Karar Özeti
11. Ceza Dairesi 2025/5295 E. , 2026/436 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2025/2600 E., 2025/1666 K. SUÇLAR : Nitelikli Dolandırıcılık HÜKÜMLER : Esastan ret TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama Adana Bölge Adliye Mahkemesi 20. Ceza Dairesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen incelemeye konu kararının temyiz
Karar Detayı
11. Ceza Dairesi 2025/5295 E. , 2026/436 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2025/2600 E., 2025/1666 K. SUÇLAR : Nitelikli Dolandırıcılık HÜKÜMLER : Esastan ret TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama Adana Bölge Adliye Mahkemesi 20. Ceza Dairesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen incelemeye konu kararının temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde gereği düşünüldü: Sanık ... hakkında katılan ...'ye yönelik eylemi nedeniyle nitelikli dolandırıcılık suçundan kurulan hükmün 5271 sayılı CMK'nın 286/2-a maddesi uyarınca kesin nitelikte olduğu belirlenmiştir. Yukarıdaki husus dışında kalan diğer hükümlerin temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz istemlerinin süresinde olduğu, temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle ve sanık ... müdafii ile sanık ... müdafiinin duruşmalı inceleme taleplerinin, 5271 sayılı Kanun’un 299/1. maddesi gereği reddine karar verilmekle, gereği düşünüldü: I. HUKUKİ SÜREÇ (Temyizin Kapsamına Göre) A. İlk Derece Adana 13. Ağır Ceza Mahkemesinin, 07.06.2024 tarihli ve 2023/303 Esas, 2024/276 Karar sayılı kararı ile; 1. Sanıklar ..., ... ve ... hakkında katılan ...'e yönelik eylemleri nedeniyle nitelikli dolandırıcılık suçundan 5237 sayılı TCK'nın 158/1-f, 158/3, 52... . maddeleri uyarınca 9 yıl hapis ve 2.175.000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmalarına ve hak yoksunluklarına, sanık ... hakkında ayrıca hapis cezasının mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine, 2. Sanıklar ... ve ... hakkında katılan ...'e yönelik eylemleri nedeniyle nitelikli dolandırıcılık suçundan 5237 sayılı TCK'nın 158/1-f, 52... . maddeleri uyarınca 6 yıl hapis ve 1.000.000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmalarına ve hak yoksunluklarına, sanık ... hakkında ayrıca hapis cezasının mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine, Karar verilmiştir. B. İstinaf Adana Bölge Adliye Mahkemesi 20. Ceza Dairesinin 21.10.2024 tarihli, 2024/1808 Esas, 2024/1582 Karar sayılı kararı ile sanıklar hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükümlere yönelik sanık ... ve müdafii, sanık ... ve müdafii, sanık ... müdafii, katılan ... vekili, Cumhuriyet Savcısı ve katılan ... vekilinin istinaf başvurularının kabulü ile duruşma açılmaksızın yapılan inceleme sonucunda hükümlerin bozulmasına karar verilmiştir. C. Bozmadan Sonraki Süreç (Temyizin kapsamına göre) 1. Bozma sonrası yapılan yargılamada, Adana 13. Ağır Ceza Mahkemesinin, 19.06.2025 tarihli ve 2025/61 Esas, 2025/247 Karar sayılı kararı ile; a. Sanıklar ... ve ... hakkında katılan ...'e yönelik eylemleri nedeniyle nitelikli dolandırıcılık suçundan 5237 sayılı TCK'nın 158/1-f,L 158/3, 52... . maddeleri uyarınca 9 yıl hapis ve 2.400.000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmalarına ve hak yoksunluklarına, sanık ... hakkında ayrıca hapis cezasının mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine, b. Sanık ... hakkında katılan ...'e yönelik eylemi nedeniyle nitelikli dolandırıcılık suçundan 5237 sayılı TCK'nın 158/1-f, 158/3, 168/2, 52... . maddeleri uyarınca 6 yıl hapis ve 