Kişisel verilerin işlenmesine ilişkin şikâyetlerde en sık yapılan hata, doğrudan Kurula veya mahkemeye gidilmesidir. 6698 sayılı KVKK, bu alanda kademeli bir yapı kurar: önce veri sorumlusuna başvuru, sonra Kurula şikâyet, ardından Kurul kararına karşı yargı yolu. Bu sıra atlandığında, esasen haklı bir talep usul yönünden sonuçsuz kalabilir.
Önce Veri Sorumlusuna Başvuru
İlgili kişinin, verisinin işlenip işlenmediğini öğrenme, aydınlatma yükümlülüğünün yerine getirilmediğini ileri sürme ve silinmesini ya da yok edilmesini isteme hakları vardır. Bu talepler önce veri sorumlusuna yöneltilir. Başvurunun yazılı olması, kimlik bilgilerini ve talebi açıkça içermesi gerekir. Talep metninde hangi verinin, hangi kanaldan elde edildiğinin ve neden hukuka aykırı işlendiğinin somut olarak gösterilmesi, cevabın niteliğini doğrudan etkiler. Soyut biçimde "verilerim silinsin" denilen başvurular çoğu kez eksik cevapla karşılanır.
Kurula Şikâyet ile Mahkeme Yolunun Ayrımı
Veri sorumlusu cevap vermez ya da cevabı yetersiz kalırsa, Kurula şikâyet yolu açılır. Buna karşılık işlemin doğurduğu maddi ve manevi zararın tazmini talebi genel hükümler çerçevesinde adli yargıda ileri sürülür. Bu iki yol birbirinin alternatifi değil, farklı sonuçlara yönelen ayrı hatlardır. İnternet ortamındaki bir içeriğin çıkarılması ya da erişimin engellenmesi isteniyorsa, 5651 kapsamındaki başvuru yolu ayrıca değerlendirilir.
Kurul Kararına Karşı Yargı Yolu
Kurulun verdiği kararlara karşı idari yargıya başvurulur. Bu aşamada dava dilekçesi, kararın hangi tespitinin hangi delille çeliştiğini göstermelidir. İlk başvuruda sunulmayan belgelerin sonradan sunulması her zaman aynı etkiyi doğurmadığından, dosyanın en baştan eksiksiz kurulması önemlidir. Yaptırım kararının muhatabı olan veri sorumlusu bakımından da aynı titizlik geçerlidir.
Tebligat Gecikmesi: Cevap Süresi Hangi Tarihten İşler
Kademeli yapının her basamağı bir bildirimle başlar. Başvurunun veri sorumlusuna ulaştığı tarih, cevabın ilgili kişiye ulaştığı tarih ve Kurul kararının tebliğ tarihi ayrı ayrı önem taşır. Bu nedenle başvurunun noter, iadeli taahhütlü mektup veya kayıtlı elektronik posta gibi ulaşma anı belgelenebilen bir kanaldan yapılması önerilir. Elektronik posta üzerinden yapılan başvurularda gönderim ve teslim kayıtları saklanmalı; kurum tarafından yapılan tebligatlarda zarf ve şerhler dosyada tutulmalıdır.
Kapanış
Veri koruma uyuşmazlıklarında sonuç, çoğu zaman talebin ne kadar sert yazıldığına değil, hangi basamakta ve hangi belgeyle ileri sürüldüğüne bağlıdır. Buradaki çerçeve genel bilgilendirme amaçlıdır; verinin türü ve işleme amacı izlenecek yolu değiştirebileceğinden, somut olayınız için bir hukukçudan görüş almanız yerinde olur.