Yabancı çalışanın izni reddedildiğinde ya da uzatma başvurusu olumsuz sonuçlandığında hem işveren hem çalışan kısa bir zaman aralığıyla karşı karşıya kalır. YUKK ve 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu çerçevesinde yürüyen bu süreçte, itirazın idari basamağı atlanırsa yargı yolu da beklenen sonucu vermez.
Önce İdari İtiraz Basamağı
Çalışma izni başvurularının reddine karşı öngörülen idari itiraz, kararın tebliğinden itibaren kısa bir süre içinde ilgili idareye yapılır. Bu basamak, dava açmadan önce kararın idare içinde bir kez daha değerlendirilmesini sağlar. İtiraz süresi kaçırıldığında ret kararı kesinleşmiş sayılmaz; ancak sonraki aşamada dava açma süresinin nasıl hesaplanacağı tartışmaya açılır. Uygulamada en güvenli yol, itiraz basamağını süresinde tamamlamak ve aynı anda dava takvimini de hesaplamaktır.
İşveren ve Çalışan Aynı Gemide Değildir
Çalışma izni başvurusu kural olarak işveren üzerinden yürür. Bu durum, ret kararının işverene tebliğ edilmesi ve çalışanın durumdan geç haberdar olması sonucunu doğurur. Tebligatın işverene ulaştığı tarih, süreyi başlatan tarihtir; çalışanın öğrenme anı çoğu zaman gecikmiştir. İşveren ile çalışan arasında bu konuda yazılı bir bildirim düzeni kurulması, hak kaybını önleyen basit ama etkili bir önlemdir.
Ret Gerekçelerine Göre Savunma
- Belge eksikliğine dayalı ret: eksik belgenin ne zaman istendiği ve ne zaman sunulduğu
- İstihdam oranı gerekçesi: işyerindeki Türk vatandaşı çalışan sayısının SGK kayıtlarıyla gösterilmesi
- Ücret koşuluna dayalı ret: sözleşmedeki brüt ücret ve göreve uygunluğun belgelenmesi
- Mesleğin niteliğine dayalı ret: diploma denkliği ve iş tanımının uyumu
- Güvenlik değerlendirmesi kaynaklı ret: gerekçenin somutlaştırılmasının talep edilmesi
İkamet Statüsüyle Bağlantıyı Gözden Kaçırmayın
Çalışma izni aynı zamanda ikamet izni yerine geçtiğinden, iznin reddi kişinin ülkedeki kalış statüsünü doğrudan etkiler. Ret kararından sonra geçen her gün, ikamet süresinin dolması ve buna bağlı ikinci bir idari işlemin doğması riskini taşır. Bu nedenle itiraz dilekçesi hazırlanırken kişinin mevcut ikamet izninin bitiş tarihi de takvime işlenmeli, gerekiyorsa ayrı bir ikamet başvurusu paralel olarak yürütülmelidir.
Dava Aşamasına Hazırlık
- Ret kararının tam metni ve tebliğ belgesi temin edilir.
- Başvuru sırasında sisteme yüklenen tüm belgelerin çıktısı alınır.
- İdari itiraza verilen cevap ve tarihi dosyaya eklenir.
- İşyerinin istihdam yapısına ilişkin güncel kayıtlar hazırlanır.
- Yürütmenin durdurulması talebinin gerekçesi somut zararla açıklanır.
Reddedilen izin nedeniyle kişinin çalışamaması ve işverenin projeyi sürdürememesi, telafisi güç zarar iddiasının somut dayanağını oluşturur; bu husus dilekçede genel ifadelerle değil, verilerle anlatılmalıdır.
Bu içerik genel bilgi vermek üzere hazırlanmıştır. Ret gerekçesi, tebligat tarihi ve kişinin mevcut statüsü izlenecek yolu tamamen değiştirebilir; kararı elinize aldığınız gün bir hukukçuyla değerlendirme yapmanız önerilir.