Karar Özeti
11. Ceza Dairesi 2024/5791 E. , 2026/3604 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi SAYISI : 2023/685 E., 2024/449 K. SUÇLAR : Nitelikli dolandırıcılık, resmi belgede sahtecilik HÜKÜMLER : Mahkûmiyet TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma, düşme Yapılan ön incelemesi neticesinde; sanık hakkında bozma üzerine kurulan hükümle
Karar Detayı
11. Ceza Dairesi 2024/5791 E. , 2026/3604 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi SAYISI : 2023/685 E., 2024/449 K. SUÇLAR : Nitelikli dolandırıcılık, resmi belgede sahtecilik HÜKÜMLER : Mahkûmiyet TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma, düşme Yapılan ön incelemesi neticesinde; sanık hakkında bozma üzerine kurulan hükümlerin temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenin hükümleri temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteminin süresinde olduğu, temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği görüşüldü; 5271 sayılı CMK’nın 231/8-son cümlesi uyarınca, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının kesinleştiği 04.09.2013 tarihinden, denetim süresi içinde ikinci suçun işlendiği 25.10.2014 tarihine kadar dava zamanaşımının durduğu gözetilerek yapılan incelemede; A.Resmi Belgede Sahtecilik Suçundan Kurulan Hükme Yönelik Temyiz Yönünden Sanığa yüklenen "resmi belgede sahtecilik" suçunun Kanundaki cezasının türü ve üst sınırına göre, 5237 sayılı TCK’nın 66/1-e ve 67/4. maddelerinde öngörülen olağanüstü dava zamanaşımının, suç tarihinden temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiği ve bu itibarla sanık müdafiinin temyiz nedenleri yerinde görüldüğünden, diğer yönleri incelenmeyen hükmün 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’un 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususta, aynı Kanun’un 322. maddesindeki yetkiye dayanılarak karar verilmesi mümkün olduğundan, sanık hakkındaki kamu davasının gerçekleşen dava zamanaşımı nedeniyle 5271 sayılı CMK’nın 223/8. maddesi uyarınca Tebliğname'ye uygun olarak, oy birliğiyle DÜŞMESİNE, B. Nitelikli Dolandırıcılık Suçundan Kurulan Hükme Yönelik Temyiz Yönünden 1.Sanık hakkında yaptığı alışveriş karşılığında mağdur ...'e suça konu sahte çeki vermek suretiyle nitelikli dolandırıcılık suçunu işlediği iddiasıyla açılan kamu davasında; sanık savunması, mağdurun olay nedeniyle önceki zamanlarda ticari ilişkisinin bulunduğu sanığında zarar gördüğünü, sahtecilik ortaya çıkınca zararını derhal giderdiğini beyan etmesi ve tüm dosya kapsamı nazara alındığında sanığın dolandırıcılık suç kastıyla hareket ettiğine dair mahkûmiyetine yeterli delil bulunmadığı, beraatine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden mahkumiyet hükmü kurulması, 2. Kabule göre de; kovuşturma başlamadan önce mağdurun zararını gideren sanık hakkında hüküm fıkrasında etkin pişmanlık hükmü uygulandıktan sonra etkin pişmanlık hükmünün uygulanmasına yer olmadığına karar verilerek çelişkiye neden olunması, Yasaya aykırı, sanık müdafiinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi uyarınca değişik gerekçeyle Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA, 01.04.2026 tarihinde karar verildi.
Özgün Analiz
Olay Özeti: Sanık, alışveriş karşılığında mağdura sahte çek vermek suretiyle nitelikli dolandırıcılık ve resmi belgede sahtecilik suçlarından bozma üzerine ağır ceza mahkemesince mahkum edilmiştir. Sanık daha önce hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilen kişidir; HAGB'nin kesinleştiği 04.09.2013 ile denetim süresinde ikinci suçun işlendiği 25.10.2014 arasında zamanaşımının durduğu gözetilerek inceleme yapılmıştır.
Hukuki İlke: CMK 231/8-son cümlesi uyarınca HAGB kararının kesinleşmesinden denetim süresi içinde ikinci suçun işlenmesine kadar dava zamanaşımı durur; buna rağmen sahtecilikte TCK 66/1-e ve 67/4'teki olağanüstü zamanaşımı temyiz inceleme tarihine kadar dolmuşsa dava düşer. Dolandırıcılıkta ise sahteciliği öğrenince mağdurun zararını derhal gideren ve kendisi de zarar gören sanığın suç kastıyla hareket ettiğine yeterli delil yoksa beraat gerekir; ayrıca hüküm fıkrasında etkin pişmanlığı hem uygulayıp hem uygulanmasına yer olmadığına karar vermek çelişki oluşturur.
Uygulama Sonucu: 11. Ceza Dairesi, sahtecilik hükmünü zamanaşımı nedeniyle bozup CMUK 322'deki yetkiyle davanın CMK 223/8 uyarınca düşmesine; dolandırıcılık hükmünü ise suç kastına dair yeterli delil bulunmadığı ve beraat gerektiği gerekçesiyle değişik gerekçeyle oy birliğiyle bozmuştur.
Dava Strateji Notu: Sahte çek dosyalarında sanığın da zincirin mağduru olduğu savunması, sahtecilik ortaya çıkar çıkmaz zararın giderilmesiyle desteklendiğinde kast yönünden beraate götürebilmektedir; müdafi zarar giderim tarihini belgelemelidir. HAGB geçmişi olan sanıklarda zamanaşımı hesabına durma dönemi eklenmelidir; hesap buna rağmen doluyorsa düşme talebi öncelikle dile getirilmelidir.