1.600.000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına, c. Sanık ... hakkında katılan ...'e yönelik eylemi nedeniyle nitelikli dolandırıcılık suçundan 5237 sayılı TCK'nın 158/1-d, f, L, 52... . maddeleri uyarınca 6 yıl hapis ve 1.200.000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına ve hapis cezasının mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine, d. Sanık ... hakkında katılan ...'e yönelik eylemi nedeniyle nitelikli dolandırıcılık suçundan 5237 sayılı TCK'nın 158/1-d, f, L, 168/2, 52... . maddeleri uyarınca 4 yıl hapis ve 800.000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına, Karar verilmiştir. 2. Adana Bölge Adliye Mahkemesi 20. Ceza Dairesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen incelemeye konu kararı ile sanıklar hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükümlere yönelik sanık ... ve müdafii, sanık ... ... ve müdafii ile sanık ... müdafiinin istinaf başvurularının kabulü ile duruşma açılmaksızın yapılan inceleme neticesinde istinaf başvurularının 5271 sayılı Kanun’un 280/1-a maddesi uyarınca düzeltilerek esastan reddine, karar verilmiştir. II. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri 1. Sanık ... ve Müdafiinin Temyiz İstemi Hükmedilen cezanın fazla olduğuna, alt sınırdan uzaklaşılarak cezalandırılmasının hakkaniyete uygun olmadığına, takdiri indirim hükümlerinin uygulanması gerektiğine, suçun yasal unsurlarının oluşmadığına, sanığın kastının ve iştirak iradesinin bulunmadığına, etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanması gerektiğine, sanığın aşamalardaki eylemleriyle pişmanlığını dile getirdiğine, kararın gerekçesiz olup usul ve yasaya aykırı olduğuna, ilişkindir. 2. Sanık ... ve Müdafiilerinin Temyiz İstemi Mahkemenin yetkisiz olduğuna, mahkumiyete yeterli delil bulunmadığına, eksik araştırma ve inceleme ile karar verildiğine, suçun yasal unsurlarının oluşmadığına, sanığın kastının ve iştirak iradesinin bulunmadığına, etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanması gerektiğine, diğer sanıkların savunmalarının atf-ı cürüm mahiyetinde olduğuna, takdiri indirim hükümlerinin uygulanması gerektiğine, kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna, ilişkindir. 3. Sanık ... Müdafiinin Temyiz İstemi Suçun unsurlarının oluşmadığına, mahkumiyete yeterli delil bulunmadığına, kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna, ilişkindir. B. Değerlendirme ve Gerekçe 1. Sanık ... Hakkında Katılan ...'ye Yönelik Eylemi Nedeniyle Nitelikli Dolandırıcılık Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 286/2-a maddesinde yer verilen “İlk derece mahkemelerinden verilen beş yıl veya daha az hapis cezaları ile miktarı ne olursa olsun adlî para cezalarına ilişkin istinaf başvurusunun esastan reddine dair bölge adliye mahkemesi kararları”nın temyiz incelemesine tabi olmadığına ilişkin düzenleme ile incelemeye konu suçun, aynı Kanun’un 286/3. maddesi kapsamında da bulunmadığı anlaşılmıştır. 2. Sanıklar Hakkında Katılan ...'e Yönelik Eylemleri ile Sanık ... Hakkında Katılan ...'ye Yönelik Eylemleri Nedeniyle Nitelikli Dolandırıcılık Suçundan Kurulan Hükümler Yönünden Yargılama sürecindeki işlemlerin usul ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemlerin sanıklar tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanı kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eylemlere uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği, ilk derece mahkemesi kararına atıf yapan bölge adliye mahkemesi kararının Yargıtay denetimine olanak sağlayacak şekilde açık