Boşanmanın ardından açılan mal rejimi tasfiyesi davaları, çoğu zaman boşanma davasından daha uzun ve daha belge yoğun bir süreçtir. TMK edinilmiş mallara katılma rejimini ve tasfiye esaslarını, HMK ispat kurallarını, aile mahkemelerinin kuruluşuna ilişkin 4787 sayılı Kanun ise görev çerçevesini belirler. Bu rehber, tasfiye alacağının hem hesaplanabilir hem de tahsil edilebilir hâle nasıl getirileceğini ele alıyor.
Tasfiyede Tartışılan Gerçek Soru
Dosyanın merkezinde “kimin adına kayıtlı” sorusu değil, malın hangi dönemde ve hangi kaynakla edinildiği sorusu vardır. Evlilik öncesinde sahip olunan değerler, miras ve bağış yoluyla gelen kalemler ile evlilik içinde elde edilen kazançla alınan mallar farklı sonuç doğurur. Bu nedenle ilk iş, tüm malvarlığı kalemlerinin edinme tarihine göre ayrıştırılmasıdır.
Toplanması Gereken Kayıtlar
- Tapu, araç ve şirket pay kayıtlarının edinme tarihli örnekleri
- Edinim tarihine yakın dönemin banka hesap hareketleri
- Kredi sözleşmeleri ve taksit ödemelerinin kimin hesabından yapıldığı
- Ziynet ve düğün takılarına ilişkin görüntü, tanık ve satış kayıtları
- Eşlerin gelir durumunu gösteren sigorta ve vergi kayıtları
Katkı İddiasının Somutlaştırılması
Ev içi emek ve dolaylı katkı iddiaları, tek başına beyanla değil; harcamaların akışını gösteren kayıtlarla desteklendiğinde ağırlık kazanır. Aynı şekilde bir malın bedelinin kısmen kişisel kaynaktan ödendiği iddiası, o kaynağın nereden geldiğini gösteren belgeyle birlikte anlam kazanır. Kayıtların dağınık sunulması, hesaplama aşamasında bilirkişinin dosyayı eksik değerlendirmesine yol açabilir.
Kararın Tahsil Edilebilir Olması
Tasfiye alacağı çoğu zaman parasal bir alacak olarak hükme bağlanır ve karşı tarafın malvarlığı bu aşamaya kadar değişmiş olabilir. Bu nedenle dava sürerken taşınmaz ve araç kayıtlarının izlenmesi, gerektiğinde tedbir talebinde bulunulması, kararın kâğıt üzerinde kalmasını önler. Devir riskini dosyanın sonunda değil başında değerlendirmek gerekir.
Tebligat Gecikmesinin Etkisi
Boşanma sonrası taraflar genellikle ayrı adreslerde yaşar ve bir kısmı şehir ya da ülke değiştirir. Tebligattaki gecikme yargılamayı uzatmakla kalmaz; karşı tarafın malvarlığını elden çıkarması için zaman kazandırır. Dava açılmadan önce güncel adres bilgisinin araştırılması ve iş yeri bilgisi gibi alternatif tebligat adreslerinin dosyaya sunulması, süreci belirgin biçimde hızlandırır.
Yukarıdaki açıklamalar genel bilgilendirme niteliğindedir; uygulanacak mal rejimi ve evlilik tarihi sonucu doğrudan etkiler. Hesaplama ve süre konularında bir avukatla birlikte çalışmanız önerilir.