Kişisel veri uyuşmazlıklarında ilgili kişinin en sık kaçırdığı nokta, doğrudan Kurula gidilemeyeceği ve önce veri sorumlusuna başvurulması gerektiğidir. KVKK, 6698 ve 5651 sayılı düzenlemeler ekseninde bu rehber, aydınlatma yükümlülüğünün kapsamını ve başvuru-şikâyet takvimini ele alır.
Aydınlatma metni nerede yetersiz kalır
Aydınlatma yükümlülüğü, verinin işlenmesinden önce yerine getirilmesi gereken bir bilgilendirmedir ve rıza alma işleminden ayrıdır. Uygulamada en sık görülen eksiklikler şunlardır:
- Veri sorumlusunun kimliğinin ve varsa temsilcisinin açıkça gösterilmemesi
- İşleme amacının genel ifadelerle geçiştirilmesi
- Verinin kimlere ve hangi amaçla aktarıldığının belirtilmemesi
- Toplama yönteminin ve hukuki sebebin ayrı ayrı yazılmaması
- Aydınlatmanın rıza metniyle iç içe sunulup ayrıştırılamaz hâle getirilmesi
Başvuru zinciri ve süreler
İlgili kişi önce veri sorumlusuna yazılı olarak ya da Kurulun belirlediği yöntemlerle başvurur. Veri sorumlusu talebi niteliğine göre en kısa sürede ve en geç otuz gün içinde sonuçlandırmakla yükümlüdür. Başvuru reddedilirse, verilen cevap yetersiz bulunursa veya süresinde yanıt verilmezse, ilgili kişi cevabı öğrendiği tarihten itibaren otuz ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış gün içinde Kurula şikâyette bulunabilir. Bu iki sürenin birlikte işlediği gözden kaçtığında şikâyet hakkı zamanında kullanılamaz.
Başvuru dilekçesini güçlendiren unsurlar
Talep, hangi verinin hangi işleme faaliyetine konu olduğunu somut biçimde göstermelidir. Silme, yok etme, düzeltme veya aktarımın bildirilmesi taleplerinden hangisinin istendiği açıkça yazılmalı; başvurunun yapıldığı tarih ve yöntem belgelenmelidir. Elektronik ortamda yapılan başvurularda iletim kaydının saklanması, sonraki aşamada başvurunun varlığını ispatlar.
İçerik yayında kalmaya devam ediyorsa
Kişilik hakkını ihlal eden içerik internette yayındaysa, 5651 sayılı Kanun kapsamındaki erişim engelleme yolu KVKK sürecinden bağımsız olarak işletilebilir. İki hat aynı anda yürütüldüğünde, hangi belgenin hangi dosyaya sunulduğunun kaydı tutulmalıdır.
Kuruma gitmeden çözülebilen dosyalar
Pek çok uyuşmazlık, veri sorumlusunun süreç içinde talebi yerine getirmesiyle sona erer. Bu ihtimali güçlendirmek için başvuruda ihlalin somut sonuçları ve istenen düzeltmenin teknik karşılığı anlaşılır biçimde anlatılmalıdır. Anlaşma sağlanamazsa şikâyet süresi bekletilmeden kullanılmalıdır.
Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır; her veri işleme faaliyeti kendi hukuki sebebi içinde değerlendirilir. Kendi durumunuz için başvuru metnini bir hukukçuyla birlikte hazırlamanız süreci hızlandırır.