Kişisel verilerin silinmesi talebi, çoğu zaman sanıldığı gibi doğrudan Kuruma yazılan bir dilekçeyle başlamaz. KVKK, 6698 sayılı Kanun ile kurulan sistemde önce veri sorumlusunun cevap vermesini bekleyen kademeli bir yapı öngörür. Bu rehber, aydınlatma yükümlülüğü ile silme-yok etme talebi arasındaki bağı ve başvurunun hangi sırayla hangi mercie yapılacağını ele alır.
Aydınlatma Metni Neden Talebin Başlangıç Noktasıdır
Aydınlatma metni yalnızca bir şekil şartı değildir; verinin hangi amaçla, hangi hukuki sebeple işlendiğini ve kimlere aktarıldığını gösterir. Silme talebinizin gerekçesini bu metin belirler:
- İşleme sebebi rızaya dayanıyorsa, rızanın geri alınması talebin dayanağını oluşturur.
- İşleme başka bir hukuki sebebe dayanıyorsa, o sebebin ortadan kalktığının gösterilmesi gerekir.
- Aktarım yapılan üçüncü kişiler varsa, talep yalnızca ilk veri sorumlusuyla sınırlı kalmamalıdır.
Kademeli Başvuru: Önce Veri Sorumlusu
Talep, doğrudan veri sorumlusuna yazılı olarak veya kayıtlı elektronik yöntemlerle iletilir. Bu aşamada dikkat edilmesi gereken üç nokta vardır: kimlik tespitine imkân verecek bilgilerin eksiksiz sunulması, talebin silme, yok etme ve anonim hâle getirme seçeneklerinden hangisine yöneldiğinin açıkça belirtilmesi ve başvuru tarihinin ispatlanabilir olması. Başvuru tarihi ispat edilemediğinde, sonraki aşamada süre tartışması doğar.
Cevapsız Kalan veya Yetersiz Cevaplanan Talep
Veri sorumlusunun cevabı olumsuzsa, yetersizse ya da hiç verilmemişse sıra Kurula şikâyet aşamasına gelir. Buradaki kritik nokta şudur: Kurula yapılan şikâyet, veri sorumlusuna başvuru şartı yerine getirilmeden incelenmez. Doğrudan Kuruma yazılan dilekçe, çoğu zaman başvuru yolunun tüketilmesi için geri döner ve mağdur bu süreyi boşa harcamış olur.
Karıştırılan İki Yol: İçerik Kaldırma ve Veri Silme
İnternette yayımlanan bir içeriğin kaldırılması ile bir veri tabanındaki kaydın silinmesi farklı usullere tabidir. Yayımlanan içerik bakımından 5651 sayılı Kanun kapsamındaki yol işletilirken, veri sorumlusunun kayıtlarındaki işleme faaliyeti KVKK kapsamında değerlendirilir. Aynı olayda her iki yolun birlikte gerekmesi mümkündür; ancak biri diğerinin yerine geçmez.
Talep Metnini Ölçülebilir Kurmak
Sonuç alan taleplerin ortak özelliği, neyin silinmesinin istendiğini somutlaştırmasıdır. Hangi kayıt, hangi tarih aralığı, hangi kanaldan toplanmış veri, hangi aktarımlar. Genel ifadelerle yazılan talepler, veri sorumlusuna kapsamı daraltma imkânı verir ve süreç yeniden yazışmayla uzar.
Yukarıdaki çerçeve genel bilgilendirme amacı taşır. Verinin niteliği, özel nitelikli veri olup olmaması ve saklama yükümlülükleri sonucu değiştirebileceğinden, somut talebinizi hazırlamadan önce hukuki görüş almanız önerilir.