Arama sonuçlarında yıllar önceki bir haberin ya da kaydın hâlâ ilk sırada çıkması, kişisel veri hukukunun en somut sorunlarından biridir. Unutulma hakkı bu noktada devreye girer; ancak bu hak, doğrudan bir dilekçeyle değil, sırası belli bir başvuru zinciriyle kullanılır. Zincirin herhangi bir halkası atlandığında şikâyet usulden reddedilir. Bu rehber, zinciri doğru kurmaya odaklanır.
Zincir Nereden Başlar
KVKK ve 6698 sayılı Kanun çerçevesinde ilk adım, Kurul'a değil veri sorumlusuna başvurmaktır. Arama motoru sonucu söz konusuysa muhatap arama motoru işleticisi, kaynak içerik söz konusuysa yayıncıdır. Çoğu şikâyetin reddedilme sebebi, bu ilk başvurunun hiç yapılmamış ya da belgelenememiş olmasıdır. Başvurunun tarihini, gönderim biçimini ve varsa referans numarasını saklamak, sonraki aşamanın tek dayanağıdır.
Başvuru Dilekçesinde Bulunması Gerekenler
- Kaldırılması istenen içeriğin tam bağlantı adresi ve arama yapılan kelime.
- İçeriğin neden güncelliğini yitirdiğine dair somut açıklama.
- Kişinin kamusal bir rol taşıyıp taşımadığına ilişkin bilgi.
- İçeriğin yarattığı güncel etki: iş başvurusu, itibar kaybı, güvenlik endişesi.
- Kimlik teyidine ilişkin belgeler.
Şikâyet Penceresi ve Sessiz Kalma Hâli
Veri sorumlusu başvuruya belirli bir süre içinde yanıt vermek zorundadır. Yanıt olumsuzsa ya da hiç gelmezse, Kurul'a şikâyet için sınırlı bir süre işlemeye başlar. Buradaki risk, veri sorumlusunun sessiz kalması hâlinde sürenin başlamadığının sanılmasıdır; oysa yanıtsızlık da bir sonuçtur ve saati çalıştırır. Bu nedenle başvuru gönderildiği anda, yanıt süresinin sonu ve şikâyet süresinin sonu birlikte takvime yazılmalıdır.
Kaynak İçerikle Arama Sonucunun Farkı
Arama sonucundan çıkarılan bir içerik, kaynak sitede yayında kalmaya devam eder. Kaynağın kendisinin kaldırılması için gerekiyorsa 5651 kapsamındaki yollar ayrıca değerlendirilmelidir. İki yol birbirinin alternatifi değil, tamamlayıcısıdır; hangisinin öncelikli olduğu içeriğin niteliğine göre değişir. Talebin kapsamı baştan dar yazılırsa, sonradan genişletmek yeni bir başvuru zinciri gerektirir.
Genel Uyarı
İçeriğin kamu yararı taşıyıp taşımadığı, yayın tarihi ve kişinin konumu bu dosyalarda dengeyi belirler. Bağlantı adresleri ve başvuru yazışmalarınızla birlikte hukuki değerlendirme almak, şikâyetin usulden kapanmasını önlemenin en pratik yoludur.