Arama sonuçlarında ya da bir sitede yer alan geçmişe ait bir bilginin kaldırılması talebi, tek bir dilekçeyle değil basamaklı bir süreçle yürür. Bu rehber, unutulma hakkı kapsamındaki taleplerde Kurula şikâyet aşamasının nasıl hazırlanacağını ve talebi ayakta tutan verinin ne olduğunu konu alır.
Önce Veri Sorumlusu, Sonra Kurul
6698 sayılı Kanun kapsamındaki düzende ilgili kişi, doğrudan Kurula gitmeden önce veri sorumlusuna başvurmak zorundadır. Veri sorumlusuna yapılan başvurunun cevapsız kalması ya da cevabın yetersiz bulunması hâlinde şikâyet yolu açılır. Bu sıranın atlanması, şikâyetin esasa girilmeden değerlendirilmesine yol açar. Başvurunun yapıldığı tarihi ispatlayan kayıt, dosyanın en kritik belgesidir.
Talebi Somutlaştıran Unsurlar
- Kaldırılması istenen içeriğin tam adresi ve arama sonucunda görünen başlığı
- İçerikte yer alan bilginin hangi tarihe ait olduğu
- Bilginin güncelliğini yitirdiğini gösteren belge; örneğin bir soruşturmanın sonuçlandığını gösteren karar
- Adın aratılması hâlinde çıkan sonucun bugünkü görünümü
- İçeriğin başvurana somut olarak verdiği zarara ilişkin bilgi
Kaldırma Talebinin Zayıf Kaldığı Durumlar
Unutulma hakkı mutlak değildir. Kişinin kamusal görev yürütmesi, bilginin güncel bir kamu yararı taşıması ya da içeriğin haber niteliğini sürdürmesi hâlinde denge ifade özgürlüğü lehine kurulabilir. Bu nedenle şikâyet dilekçesinde yalnızca rahatsızlık duyulduğu değil, bilginin neden artık ilgili ve güncel olmadığı ortaya konulmalıdır. Aradan geçen süre, bilginin doğruluğunu yitirmesi ve kişinin kamusal görünürlüğünün bulunmaması bu dengeyi belirleyen başlıca ölçütlerdir.
Arama Motoru ile Kaynak Sitenin Farkı
Arama sonuçlarından çıkarılma talebi ile içeriğin kaynağından kaldırılması talebi farklı muhataplara yöneliktir ve farklı sonuçlar doğurur. Kaynak site yayına devam ederken yalnızca arama sonucunun kaldırılması istenebilir. İçeriğin bütünüyle yayından kaldırılması gerekiyorsa 5651 sayılı Kanun kapsamındaki yollar ayrıca değerlendirilir; bu iki yol birbirinin alternatifi değil tamamlayıcısıdır.
Şikâyet Dosyasında Sık Görülen Eksikler
Ekran görüntüsü alınırken tarih ve adres satırının kesilmesi, veri sorumlusuna yapılan başvurunun gönderim kaydının saklanmaması ve içeriğin hangi bölümünün kişisel veri niteliği taşıdığının belirtilmemesi en sık rastlanan eksiklerdir. Şikâyet dosyası, üçüncü bir kişinin okuduğunda talebi anlayabileceği açıklıkta kurulmalıdır.
Yukarıdaki bilgiler genel niteliktedir. Talebin sonucu içeriğin türüne ve ilgili kişinin konumuna göre değiştiğinden, başvuru metninin hazırlanmasında hukuki destek alınması sonucu doğrudan etkileyebilir.