Kişisel veri ihlallerinde ilgili kişinin en sık kaybettiği hak, ihlalin varlığına değil başvuru sırasına ilişkindir. KVKK, Kurula gitmeden önce veri sorumlusuna başvurmayı zorunlu tutar. Bu rehber 6698 ve 5651 ekseninde bu iki aşamalı takvimi ele alır.
İhlalin Öğrenilmesi ve Bildirim
Veri sorumlusu, işlenen kişisel verilerin hukuka aykırı olarak ele geçirildiğini öğrendiğinde durumu ilgili kişiye ve Kurula bildirmekle yükümlüdür. Kurul düzenlemelerinde bu bildirim için makul olmayan gecikmeye izin vermeyen kısa bir pencere öngörülmüştür. İlgili kişi bakımından bu bildirim, sürecin başlangıç belgesi niteliğindedir ve saklanmalıdır.
Önce Veri Sorumlusuna Başvuru
İlgili kişi taleplerini yazılı olarak veya Kurulun belirlediği diğer yöntemlerle veri sorumlusuna iletir. Başvuruda kimlik bilgileri, talebin konusu ve varsa ihlale ilişkin belgeler yer almalıdır. Veri sorumlusu talebi en geç otuz gün içinde sonuçlandırır. Başvurunun veri sorumlusuna ulaştığı tarih ispatlanamazsa, sonraki tüm süre hesapları tartışmalı hale gelir; bu nedenle başvurunun noter, kayıtlı elektronik posta ya da tebliğ belgesi bırakan bir yöntemle yapılması tercih edilir.
Kurula Şikâyette İki Ayrı Süre
- Başvurunun reddedilmesi, verilen cevabın yetersiz bulunması veya hiç cevap verilmemesi halinde şikâyet yolu açılır.
- Şikâyet, ilgili kişinin cevabı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde yapılır.
- Her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış günlük süre işler.
- Cevap hiç verilmediğinde otuz günlük cevap süresinin dolması beklenir; erken yapılan şikâyet usulden reddedilebilir.
Tebligat Gecikmesinin Yarattığı Kayıp
Veri sorumlusunun cevabı posta yoluyla gönderildiğinde, cevabın adrese geç ulaşması altmış günlük dış sürenin kısalmasına yol açar. Başvuru dilekçesinde elektronik ortamda cevap verilmesinin talep edilmesi, hem tarihi belgelemeyi hem de kalan süreyi korumayı kolaylaştırır. Adres değişikliği yaşandıysa bu durumun veri sorumlusuna ayrıca bildirilmesi gerekir.
Tazminat Yolu Ayrıdır
Kurula şikâyet, idari yaptırım sürecini başlatır; kişinin uğradığı zararın giderilmesini doğrudan sağlamaz. Maddi ve manevi zararların tazmini genel hükümlere göre adli yargıda ayrıca talep edilir. İçeriğin internette yayılmış olması halinde 5651 kapsamındaki kaldırma ve erişimin engellenmesi başvuruları da bağımsız olarak yürütülebilir. Bu üç yolun birbirinin alternatifi değil, tamamlayıcısı olduğu unutulmamalıdır.
Yukarıdaki bilgiler genel çerçeve niteliğindedir. İhlalin kapsamı, veri kategorisi ve veri sorumlusunun yanıt biçimi izlenecek yolu değiştirebilir; hak kaybı riski gördüğünüzde bir hukukçuya danışmanız yerinde olur.