olduğu, Yargıtayın bu işlevini yerine getirebilmesi için sonuca etkili tüm argümanların, kararın dayandığı tüm kanıtların, bu kanıtlara göre Mahkemenin ulaştığı sonuçların, iddia, savunma ve dava dosyasındaki diğer belgelere ilişkin değerlendirmelerin gerekçeye yansıtıldığı, bu itibarla Mahkeme kararının kanunî gerekçenin özelliklerini taşıdığı, 5237 sayılı TCK'nın cezanın belirlenmesi başlıklı 61/1. maddesinde belirtilen kriterler ile aynı Kanun'un 3/1. maddesinde ifade edilen cezada orantılılık ilkesi nazara alındığında temel cezanın alt sınırdan uzaklaşılarak belirlenmesinin ve dosya kapsamıyla örtüşen gerekçelerle takdiri indirim hükmünün uygulama dışı bırakılmasının isabetli olduğu anlaşıldığından, ileri sürülen temyiz istemleri yerinde görülmemiş Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararda, hukuka aykırılık bulunmamıştır. III. KARAR A. Sanık ... Hakkında Katılan ...'ye Yönelik Eylemi Nedeniyle Nitelikli Dolandırıcılık Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden Gerekçe bölümünde bölümünde açıklanan nedenle, sanık ... ve müdafiinin temyiz isteminin, 5271 sayılı Kanun’un 298/1. maddesi uyarınca, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle REDDİNE, B. Sanıklar Hakkında Katılan ...'e Yönelik Eylemleri ile Sanık ... Hakkında Katılan ...'ye Yönelik Eylemleri Nedeniyle Nitelikli Dolandırıcılık Suçundan Kurulan Hükümler Yönünden Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Adana Bölge Adliye Mahkemesi 20. Ceza Dairesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen incelemeye konu kararında sanık ... ve müdafii, sanık ... ... ve müdafiileri ile sanık ... müdafii tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı CMK'nın 289/1. maddesi ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı CMK'nın 302/1. maddesi gereği Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKÜMLERİN ONANMASINA, Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304/1. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 13.01.2026 tarihinde karar verildi.
Özgün Analiz
Olay Özeti: Adana 13. Ağır Ceza Mahkemesi, birden fazla katılana yönelik nitelikli dolandırıcılık eylemlerinden beş sanığa 4 ila 9 yıl arasında hapis ve yüksek tutarlı adli para cezaları vermiş; istinaf ilk hükümleri bozmuş, bozma sonrası kurulan yeni hükümlere yönelik istinaf başvuruları ise düzeltilerek esastan reddedilmiştir. Sanıklar ve müdafileri kastın bulunmadığı, etkin pişmanlık ve takdiri indirim uygulanması gerektiği gibi nedenlerle temyize başvurmuştur.
Hukuki İlke: CMK 286/2-a uyarınca ilk derece mahkemesinin beş yıl veya daha az hapis cezalarına ilişkin istinaf başvurusunun esastan reddi kararları temyiz edilemez. Esas yönünden ise TCK 61/1 kriterleri ve 3/1'deki orantılılık ilkesi çerçevesinde temel cezanın alt sınırdan uzaklaşılarak belirlenmesi ve dosya kapsamıyla örtüşen gerekçeyle takdiri indirimin uygulanmaması hukuka aykırılık oluşturmaz.
Uygulama Sonucu: Daire, bir sanığın bir katılana yönelik hükmüne ilişkin temyizi kesinlik sınırı nedeniyle CMK 298/1 uyarınca reddetti; diğer tüm hükümler yönünden temyiz istemlerinin esastan reddi ile onama kararı verdi ve duruşmalı inceleme taleplerini de kabul etmedi.
Dava Strateji Notu: Çok sanıklı, çok katılanlı organize dolandırıcılık dosyalarında her hüküm için temyiz yolunun açık olup olmadığı ayrı ayrı denetlenmelidir; beş yıl altı cezalarda istinaf son merci olabilir. Alt sınırdan uzaklaşmaya ve takdiri indirimin reddine yönelik temyizler, gerekçe dosyayla örtüştüğü sürece sonuç vermez; savunma bu noktada istinaf aşamasına yüklenmelidir.