Geçmişe ait bir haber, kayıt veya arama sonucu bugün hâlâ karşınıza çıkıyorsa unutulma hakkı gündeme gelir. Ancak bu hak tek bir dilekçeyle kullanılmaz; sıralı bir başvuru zinciri vardır ve zincirin bir halkası atlandığında talep esasa girilmeden reddedilir. Bu rehber sıralamayı ve süreleri konu alır.
Zorunlu İlk Basamak: Veri Sorumlusuna Başvuru
6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu, ilgili kişinin taleplerini önce veri sorumlusuna iletmesini öngörür. Doğrudan Kurula yapılan şikâyet, bu basamak tamamlanmadığı için usulden reddedilir. Başvuru yazılı olarak ya da Kurulun belirlediği yöntemlerle yapılır; kimliği tevsik edici bilgiler ve talebin konusu açıkça yazılmalıdır. Veri sorumlusunun kim olduğu her zaman görünür değildir: haber sitesi, barındırma hizmeti sağlayıcısı ve arama motoru farklı sıfatlara sahip olabilir. Yanlış muhataba yapılan başvuru süreyi başlatmaz.
Süre Nasıl İşler?
- Başvurunun veri sorumlusuna ulaştığı tarih kayda geçirilir; KEP, noter veya iadeli taahhütlü gönderim bu nedenle tercih edilir.
- Veri sorumlusunun kanunda öngörülen süre içinde cevap vermesi gerekir; cevap vermemesi de bir sonuçtur ve Kurula gitme hakkı doğurur.
- Cevabın öğrenildiği tarihten itibaren Kurula şikâyet için kanunda ayrı bir süre belirlenmiştir; cevapsız kalan başvurularda ise sürenin başlangıcı, cevap süresinin dolduğu tarihe bağlanır.
- Her iki ihtimal için de takvime ayrı hatırlatıcı konulmalı; tek bir "bekleyip görme" yaklaşımı hak kaybı doğurur.
Arama Sonuçları ile Kaynak İçerik Aynı Şey Değil
Arama motoru sonuçlarından bağlantının kaldırılması ile kaynak sitedeki içeriğin yayından çıkarılması iki ayrı taleptir. Birincisi kabul edilse bile içerik yayında kalmaya devam edebilir. Değerlendirmede kişinin kamusal rol taşıyıp taşımadığı, bilginin güncelliği, doğruluğu ve kamuoyunun bilgi edinme yararı birlikte tartılır. Bu nedenle başvuru dilekçesinde "aradan geçen süre", "bilginin bugünkü işlevsizliği" ve "kişisel hayata etkisi" somut örneklerle anlatılmalıdır.
Paralel Yol: Sulh Ceza Hâkimliği
- İçerik kişilik hakkınızı ihlal ediyorsa, 5651 sayılı Kanun kapsamında içeriğin çıkarılması veya erişimin engellenmesi talebiyle sulh ceza hâkimliğine başvurulabilir.
- Bu yol, KVKK süreciyle birbirinin alternatifi değildir; koşulları oluşuyorsa aynı anda yürütülebilir.
- Adli veya idari makam kayıtlarına ilişkin talepler ise ilgili mevzuattaki özel usullere tabidir ve KVKK başvurusuyla karşılanamaz.
Başvuru Dosyasında Bulunması Gerekenler
İçeriğin tam adresi, ilk yayın tarihi, bugünkü erişilebilir hâlinin tespiti, talebin dayandığı somut zarar ve varsa önceki yazışmalar. Talebin gerekçesi "rahatsız oluyorum" düzeyinde kaldığında değerlendirme olumsuz sonuçlanabilir; bilginin güncelliğini yitirdiğini gösteren belgeler (beraat, dosyanın kapanması, düzeltme yazısı) dosyanın en güçlü kısmıdır.
Buradaki bilgiler genel niteliktedir. Talebin kabul edilebilirliği içeriğin türüne ve kişinin konumuna göre değiştiğinden, başvuru yazılmadan önce dosyanızın hukuki değerlendirmeden geçirilmesi yararlı olur.