Geçmişe ait bir içeriğin arama sonuçlarında görünmeye devam etmesi, kişinin güncel yaşamını orantısız biçimde etkileyebilir. 6698 sayılı KVKK kapsamında yürütülen unutulma hakkı talepleri ile 5651 sayılı Kanun kapsamındaki içerik başvuruları farklı mecralarda işler ve her birinin kendi süre düzeni vardır. Bu düzenin karıştırılması, esasen haklı bir talebin usulden sonuçsuz kalmasına yol açar.
Başvurunun Muhatabı Kimdir
Talep, içeriği yayımlayan site yönetimine mi yoksa arama motoruna mı yöneltilecek sorusunun cevabı, sonucu doğrudan belirler. Arama motoruna yapılan başvuruda amaç, ad ve soyadla yapılan aramalarda bağlantının listelenmemesidir; içerik kaynakta durmaya devam edebilir. Kaynağa yapılan başvuruda ise verinin silinmesi veya anonim hâle getirilmesi istenir. Her iki yol birlikte yürütülebilir, ancak talep metinleri ayrı ayrı yazılmalıdır.
Süre Zincirini Kurmak
KVKK sistematiğinde önce veri sorumlusuna başvurulması gerekir. Veri sorumlusuna tanınan cevap süresi dolduktan veya olumsuz yanıt geldikten sonra Kurula şikâyet için ayrı bir süre işlemeye başlar; ayrıca başvuru tarihinden itibaren işleyen bir üst sınır bulunur. Bu iki sürenin birlikte hesaplanması gerekir; yalnızca birine bakmak, şikâyet hakkının kullanılamamasına yol açabilir. Başvurunun yapıldığı tarih, iletim yöntemi ve teslim kaydı bu nedenle mutlaka saklanmalıdır.
Talebi Güçlendiren Unsurlar
- İçeriğin yayın tarihi ile bugün arasındaki sürenin uzunluğu.
- Bilginin güncelliğini yitirdiğini gösteren belgeler; örneğin süreci sonuçlandıran karar örneği.
- Kişinin kamuya mal olmuş bir kişi olup olmadığına dair değerlendirme.
- İçeriğin istihdam, eğitim veya günlük yaşamda yarattığı somut etkiye ilişkin kayıtlar.
- Ad ve soyadla yapılan aramada içeriğin hangi sırada çıktığını gösteren tarihli tespit.
İdari Şikâyet mi, Yargı Yolu mu
Kurula şikâyet yolu ile doğrudan yargısal koruma talebi arasındaki tercih, beklenen sonucun türüne göre yapılmalıdır. Zararın tazmini veya içeriğe erişimin ivedilikle sınırlanması hedefleniyorsa yargısal yol öne çıkar. Buna karşılık veri işleme faaliyetinin hukuka aykırılığının tespiti isteniyorsa idari başvuru işlevseldir. Muhatapla yazışmanın uzaması, ilgili sürelerin işlemesini durdurmaz; bu nedenle görüşme sürerken takvim ayrıca takip edilmelidir.
Yukarıdaki bilgiler genel çerçeveyi anlatır. İçeriğin türü, yayının kaynağı ve talebin muhatabı süreci değiştirdiğinden, başvuru metni hazırlanırken hukuki görüş alınmasında yarar vardır.