Veri sorumluları sicilinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda tartışma çoğunlukla yükümlülüğün varlığından değil, hangi basamağın atlandığından çıkar. KVKK (6698) belirli bir sıra öngörür ve bu sıra bozulduğunda, esasa girilmeden usulden ret riski doğar.
Veri Sorumlusuna Başvuru Basamağı Atlanırsa
İlgili kişinin talebi kural olarak önce veri sorumlusuna iletilir; ancak bu başvuru yapıldıktan ve kanunda öngörülen cevap süresi beklendikten sonra Kurul'a şikayet yolu açılır. Doğrudan Kurul'a yapılan şikayet, ön koşul eksikliği nedeniyle işleme alınmadan geri dönebilir. Bu nedenle başvurunun tarihi, iletildiği kanal ve varsa cevap yazısı dosyanın en kritik parçasıdır. Cevap hiç verilmemişse, sessizliğin başladığı tarih de kayda geçirilmelidir.
VERBİS Kaynaklı Uyuşmazlığın Niteliği
Sicile kayıt ve bildirim yükümlülüğü, veri sorumlusunun idari nitelikte bir ödevidir. Kayıt yapılmaması, eksik ya da gerçeğe aykırı bildirim yapılması, ilgili kişinin bireysel talebinden farklı bir başlık oluşturur. Bir işletme bakımından değerlendirme yapılırken envanterin sicildeki beyanla örtüşüp örtüşmediği, veri kategorileri ve saklama sürelerinin güncel olup olmadığı incelenir. Beyan ile fiilî durum arasındaki fark, denetimde ilk sorulan husustur.
Kurul Kararının Türüne Göre Yargı Yolu
Kurul'un verdiği kararlar tek tip değildir; talebin reddi, ihlalin tespiti veya idari yaptırım uygulanması farklı sonuçlar doğurur. Bu nedenle karara karşı gidilecek yol, kararın niteliğine ve kanunda o karar için gösterilen başvuru merciine göre belirlenir. Kararın tebliğ tarihi, hangi yola gidilecekse o yol için öngörülen süreyi başlatır. Süre hesabında tebliğ evrakının kendisi esas alınmalı; e-posta veya ikinci elden öğrenme tek dayanak yapılmamalıdır.
İdari Aşamada Çözüm ile Dava Arasında Seçim
Kurul süreci devam ederken veri sorumlusu eksikliği gidermeyi ya da talebi kısmen karşılamayı önerebilir. Bu seçenek şu ölçütlerle değerlendirilir:
- Teklif, talebin tamamını mı yoksa bir kısmını mı karşılıyor
- Kayıtların silinmesi veya düzeltilmesi ne kadar sürede tamamlanacak
- Yaptırım riski devam ediyor mu
- Dava süresi işlerken bekleme yapılmasının maliyeti nedir
Anlaşma yolu seçilse dahi, süre takviminin ayrı bir kayıtta tutulması gerekir. İdari aşamadaki iyi niyetli görüşmeler, dava açma süresini kendiliğinden uzatmaz.
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır. Veri işleme faaliyetinin kapsamı ve sicildeki beyanın içeriği sonucu belirlediğinden, adım atmadan önce dosyaya özgü hukuki değerlendirme alınması yararlı olur.