Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2009/4929 K.2010/11088

Taraflar arasında görülen davada Kadıköy 3. Sulh Hukuk Mahkemesi’nce verilen 05.05.2008 tarih ve 2007/1457 - 2008/634 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalının kooperatifin ortağı olduğunu, kooperatif genel kurul kararı ile 2006 yılı içerisinde ortaklardan 1.750 TL. aidat toplanmasına karar verildiğini, bu borcu ödemeyen davalı aleyhine İstanbul 12. İcra Müdürlüğü'nün 2006/10789 esas sayılı dosyasında ilamsız icra takibi yapıldığını, davalının haksız ve kötüniyetli olarak borca itiraz ettiğini bildirerek, itirazın iptaline, takibin devamına, %40 icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı, kooperatife üyelik müracaatının, imzasının ve üyelik kaydının olmadığını, kooperatifin ahşap işinin ... İnş. San. Ltd. Şti. tarafından üstlenildiğini, bu şirket tarafından taşeron olarak kapıların yapımının kendisine verildiğini, iş karşılığında kısmen nakit ve geri kalan kısım için kooperatif tarafından ... İnş. San. Ltd. Şti.'ye tahsis edilen bir dairenin kendisine devredildiğini, iş karşılığı hizmet ve taşeronluk yapmak suretiyle üye gösterildiğini, Kooperatifler Kanununun 15. maddesine göre, “Ortaklık sıfatı bir görev veya hizmetin yerine getirilmesine bağlı ise, bu görev veya hizmetin sona ermesi ile ortaklık sıfatı kalkar” denilmekte olup, işi teslim edip daireyi aldığı için üyelik ve aidat ödeme durumunun söz konusu olmayacağını bildirerek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkeme, iddia, savunma ve tüm delilleri değerlendirerek, davalının kooperatife üye olduğunu, üyeliğinin devam ettiğini ve bir dairenin tahsis edildiğini, dairenin satılması ile üyeliğin sona ermeyeceğini kabul ederek, itirazın kabulüne, 1.750 TL. üzerinden takibin devamına, %40 icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar vermiştir.

Karar, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kooperatif aidat borcunun takibine yapılan itirazın iptali davasıdır. Öncelikle, davacı kooperatif ile davalı arasında ortaklık ilişkisi kurulup kurulmadığının belirlenmesi gerekmektedir.

1163 sayılı Kooperatifler Kanununun 8. maddesine göre; kooperatife ortak olmak için, ortak olmak isteyen gerçek veya tüzel kişinin bir yazı ile kooperatif yönetim kuruluna başvuruda bulunmaları, yönetim kurulunun da ortaklığa kabul kararı vermesi ve davalı kooperatif anasözleşmesinde yazılı giriş aidatlarını ödemeleri gerekmektedir.

Yönetim kurulunun ortaklıklığa kabul kararı olmasa bile, kooperatifin o kişiye ait giriş aidatını kabul ettiği, bunu ihtiyaçlarında kullandığı, o kişiyi genel kurullara çağırdığı, o kişinin de yıllarca genel kurullara iştirak edip, kooperatifin faaliyetine katıldığı sabit olursa bu kişinin kooperatif ortaklığına zımnen kabul edildiğini benimsemek gerekmektedir.

Somut olaya gelince, davalının davacı kooperatife ortak olma talebine yönelik yazılı başvurusunun olmadığı sabittir. Davacı kooperatif tarafından, kooperatife ait inşatlara yönelik olarak iş ve hizmet alımı yapılan, kooperatif ortağı olmayan ... İnşaat Tic. San. Ltd. Şti. lehine bu işlerin karşılığı olarak dört adet dairenin verilmesi kararlaştırılmıştır. Bu dairelerin bir tanesi ... İnşaat Tic. San. Ltd.

Şti. adına yapılan iş ve hizmetin karşılığı olarak bu şirketin muvafakati ile davalıya tahsis edilmiş ve davalı adına tapuya tescil edilmiştir. Kooperatife ait bir adet dairenin davalıya tahsisi ve tapu kaydının verilmesi ile kooperatife ortaklık mümkün değildir. Kooperatif yönetim kurulunun tek taraflı işlem ile bir kişiyi ortak olarak kabulü de olanaksızdır. Davacı, davalının kooperatife ortak olduğuna ilişkin başka bir delil de sunmamıştır.

Buna rağmen mahkemece, davalının ortak olarak nitelendirilmesi ve davanın bu nedenle kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir.