun KVKK süreciyle karıştırılması
Kanıt Dosyasının Düzeni
Aydınlatma metninin tarihli bir kopyası, sayfanın tam adresi, çerez bildirimi, üyelik sözleşmesi ve varsa açık rıza ekranının görüntüsü tek klasörde toplanmalıdır. Metnin sonradan değiştirilmesi ihtimaline karşı, başvuru anındaki hâlin kaydedilmesi büyük önem taşır. Ayrıca zararın doğduğu ileri sürülecekse, genel hükümlere göre açılacak tazminat davasının ayrı bir yol olduğu hatırlanmalıdır.
Buradaki açıklamalar genel çerçeveyi anlatır; veri işleme faaliyetinin niteliğine göre değerlendirme değişebilir. Süreler kısa olduğundan, başvuru metnini göndermeden önce hukuki görüş alınması yerinde olacaktır.