Geçmişte yayımlanmış bir haberin ya da kaydın kişinin adıyla arandığında hâlâ öne çıkması, unutulma hakkı taleplerinin çıkış noktasıdır. 6698 sayılı KVKK ile 5651 sayılı Kanun ekseninde ilerleyen bu süreçte, talep her zaman içeriğin silinmesi anlamına gelmez; çoğu zaman istenen şey, kişinin adıyla yapılan aramada bağlantının listelenmemesidir. Aşağıda bu ayrımın ispat düzeni ve merci seçimine etkisi ele alınmaktadır.
Talebin Sınırını Doğru Çizmek
Unutulma hakkı, bilginin kaynağından tamamen silinmesini her durumda kapsamaz. Talep, kişinin adıyla yapılan sorgularda sonucun çıkmaması biçiminde kurulduğunda kabul edilme ihtimali artar; çünkü bu, içeriğin varlığını değil erişilebilirliğini hedefler. Dilekçede hangi bağlantının, hangi arama teriminde ve hangi sırada çıktığı ayrı ayrı gösterilmelidir.
Delil Olarak Arama Sonucunun Kaydı
- Kişinin ad ve soyadıyla yapılan sorguya ait tam ekran kaydı ve tarih bilgisi
- Listelenen bağlantıların tam adresleri ve sıralamadaki konumu
- İçeriğin ilk yayım tarihi ile bugünkü hali arasındaki farkı gösteren karşılaştırma
- Haberin konusu bir yargı süreciyse sürecin sonucunu gösteren belge
- Talebin muhataplarına daha önce yapılmış başvurular ve alınan cevaplar
Güncellik ve Kamu Yararı Dengesi
Bu taleplerde belirleyici olan, bilginin bugün hâlâ güncel bir kamusal değer taşıyıp taşımadığıdır. Aradan geçen süre, kişinin kamuya mal olmuş bir kişi olup olmaması ve içeriğin doğruluğunu yitirip yitirmediği birlikte değerlendirilir. Özellikle sonuçlanmış bir sürece ilişkin eski bir haberin, sonucu yansıtmadan erişilebilir kalması, talebi güçlendiren en somut argümandır. Bu nedenle sürecin nasıl sonuçlandığını gösteren belge dosyanın merkezine konulmalıdır.
Hangi Yol, Hangi Sırayla
Bu alanda en sık yapılan usul hatası, tüm taleplerin tek bir mercie yöneltilmesidir. Yayıncıya yönelik içerik talebi, arama hizmeti sağlayıcısına yönelik listeden çıkarma talebi ve kişisel verilere ilişkin şikâyet farklı yollardır; ayrıca birçok halde önce ilgili tarafa başvurulup cevabın beklenmesi, sonraki aşamanın ön şartını oluşturur. Bu sıra atlandığında talep esasa girilmeden değerlendirme dışı kalabilir ve içerik erişilebilir kalmaya devam eder.
Ret Halinde İkinci Aşama
- Ret gerekçesinin güncellik mi yoksa kamu yararı değerlendirmesi mi olduğu ayrıştırılır.
- Güncelliğe dayanan ret için sürecin sonucunu gösteren yeni belge eklenir.
- Talep, tüm içerik yerine belirli bağlantılara daraltılarak yeniden kurulur.
- Tebliğ tarihi ve itiraz süresi karar metninden doğrulanır.
Bu açıklamalar genel niteliktedir. İçeriğin konusu ve kişinin konumu sonucu değiştirebileceğinden, başvuru öncesinde dosyaya özel hukuki değerlendirme yapılması yerinde olur.