Kişisel verilerinin silinmesini isteyen bir kişi doğrudan Kişisel Verileri Koruma Kurulu'na yazdığında, şikayeti genellikle incelenmeden döner. Çünkü 6698 sayılı KVKK, Kurul'a gitmeden önce tamamlanması gereken bir başvuru zinciri kurar. Bu zincir doğru işletilmediğinde talep haklı olsa bile sonuç alınamaz.
Zincirin İlk Halkası: Veri Sorumlusuna Yazılı Başvuru
İlgili kişi, talebini önce veri sorumlusuna iletmek zorundadır. Başvuru yazılı olarak veya Kurul'un belirlediği yöntemlerle yapılır; kimlik tespitine imkân verecek bilgiler ile talebin konusu açıkça yazılır. Veri sorumlusu talebi en geç otuz gün içinde sonuçlandırır. Bu aşamanın atlanması, sonraki şikayetin usulden reddine yol açar. Başvurunun yapıldığını ispat edecek gönderim kaydı, e-posta çıktısı veya KEP teyidi mutlaka saklanmalıdır.
Talebin Kapsamı: Silme, Yok Etme ve Anonim Hâle Getirme
Bu üç kavram uygulamada birbirinin yerine kullanılıyor gibi görünse de sonuçları farklıdır. Silme, verinin ilgili kullanıcılar için hiçbir şekilde erişilemez ve tekrar kullanılamaz hâle getirilmesidir. Yok etme, verinin hiç kimse tarafından geri getirilemeyecek biçimde ortadan kaldırılmasıdır. Anonim hâle getirme ise verinin kimliği belirli bir kişiyle ilişkilendirilemeyecek duruma sokulmasıdır. Talep dilekçesinde hangisinin istendiği belirtilmezse, veri sorumlusu en az külfetli seçeneği uygular ve talep fiilen karşılıksız kalabilir.
VERBİS Kaydı Neyi Gösterir
Veri Sorumluları Sicili kaydı, kurumun hangi veri kategorilerini hangi amaçla işlediğini ve öngörülen saklama sürelerini beyan ettiği bir kaynaktır. Silme talebinde bulunmadan önce bu kayda bakmak iki açıdan işe yarar: talebin muhatabının doğru tüzel kişi olduğu teyit edilir ve beyan edilen saklama süresi dolmuşsa talebin dayanağı güçlenir. Kayıt ile fiilî uygulama arasındaki tutarsızlık, şikayet dilekçesinde somut bir argümana dönüşür.
Kurul Şikayeti ve Sonrasındaki Yargı Yolu
- Veri sorumlusu talebi reddederse ya da verdiği cevap yetersizse, cevabın öğrenildiği tarihten itibaren otuz gün ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış gün içinde Kurul'a şikayette bulunulur.
- Veri sorumlusu hiç cevap vermezse, otuz günlük cevap süresinin bitiminden itibaren şikayet süresi işlemeye başlar.
- Kurul kararlarına karşı idari yargıda dava açılır; bu yol, adli yargıda açılacak tazminat davasından ayrıdır.
- Zararın giderilmesi talebi genel hükümlere göre ayrıca ileri sürülebilir; Kurul'a yapılan şikayet bu hakkı ortadan kaldırmaz.
Süre Takvimi Nasıl Tutulur
Başvuru tarihi, cevap tarihi, cevabın tebliğ biçimi ve şikayet son günü tek bir tabloda tutulmalıdır. Otuz ve altmış günlük sürelerden hangisinin önce dolacağı dosyaya göre değişir; ikisinden erken olanı esas alınmalıdır. Sürelerin son gününe bırakılan başvurularda gönderim kaydının oluşmaması, hak kaybının en sık sebeplerindendir.
Yukarıdaki açıklamalar genel bilgilendirme amacı taşır. İşlenen verinin türü, hukuki sebebi ve ilgili sektör düzenlemeleri sonucu değiştirebileceğinden, başvuru metni yazılmadan önce bir hukukçuyla değerlendirme yapılması yararlı olacaktır.